تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2662

مساهمون:

ص٢٦٦٢

قسطان

(
qost n
) و قسطانى (
qost niyy
) و قسطانية (
qost niyyat
) ا . ع . اژفنداك و كمان رستم .

قسط بندى

(
qest - bandi
) ا . پ . تعيين اداى ماليات و مال الاجاره و وام و بدهى بحصه‌هاى مساوى و برابر .

قسطبيلة

(
qostabilat
) و قسطبينة (
qostabinat
) ا . ع . نره . و سر نره .

قسطة

(
qostat
) ا . ع . ساق پا .

قسطر

(
qastar
) ا . ع . نقاد و دانا و دوربين .

قسطرة

(
qastarat
) م . ع . نقد كردن درهم و دينار را . و تبديل كردن پولها را بهم . و پوم خوب از پول بد جدا كردن .

قسطرى

(
qastariyy
) ا و ص . ع . كسى كه درهم و دينار را نقد كند . و مرد تندار و جسيم . و نقاد دانا و آنكه سره را از نبهره جدا كند . ج : قساطرة .

قسطل

(
qastal
) ا . ع . گرد و غبار . ج : قساطل . و ام قسطل : بلا و سختى و داهيه .

قسطل

(
qostol
) ا . ع . شاه بلوط .

قسطلان

(
qastal n
) ا . ع . گرد و غبار .

قسطلانية

(
qastal niyyat
) ا . ع . آژفنداك و قوس قزح . و سرخى شفق . و جامهء سرخ .

قسطلة

(
qastalat
) ا . ع . قسطلة الجمل : آواز شتر كه از گلو برآرد . و قسطلة النهر : آواز نرم جوى .

قسطلة

(
qastalat
) ا . ع . نام ايالتى از ايالتهاى اسپانيول كه شهر مادريد پايتخت كنونى در آن واقع شده .

قسطناس

(
qostan s
) ا . ع . سنگى كه در روى آن بوى خوش سايند . و نام درختى .

قسطنطنيه

(
qostantaniyye
) و قسطنطينه (
qostantine
) ا . ع . اسلامبول .

قسطنطين

(
qastantin
) ا . ع . بانى شهر قسطنطنيه .

قسطوره

(
qasture
) و قسطوريون (
qasturiyun
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - جند بيدستر .

قسطول

(
qostul
) ا . ع . گرد و غبار . ج : قساطيل .

قسطه

(
qeste
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يك قسط از چندين قسط . و قسط مال الاجاره .

قسطير

(
qestir
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - ارزيز و رصاص .

قسطيلية

(
qastiliyyat
) ا . ع . ايالت قسطلة . مر . قسطلة .

قسقاس

(
qasq s
) ص . ع . قرب قسقاس : شبگيرى بىدرنگ و سريع و شتاب .

قسقاس

(
qasq s
) ا . ع . رهبر و رهنما . و سريع و شدت سختى گرسنگى . و سختى سرما . و ريسمان نيكو . و شمشير كند . و شب تاريك . و شبى كه شب روى در آن سخت و دشوار باشد . و گياهى مانا بكرفس . و شير بيشه .

قسقاسة

(
qasq sat
) ا . ع . عصا و چوب دستى .

قسقب

(
qosqobb
) ا . ع . ستبر و ضخيم و كلفت .

قسقس

(
qasqas
) ا . ع . شير بيشه .

قسقسة

(
qasqasat
) م . ع . قسقس قسقسة : شتابى كرد . و قسقس بالكلب : خواند آن سگ را بكلمهء قوس قوس و قسقس الشيىء : جنبانيد آن چيز را . قسقس فى السير : كوشش كرد در رفتن و رنج كشيد . و نيز قسقسة : همهء شب رفتن . و خوردن آنچه بر استخوان باشد از گوشت و مغز . و خو كردن در شب روى و جنبانيدن عصا .

قسقسة

(
qasqasat
) ا . ع . قسقسة العصا : جنبش عصا .

قسقيس

(
qesqis
) ا . ع . سير قسقيس : سير پيوسته .

قسم

(
qasm
) ا . ع . دهش و عطا و به اين معنى جمع ندارد . و راى . و شك و ترديد در كارى . و باران . و آب . و قدر و اندازهء چيزى . و آنچه در دل كسى افتد بطور گمان و سپس آن گمان را قوت داده تا بطور حقيقت گردد . و حصاة القسم : سنگريزه‌ها است كه در ظرفى اندازند و آب روى آنها ريزند تا بپوشاند آنها را و اين كار را در سفر و در وقت كم آبى مىكنند و به اين قسم آب را ميان خود بخش مىنمايند .

قسم

(
qasm
) م . ع . قسمت المال قسما ( از باب ضرب ) : بخش كردم آن مال را . و قسم الدهر القوم : پريشان و متفرق كرد روزگار آن گروه را . و هو يقسم امره : او مىنگرد كار خود را تا چه كند و اندازه مىكند آن را و يا مىنگرد و اندازه مىكند كار خود را درصورتىكه نمىداند چه بايد بكند . و هذا ينقسم

قسمين

(
qasmayne
) او قسمين (
qesmayne
) : اين به دو بخش و به دو نصيب قسمت مىشود . و قسم بين النساء : نگاهداشت نوبت زنان را .

قسم

(
qasm
) و (
qesm
) ا . ع . خوى و عادت .

قسم

(
qesm
) ا . ع . نصيب و بهره . ج : اقسام . و ج ج : اقاسيم .

قسم

(
qesm
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - صنف و نوع . و جزء . و جور . و فرقه و گونه و جنس .

قسم

(
qosm
) ص . ع . ج . قيسم (
qasim
) .

قسم

(
qasam
) ا . ع . سوگند . و حسن و جمال .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2662 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )