سخن پيدا و آشكار گفتن نتواند و فصيح نباشد .
و باشندهء عجم هر چند كه فصيح بود . ج : عجم .
عجمية
(
ajamiyyat
) ا . ع . عدم فصاحت .
عجن
(
ajn
) م . ع . عجنت المراة عجنا و عجينا ( از باب ضرب و نصر ) : خمير كرد آن زن و بسرشت . و عجن الرجل عجنا على العصا : تكيه كرد آن مرد بر عصا .
و عجنت الناقة : دست زد آن ماده شتر بر زمين در رفتن . و عجن فلانا : زد بر عجان فلان . و عجن فلان : تكيه بر زمين نموده فلان برخاست از جهة پيرى و ضعف . و نيز عجن : تكيه كردن بر چيزى بهمهء كف دست .
الحديث عن ابى عبد اللّه عليه السلام : اذا سجد الرجل ثم اراد ان ينهض فلا يعجن بيديه فى الارض و لكن يبسط كفيه .
عجن
(
ajan
) ا . ع . ورم و آماسى كه در ميان فرج و دبر ماده شتر عارض گشته و مانع لقاح وى گردد .
عجن
(
ajan
) م . ع . عجن البعير عجنا ( از باب سمع ) : فربه گرديد آن شتر . و عجنت الناقة : آماسيد ميان فرج و دبر آن ماده شتر .
عجن
(
ajen
) ا . ع . شتر فربه پرگوشت .
عجن
(
ojon
) ع . ج . عجين . و ج . عجان .
و ج . عاجن .
عجناء
(
ajn
) ص . ع . ماده شترى كم شير و نيك فربه . و ماده شترى كه بن پستان وى فروهشته تا سر پستانش رسيده و سر پستان در آمده باشد . و ماده شتر آماسيده فرج .
عجنة
(
ajenat
) ص . ع . ماده شتر آماسيده فرج كه مانع لقاح وى گردد . و ماده شتر فربه بسيار گوشت .
عجنجرة
(
ajanjarat
) ا . ع . زن گرد اندام سبك روح . و ماده شتر فربه پرگوشت .
عجنس
(
ajannas
) ا . ع . شتر ستبر نيك استوار .
عجو
(
ajv
) م . ع . عجت الام ولدها عجوا ( از باب نصر ) : شير داد مادر بچهء خود را . و عجا البعير : بانگ كرد آن شتر و بدخوى گرديد . و عجافاه :
بگشاد دهن را . و عجا وجهه : در پيچيد و كج ساخت روى را . و قيل : عجت الام ولد عجوا : بتاخير انداخت مادر شير دادن بچهء خود را از وقت آن . و لقى فلان ما عجاه اى شدة . و كذلك لقاه الله ما عجاه .
عجوب
(
ojub
) ع . ج . عجب .
عجوبه
(
ojube
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر چيز نادر و حيرتانگيز و شگفتآور . ج :
عجوبها .
عجوبها
(
ojube - ha
) پ . ج . عجوبه .
عجوة
(
ajvat
) ا . ع . خرمائى نيكو در مدينه .
و خرماى پرگوشت . و خرماى پر و درون چفسيده .
و دير شير دادن مادر بچهء خود را . و در غير موقع شير دادن آن .
عجوة
(
ojvat
) ا . ع . شيرى كه بطفل يتيم خورانند .
عجوجر
(
ajavjar
) ا . ع . مرد ستبر استخوان .
عجوز
(
ajuz
) ا . ع . زن گندهء پير و كلانسال . ج : عجز و عجائز . و عجوزة نبايد گفت . اگر چه عوام مىگويند . الحديث :
ان الجنة لا يدخلها العجز و اياكم و العجز العقر . و نيز عجوز : سوزن .
و زمين . و خرگوش . و شير بيشه .
و هزار از هر چيز . و چاه . و دشت . و دريا . و مرد دلير . و گاو ماده . و گاو نر .
و سوداگر و تاجر . و سپر . و توبه . و گرسنه . و جعبه و تيردان . و كاسهء كلان .
و گرسنگى . و جهنم و دوزخ . و جنگ و پيكار . و حربه و آلت جنگ . و نيزه . و حمى و تب . و خلافت . و مى . و خيمه و چادر .
و خرمن آفتاب . و بلا و سختى . و پيراهن زن . و دنيا . و گرگ نر . و گرگ ماده .
و رايت و علم . و كركس . و رعشه . و اسب ماديان . و نام ريگستانى . و كشتى و سفينه .
و آسمان . و آفتاب . و روغن . و باد گرم .
و سال . و نام درختى . و مرد پير . و زن پير و كهن سال . و نامه و نبشته . و سنگ ترازو .
و صومعه . و نوعى از خوشبوى . و كفتار .
و طريق و راه . و يك نوع طعامى كه از گياه دريائى ترتيب مىدهند . و عافيت . و عاجز .
و گور خر ماده . و كژدم . و اسب . و سيم و نقره . و قبله . و ديگ . و خيك . و كمان . و قيامت .
و لشكر . و كعبه . و ارز چيزى و نرخ آن .
و سگ . و زن جوان . و زن پير و كهن سال . و مسافر . و مشك . و ميخ در قبضهء شمشير . و ملك و پادشاه . و ديگ پايه . و آتش . و ماده شتر . و خرمابن . و دم شمشير .
و ولايت . و دست راست . و پرهيزگارى .
ج : عجز و عجاز ( در همهء معانى ) . و ايام العجوز : هفت روز سپس زمهر بر بدين ترتيب : صن و صنبر و و بر و اللامر و المؤتمر و العلل و مطفىء الجمر كه مكفىء الظعن نيز گويند .
عجوز
(
ajuz
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پيره زن كهن سال . و عجوز بد نما :
پيره زال بد ريخت بد تركيب . و عجوز خشك پستان : زنى كه هرگز نزايد . و دنياى بىوفا .
عجوز
(
ojuz
) م . ع . عجزت المراة عجوزا ( از باب كرم و نصر ) : عجوز و كلانسال گرديد آن زن . و عجز عجزا و عجوزا . مر . عجز .