تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2636

مساهمون:

ص٢٦٣٦
بدان چيزى را دور اندازند .

قذاف

(
qazz f
) ص . ع . قرب قذاف : قرب و شبگيرى كه در آن فتور نباشد و صبح آن به آب رسند .

قذافة

(
qazz fat
) ا . ع . واحد قذاف يعنى يك فلاخن و يك منجنيق و جز آن .

قذال

(
qaz l
) ا . ع . پس سر و بستنگاه افسار اسب در پس پيشانى آن . ج : قذل (
qozol
) و اقذلة (
aqzelat
) .

قذالان

(
qaz l ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو بستنگاه افسار اسب در پس پيشانى آن .

قذامل

(
qoz mel
) ا . ع . واسع و فراخ .

قذان

(
qezz n
) ع . ج . قذة (
qozzat
) و ج . قذذ (
qozaz
) .

قذان

(
qozz n
) ا . ع . سپيدى هر دو كرانهء سر . و سپيدى موى آن از پيرى . و سپيدى بال مرغ .

قذان قذان

(
qozz na - qozz na
) ا . ع . كلمه‌اى كه كودكان تازى در بازى گويند . قذة قذة (
qozzata - qozzata
) .

قذائف

(
qaz 'ef
) ع . ج . قذيفة (
qazifat
) .

قذة

(
qozzat
) ا . ع . كيك . ج : قذان (
qezz n
) . و پر تيره . و كرانهء فرج زن . و گوش مردم . و گوش اسب . ج : قذذ (
qozaz
) .

قذتان

(
qozzat ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو كرانهء فرج زن .

قذة قذه

(
qozzata - qozzata
) ا . ع . كلمه‌اى كه كودكان تازى در بازى گويند . يقولون : لعبنا شعار يرقذة قذة و قذان قذان يعنى بازى كردم با پرهاى متفرق .

قذحمة

(
qezhamat
) ا . ع . توضيح و تعبير . المثل : صرحت بقذحمة يعنى واضح شد قصه پس از التباس .

قذحمة

(
qezahmat
) ا . ع . پوشيدگى و پرده .

قذذ

(
qozaz
) ا . ع . كيك . ج . قذان (
qezz n
) .

قذذ

(
qozaz
) ا . ع . ج . قذة (
qozzat
) .

قذر

(
qazr
) م . ع . قذره قذرا و قذرا ( از باب نصر و سمع ) : پليد شمرد آن را و كراهت داشت از وى .

قذر

(
qazr
) و (
qazar
) و (
qazer
) و (
qazor
) ص . ع . پليد .

قذر

(
qazar
) ا . ع . پليدى و چركينى خلاف نظافت . و نجس . ج : اقذار .

قذر

(
qazar
) م . ع . قذر قذرا و قذارة . مر . قذارة (
qaz rat
) . و قذر قذرا و قذرا . مر . قذر (
qazr
) .

قذرة

(
qozarat
) ص . ع . رجل قذرة : مرد پاك و دور از ملامت و لوم .

قذروف

(
qozruf
) ا . ع . عيب . ج : قذاريف .

قذع

(
qaz '
) م . ع . قذعه قذعا ( از باب فتح ) : دشنام داد او را و سقط گفت . و قذعه بالعصا : بچوبدستى زد او را .

قذع

(
qaza '
) ا . ع . پليدى . و پليدى زبان . و فحش .

قذعل

(
qez'al
) و (
qoz'ol
) ا . ع . ناكس فرومايه و خوار و بيقدر .

قذعمل

(
qoza'mal
) ا . ع . شتر ستبر و شگرف اندام .

قذعملة

(
qoza'malat
) ا . ع . زن پست قامت فرومايه . و شتر مادهء فربه شگرف اندام . و چيزك اندك . يق : ما عندى قذعملة : نيست در نزد من هيچ چيز . و ما فى حسبه قذعملة : نيست در حسب او ضعف و سستى .

قذعميل

(
qoza'mil
) ا . ع . پير كهن سال .

قذف

(
qazf
) م . ع . قذف بالحجارة قذفا ( از باب ضرب ) : سنگ انداخت . و قذف المحصنة : بزنا باز خواند آن زن محصنه را و متهم كرد آن را و بفحش دشنام داد . و قذف فلان : قى كرد فلان . و قذف فلان بالقئ : نيز قى كرد فلان . و قذف بقوله : بدون تدبر و تامل سخن گفت . و قذف الشيئ : بدست گرفت آن چيز را ( در لغت اهل عمان ) .

قذف

(
qazf
) و (
qazaf
) ا . ع . كرانهء جوى . و كرانهء رودبار .

قذف

(
qozf
) و (
qazaf
) ا . ع . كرانه و جانب . ج : قذاف (
qez f
) .

قذف

(
qazaf
) و (
qozof
) ا . ع . جائى كه در آن بلغزند . و كرانه .

قذف

(
qazaf
) و (
qozof
) ص . ع . دور و دوو اندازنده مردم را . يق : نوى قذف و تيه قذف و منزل قذف و فلاة قذف . و كذلك : قذف بضمتين فى الكل ، و بعضى گفته‌اند : تيه قذف بفتحتين فقط .

قذف

(
qozof
) ص . ع . ناقة قذف : ماده شترى كه از تيز روى خود را در جلو شتران ديگر اندازد و پيشاپيش آنها رود .

قذف

(
qozaf
) و (
qozof
) ع . ج . قذفة (
qozfat
) .

قذفات

(
qozaf t
) و (
qozof t
) ع . ج . قذفهء (
qozfat
) .

قذفان

(
qazf ne
) ا . ع . صيغهء تثنيه : دو كرانهء جوى . و دو كرانهء رودبار .

قذفة

(
qozfat
) ا . ع . كنگره و آنچه بيرون جسته باشد از سركوه . و كرانه و جانب . ج : قذاف (
qez f
) و (
qozaf
) و (
qozof
) و قذفات (
qozaf t
) و (
qozof t
) .

قذل

(
qazl
) م . ع . قذله قذلا ( از
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2636 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )