قرت
(
qarat
) م . ع . قرت قرتا ( از باب سمع ) : برگرديد رنگ رخ از اندوه و يا خشم .
قرتان
(
qarrat ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه :
بامداد و شبانگاه .
قرتبان
(
qartab n
) ا . پ . قلتبان . و از خود راضى .
قرتبوس
(
q rtabus
) ا . پ . ديوث و بىحميت و بىغيرت . و از خود راضى .
قرته
(
qarte
) ص . پ . ديوث و بيغيرت .
قرتهزن
(
qarte - zan
) ا . پ . مرد ديوث .
قرث
(
qars
) ا . ع . كوزهء كوچك .
قرث
(
qars
) م . ع . قرثه الامر قرثا ( از باب نصر ) : در مشقت انداخت وى را آن كار و دشوار شد به روى آن كار .
قرث
(
qaras
) م . ع . قرث قرثا ( از باب سمع ) : كسب كرد و ورزيد . و رنج برد در كار .
قرثع
(
qarsa '
) ا . ع . زن بىباك كم شرم .
و زن گول . و زنى كه در يك چشم سرمه كشد بدون چشم ديگر و پيراهن را واژگونه پوشد . و زن فرومايه و ناكس . و شتر مرغ .
و شير بيشه . و جانوركى دريائى كه داراى صدف است و بدون الف و لام : نام مردى بسيار سؤال . يق : اسئل من قرثع . و ام قرثع : نام زنى .
قرثع
(
qarsa '
) و قرثعة
(
qarsa'at
) ا .
ع . پشم ريزهء ستور .
قرثعة
(
qarsa'at
) و (
qerse'at
) ص . ع .
هو قرثعة مال : او نيكو سياست كننده است رعيت خود را و امور آنها را بر دست خود اصلاح مىكند . و كذلك : قرثعة مال .
قرثل
(
qarsal
) ا . ع . مرد ميانه تن كوتاه بالا . و خيك كوچك .
قرثلة
(
qarsalat
) ا . ع . زن ميانه تن كوتاه بالا .
قرح
(
qarh
) ا . ع . آبله ريزهاى كه بر اندام برآيد هرگاه روى بفساد كشد و خارش پيدا كند . ج : قروح .
قرح
(
qarh
) م . ع . قرحه قرحا ( از باب فتح ) : خسته كرد آن را و ريش نمود .
و قرح فلانا بالحق : به حق پيش آمد مر فلان را . و قرح فلان بئرا : در جاى بىآب كند فلان چاه را .
قرح
(
qarh
) و (
qorh
) ا . ع . ريش .
و گزيدگى سلاح و جز آن ، و يا قرح : اثر گزيدگى سلاح و قرح : درد و سوزش آن ، و يا قرح لغة اهل حجاز است ، و يا قرح مصدر است و قرح اسم .
قرح
(
qorh
) ا . ع . اول آب كه از چاه برآيد . و اول و آغاز هر چيزى . و سه شب اول از هر ماه . و قرح الربيع : اول بهار .
قرح
(
qarah
) ا . ع . نارسيدگى آبله بكودكان و جرب بشتران . و سلامتى از جراحت و ريش .
قرح
(
qarah
) م . ع . قرح جلده قرحا ( از باب سمع ) : ريش برآمد در پوست او . و نيز آبله ريزه در آمد در پوست او . و قرح الفرس قرحا : داراى قرحه گرديد آن اسب . و قرح قرحا و قروحا . مر . قروح (
qoruh
) .
قرح
(
qareh
) ص . ع . آبله رسيده .
و جرب رسيده . و ريش شده .
قرح
(
qorrah
) ع . ج . قارح .
قرحاء
(
qarh '
) ص . ع . روضة قرحاء : مرغزار با شكوفههاى سپيد .
قرحان
(
qarh n
) ا . ع . شير بيشه .
قرحان
(
qorh n
) ص . ع . شتر جرب و خارش نارسيده . و كودكى كه هنوز آبله در وى بروز نكرده باشد ، واحد و ثثنيه و جمع در وى يكسان است و گاهى بر قرحانون جمع بسته مىشود . و رجل قرحان :
مردى كه گاهى كارزار نكرده و با دلاوران در رزمگاه حاضر نشده باشد . و نيز مردى كه قروح و آبله ريزه در وى بروز كرده باشد . و انت قرحان من الامر يعنى تو خارجى از اين كار . و هم قرحان يعنى پيش از اين دردى بايشان نرسيده است .
قرحان
(
qorh n
) ا . ع . نوعى از سماروغ ، و يا جمع اقرح (
aqrah
) است .
قرحانة
(
qorh nat
) ا . ع . واحد قرحان يعنى يك سماروغ .
قرحانون
(
qorh nuna
) ع . ج . قرحان (
qorh n
) .
قرحانى
(
qorh niyy
) ا . ع . كسى كه دست كشد از كارى و يا تسليم به ديگرى كند كار را .
قرحة
(
qarhat
) ا . ع . واحد قرح .
قرحة
(
qorhat
) ا . ع . سپيدى در روى اسب كم از غره . و قرحة الشتاء : اول زمستان .
قرحه
(
qarhat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ريش و جراحت و چبان .
قرحى
(
qarh
) ع . ج . قريح .
قرحياء
(
qerhiy '
) ا . ع . زمينى كه مخصوص براى زراعت و نشاندن درخت باشد . و مزرعهاى كه در آن نه بنا باشد و نه درخت .
قرخواك
(
qerx k
) ا . پ . گوشتابه .
قرد
(
qard
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - گردن . و كوتاه بالا .
قرد
(
qard
) م . ع . قرد الرجل قردا ( از باب ضرب ) : جمع كرد آن مرد و فراهم