فذاك
(
fa - z - ka
) ع . يعنى پس بسيار خوب و خوب و نيك . مر . ذاك .
فذفذة
(
fazfazat
) م . ع . فذفذ الرجل فذفذة : پست و كوتاه شد آن مرد و بكمين رفت تا ناگاه بطور فريب برجهد .
فذلك
(
faz lek
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - باقى و بقيهء چيزى . و باصطلاح اهل دفتر : جمع حساب پس از تفصيل .
فذلكة
(
fazlakat
) ا . ع . پرداختگى و فراغت از حساب .
فذلكة
(
fazlakat
) م . ع . فذلك حسابه فذلكة : بانجام رسانيد حساب خود را و پرداخت آن را و فارغ گشت از آن و اين فعلى است اختراعى من قوله : اذا اجمل حسابه و قال : فذلك كذا و كذا .
فذوذ
(
fozuz
) ع . ج . فذ .
فر
(
far
) ا . پ . حسن و زيبائى و جمال .
و زيبندگى و برازندگى و برازش . و آرايش .
و لطافت و رونق . و پيراستگى و پيرايش . و نور و پرتو و روشنى و تاب و تابش و تابدارى .
و آواز و آهنگ و صدا . و ريش و پر . و توجبه و سيلاب . و داد و عدل و عدالت .
و رياست و فرماندهى . و استقلال . و سياست و عقوبت . و فوق و قسمت فوقانى . و رفعت و بلندى . و بزرگى و حشمت و شوكت و شكوه و جلال و شأن . و توانائى و قدرت . و سرافرازى و جاه و منزلت . و سنگ و هنگ و وقار . و شاه فريدون فر : پادشاهى كه قدرت وى مانند فريدون است .
فر
(
far
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرار و گريز .
فر
(
far
) ا . پ . كتابخانهء يهودان . و دكان كتابفروشى .
فر
(
farr
) ص . ع . گريزنده ( مذكر و مؤنث و تثنيه و جمع در وى يكسان است ) .
و نيز فر : ج . فار .
فر
(
farr
) م . ع . فر فرا و فرارا مر . فرار . و فر فرا و فرارا و فرارا و فرارا . مر . فرار و فرار و فرار .
فر
(
farr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرار و گريز . و كروفر : هجوم و حمله و گريز و برگشت .
فر
(
forr
) ا . ع . فر القوم : برگزيده و خيار قوم . و روئى كه به روى مىخندند .
فرا
(
far
) پ . كلمهء رابطه بمعنى برو در .
و كلمهء تحسين بمعنى آفرين . و گاه كلمهء فرارا بطور زائد استعمال مىنمايند و بيشتر براى فصاحت كلام استعمال مىشود .
فرا
(
far
) ا . پ . پشت و پس و عقب و واپس . و باز و ديگر باز و مجدد . و بالا و بلندى . و نزديك و پيشتر و پيش . و مقابل و روبرو و پيشرو . و سوى و جانب و طرف و كنار و پهلو . و كنج و گوشه . و از دور .
و دور . و نزديك . و ميان و وسط . و همه و مجموع . و مفتوح و باز . و افزونى و زيادتى . و بسيار و فراوان و افزون . و اخذ و گرفتگى و ستد . و اين كلمه گاه بطور صفت و بيشتر مانند معين فعل استعمال مىشود .
فرا
(
far
) ا . ع . نام جزيرهاى در يمن .
و كل الصيد فى الجوف الفرا . مر . فرأ .
فرأ
(
fara '
) و فراء
(
far '
) ا . ع .
گورخر . و گورخر جوان و كرهء گورخر .
ج : فراء و افراء و افرء . المثل : كل الصيد فى جوف الفرا يعنى همهء شكار كم از شكار گورخر است ، و در اين جا فرا بابدال همزه بالف بايد تلفظ كرد نه فرأ با همزه لانه مثل و الامثال موضوعة على الوقف .
فراء
(
fer '
) ع . ج . فرو . و ج و فرأ و فراء .
فراء
(
farr '
) ا . ع . چرم ساز . و پوستين دوز . و پوستين فروش . و ابيض سپيد . و روشن . و الفراء : نام يكى از علماى نحو .
فراء
(
farr '
) ص . ع . امراة فراء :
زن نيكوى نمايان كردار خوش آيند .
فرا آر
(
far - r
) پ . كلمهء امر يعنى بايست و توقف كن .
فرابافتن
(
far - b ftan
) ف م . پ . باز بافتن . و فرا بافتن دروغ : دروغ ساختن و دروغ اختراع كردن . و حيله كردن و تزوير نمودن .
فرابرز
(
far - borz
) ا . پ . نام پهلوانى از سپهداران ايران و از وزيران .
فراپوش
(
far - puc
) ا . پ . حماقت و گولى و ابلهى و نادانى . و ديوانگى .
فراپوشانيدن
(
far - puc nidan
) ف م . پ . پوشانيدن .
فراپيش
(
far - pic
) ا . پ . جلو افتاده و پيش آهنگ . و پيشرو لشكر در پيكار .
فراپيش
(
far - pic
) م ف . پ . پيشتر و نزديكتر . و فراپيش آمدن : نزديكتر آمدن . و فراپيش كشيدن : بسوى خود كشيدن و بركشيدن .
فرات
(
for t
) ا . ع . دريا . و از اعلام است .
فرات
(
for t
) ص . ع . آب خوش و نيك شيرين . يق : ماء فرات و مياه فرات . و گاه بر فرتان جمع بسته مىشود .
فرات
(
for t
) ا . ع . نام رودى در تركى آسيا كه سرچشمهء آن در كوههاى ارمنستان است و پس از طى 165 ، 2 كيلو مطر مسافت با دجله اتصال يافته و شط العرب حاصل مىگردد و شهر بابل كه يكوقتى پايتخت كلدانيان بود در روى اين رود بنا شده بود و اين رود را به فارسى ريخبين گويند .
فراتان
(
for t ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه :
رود فرات و رود دجله .