تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2319

مساهمون:

ص٢٣١٩
پيدا شود ملازم تقوا و پرهيز گازى شده و مراعات آن را نمايد . و حسن ظاهر حالت كسى .

عدالة

(
ad lat
) م . ع . عدل الرجل عدالة و عدولة ( از باب كرم ) : پسند گواهى شد آن مرد و شهادت داد و گواهى وى پسنديده گرديد .

عدالت

(
ed lat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دادرسى و دادگرى و ريواز و انصاف . و راستى و درستى و صداقت . و موافق شريعت و درست كارى . و ديوان . و عدالت قاسمه : ديوانى كه در آن چيزها را بطور راستى و درستى و موافق شرع تقسيم كنند . و عدالت كردن : درست كارى كردن و دادرسى كردن .

عدالت پيشه

(
ed lat - pice
) ص . پ . كسى كه براستى و دادرسى عمل مىكند .

عدالت قرين

(
ed lat - qarin
) ص . پ . مربوط براستى و دادرسى .

عدالت گستر

(
ed lat - gostar
) ص . پ . عادل و دادگر و دادرس .

عدالى

(
ad li
) ع . ج . عدولى .

عدامة

(
ad mat
) ا . ع . گولى . و نام آبى .

عدامة

(
ad mat
) م . ع . عدم عدامة و عدما ( از باب كرم ) : گول و احمق گرديد .

عدامس

(
od mes
) ص . ع . كلاء عدامس : گياه خشك بسيار فراهم آمدهء در جائى .

عدامل

(
ad mel
) ا . ع . ج . عدمل .

عدامل

(
od mel
) و عداملى (
od meliyy
) ا . ع . ديرينه و سالخوردهء از چيزى . و ستبر . و كهنهء از درخت . و سوسمار .

عداميل

(
ad mil
) ع . ج . عدمول .

عدان

(
ad n
) ا . ع . ساحل دريا . و كرانهء نهر ورود . و هر هفت سال از زمان . يق : مكثوا عدانا . و از اعلام زمان است .

عدان

(
add n
) ا . ع . اول و بهتر از هر چيزى . و هو فى عدان شبابه : او در اول جوانى است .

عدان

(
add n
) و (
edd n
) ا . ع . زمانهء چيزى و عهد . و كان ذلك على عدان فلان : بود اين در عهد فلان . و كذلك على عدان فلان .

عدان

(
edd n
) ع . ج . عتود .

عدانات

(
ad n t
) ع . ج . عدانة .

عدانة

(
ad nat
) ا . ع . گروه مردم . ج : عدانات . و پوستپارهء بن دول . و نام موضعى .

عداوات

(
ad v t
) ا . ع . ج . عداوة .

عداوة

(
ad vat
) ا . ع . دشمنى و مخاصمة . ج . عداوات .

عداوت

(
ad vat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دشمنى و بدخواهى و دشمناكى .

عداوت گزين

(
ad vat - gozin
) ص . پ . مخالف و ضد و بدخواه .

عداول

(
ad vel
) ع . ج . عدولى .

عدائد

(
ad 'ed
) ا . ع . ج . عديد .

عدائم

(
ad 'em
) ا . ع . يك نوع خرمائى در مدينهء طيبه .

عدائن

(
ad 'en
) ع . ج . عدينة .

عدبس

(
adabbas
) ا . ع . بدخوى . و ستبر و درشت . و شتر توانا و استوار و محكم اندام . ج : عدابس .

عدبى

(
adabiyy
) ا . ع . نيكخوى و آنكه در وى عيبى نباشد .

عدة

(
edat
) م . ع . وعد وعدا و عدة و موعدا و موعدة و موعودا و موعودة . مر . وعد .

عدة

(
edat
) ا . ع . و عده و نويد . و عهد . و قول . ج : عدات .

عدة

(
edat
) ا . ع . گروه و جماعت . و عدة كتب : كتابهاى چند و جماعت كتاب . و عدة المراة : ايام حيض زن و يا طهر زن . و مدت سوك زن در مرگ شوى . ج : عدد .

عدة

(
oddat
) ا . ع . آبلهء ريزه كه بر رخسار خوبان و مردمان مليح برآيد . و ساز و ساخت و استعداد و آمادگى . و آنچه از مال و سلاح و جز آن آماده كنند . ج : عدد . و كونوا على عدة يعنى مستعد و حاضر باشيد .

عدت

(
eddat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عده و شماره و جماعت . و عدت بسيار : جماعت بسيار .

عدت

(
oddat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آمادگى و استعداد . و عدت زن . مر . عده .

عدث

(
ads
) ا . ع . نرمى خوى .

عدد

(
adad
) ا . ع . شمار . ج : اعداد . و نيز عدد بمعنى معدود يعنى كميت مركب از چندين واحد و على هذا فالاحد ليس بعدد . و گاه عدد بمعنى مصدرى يعنى شمار كردن آيد . قوله تعالى :
سِنِينَ عَدَداً
.

عدد

(
adad
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يك و واحد . و اجتماع دو و چندين واحد . و يك جزء از چندين جزء واحد . و شمار و شماره . و گزمر . و عده . و رقم .

عدد

(
edad
) ا . ع . برانگيخته شدن درد مار گزيده بعد از مدتى . و ج . عدة .

عدد

(
odad
) ع . ج . عدة .

عددى

(
adadi
) ص . پ . - منسوب بعدد : شمارى و رقمى .

عدر

(
adr
) ا . ع . دليرى .

عدر

(
adr
) و (
odr
) ا . ع . باران سخت و شديد و بسيار .

عدر

(
adar
) م . ع . عدر المكان عدرا ( از باب سمع ) : بسيار آب گرديد آن جاى .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2319 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )