غمر
(
qamr
) ا . ع . آب بسيار . و ميانه و معظم دريا . و جامهء دراز و فراخ . و جوانمرد و فراخ خوى . و گروه مردم پراكنده از هر جاى . و اسب تندرو نيكو . ج : غمار و غمور .
غمر
(
qamr
) ص . ع . بحر غمر :
درياى بسيار آب . ج : غمار و غمور . و رجل غمر الخلق : مرد بسيار احسان فراخ خوى . و كذلك : رجل غمر الرداء .
غمر
(
qamr
) م . ع . غمرته غمرا ( از باب نصر ) : پوشانيدم آن را . و غمر الماء فلانا : فرو گرفت آب فلان را از بسيارى .
و غمره القوم : برترى جستند به روى آن گروه از جهة شرف .
غمر
(
qamr
) و (
qemr
) و (
qomr
) و (
qamar
) ص . ع . مرد ناآزموده كار و مرد خام و بىتجربه . ج : اغمار .
غمر
(
qemr
) ا . ع . تشنگى . ج : اغمار .
و كينه و حسد . ج : غمور .
غمر
(
qomr
) ا . ع . زعفران . و نوعى از اطليه كه از ورس سازند .
غمر
(
qomr
) و (
qomor
) ص . ع . بيتجربه و ناآزموده و نادان و بىعلم و گول . ج :
اغمار .
غمر
(
qamar
) ا . ع . گروه مردم پراكنده از هر جاى . و گروه مردم . و چربش گوشت كه بدست درماند . و كينه . ج : غمور . و منديل الغمر : دستمال .
غمر
(
qamar
) م . ع . غمر صدره علينا غمرا ( از باب سمع ) : كينه گرفت بر ما . و قد غمرت يدى : بوى بد گوشت گنديده گرفت دست من و چرب شد .
غمر
(
qamer
) ص . ع . كينهور و داراى حقد و حسد .
غمر
(
qomar
) ا . ع . قدح خرد و يا قدح خردتر . و ج . غمرة .
غمرات
(
qamar t
) ع . ج . غمرة . و غمرات الموت : سختيهاى مرگ .
غمرة
(
qamrat
) ا . ع . انبوهى مردم . و گروه مردم پراكندهء از هر جاى . و بسيارى آب . ج : غمرات و غمار . و سختى . و فراهم آمد نگاه چيزى . ج : غمرات و غمار و غمر . و آبخورى در راه مكه حد فاصل ميان تهامه و نجد . و نيز غمرة : انهماك در باطل .
ج : غمرات .
غمرة
(
qomrat
) ا . ع . نوعى از اطليه كه از ورس سازند و زنان بر روى مالند . و زغفران .
غمرة
(
qomerat
) ص . ع . زن نادان و نا آزموده و گول .
غمرة
(
qamerat
) ص . ع . دست چربش آلودهء بوى بد گرفته .
غمرة
(
qamerat
) ا . ع . جامهء سياه كه بردگان و داهان پوشند .
غمز
(
qamz
) م . ع . غمز بيده غمزا ( از باب ضرب ) : درخست بدست خود . و غمز رجله و يده و نحوهما : فشار داد پاى او و دست او و مانند آنها را . و غمز فلان بالعين : به چشم اشارت كرد فلان .
و كذا : غمز بالجفن و الحاجب . و غمز بالرجل : ببدى آن مرد شتافت و نمامى و سخن چينى وى كرد . و غمز داؤه : آشكار گرديد درد او . و كذا : غمز عيبه . و غمزت الدابة : خميد و كژ گرديد آن ستور از پاى و مانند لنگ گرديد . و غمز الكبش : دست بر دنب و پهلوى آن تكه نهاد تا لاغرى و فربهى آن را معلوم نمايد . و نيز غمز : نشاندن به زمين .
غمز
(
qamz
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ناز و غمزه و حركت به چشم و ابرو .
غمز
(
qamaz
) ا . ع . مرد سست و ضعيف .
و مال هيچكاره و زبون . و ستور لاغر .
غمزة
(
qamzat
) ا . ع . يك بار به چشم اشاره كردن .
غمزدا
(
qam - zed
) و غمزداى (
qam - zed y
) ص . پ . فرحبخش و مسرور كننده و سرر آورنده .
غمزداى
(
qam - zed y
) ا . پ . روز هشتم از هر ماه ملكى .
غمزدگى
(
qam - zadagi
) ا . پ .
اندوه و حزن و رنج و آزردگى .
غمزده
(
qam - zade
) ص . پ . مهموم و مغموم و اندوهگين و غمناك .
غمزعين
(
qamze - ayn
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - چشمك و مژه برهم زدن از روى ناز و كرشمه .
غمزه
(
qamze
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مژهء چشم . و حركت چشم . و مژه برهم زدن از روى ناز و كرشمه . و غمزهء اختر :
روشنائى ستاره هنگام دميدگى صبح . و چشمك زدن ستارگان . و غمزهء ستاره : روشنائى ستاره هنگام دميدگى صبح . و غمزهء سر تيز : فرح و بسيارى خوش منشى . و غمزهء گل : شگفتن گل . و غمزهء لاجوردى :
نازها و غمزههاى غير مكرر . و غمزهء نسرين :
شكفتگى گل نسرين .
غمزه زن
(
qamze - zan
) ا . پ .
كرشمه نما و شوخ چشم .
غمس
(
qams
) م . ع . غمست المراة غمسا ( از باب نصر ) : خضاب كرد آن زن دستها را بىنگار . و غمسه فى الماء غمسا ( از باب ضرب ) : فرو برد آن را در آب .
و غمس النجم غمسا و غموسا : غروب كرد آن ستاره .
غمستان
(
qamest n
) ا . پ . جائى كه پر از اندوه و غصه باشد و ماتم كده . و خانهء دلگير .
غمش
(
qamac
) م . ع . غمش غمشا