تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2434

مساهمون:

ص٢٤٣٤
كه عمل او حيله بازى و مكارى بود .

عيارة

(
iy rat
) ا . ع . آشكارى . و شهرت . و شهرت شعر و قصيده .

عياره

(
ayy re
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - زن فريبنده و حيله باز .

عيارون

(
ayy runa
) ع . ج . عيار .

عيارى

(
ayy ri
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فريبندگى و حيله بازى و مكارى و تردستى و داغولى .

عيازر

(
ay zer
) ا . ع . چوبها . و باقى ماندهء درخت . و گياهى خردتر از عضاه و بزرگتر از دق .

عياسة

(
iy sat
) م . ع . عاس عوسا و عياسة . مر . عوس .

عياش

(
ayy c
) ا . ع . از اعلام است .

عياش

(
ayy c
) ص . ع . بسيار زيست كننده و نيكو حال .

عياش

(
ayy c
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بسيار خوشگذران و كسى كه بيشتر زندگانى خود را در خوشى و خرمى گذراند و مشغول لهو و لعب باشد و از امور عالم بى خبر و بىبهره بود و ماژ پرست .

عياشى

(
ayy ci
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عيش و عشرت و خوشگذرانى و شادى و اشتغال بشادى . و شهوت پرستى و فسق و فجور و ماژ پرستى .

عياص

(
iy s
) م . ع . معاوصة و با همديگر كشتى گرفتن و بر زمين زدن . و عاص عياصا و عوص عوصا . مر . عوص . و اعوص بالخصم عياصا و عوصا ( من الافعال ) : در پيچان كرد كار را بر دشمن ( كذا ضبط و قياس المصدر الاعواص ) . مر . عوص . و عاص عياصا و عيصا . مر . عيص .

عياض

(
iy z
) م . ع . عاض عوضا و عوضا و عياضا . مر . عوض و عوض .

عياض

(
iy z
) ا . ع . از اعلام است .

عياط

(
iy t
) ا . ع . بانگ و فرياد و غوغا . و زارى .

عياط

(
iy t
) م . ع . عاط عيطا و عياطا . مر . عيط .

عياف

(
ay f
) ا . ع . يك نوع بازى مر زنان تازى را .

عياف

(
iy f
) م . ع . عاف عيفا و عيافا . مر . عيف .

عيافة

(
iy fat
) ا . ع . كراهت و ناپسندى از طعام و شراب و ناگوارائى آنها . و اهل العيافة كسى كه بمرغان تفأل كند و فال گيرد و فال‌گير .

عيافة

(
iy fat
) م . ع . عفت الطير عيافة ( از باب ضرب ) : بفال گرفتم آن مرغ را . و عاف عيفا و عيافا و عيافة . مر . عيف .

عيال

(
ay l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - زن و فرزند و خدمتگار و كنيز و غلام و هر كه در نفقه و مؤنهء شخص باشد . و اهل خانهء شخص .

عيال

(
iy l
) ا . ع . عيال الرجل : زن و فرزند و هر كه در نفقه و مؤنهء مرد باشد .

عيال

(
iy l
) ع . ج . عيل . ج : عيائل .

عيال

(
ayy l
) ص . ع . رجل عيال : مرد خرامان بناز . و فرس عيال : اسب خرامنده .

عيالة

(
iy lat
) ا . ع . علف ستور .

عيالة

(
iyalat
) م . ع . عال عولا و عيالة . مر . عول .

عيالة

(
ayy lat
) ص . ع . امراة عيالة : زن خرامنده و مايل و نازندهء در رفتار .

عيالدار

(
ay l - d r
) ص . پ . كسى كه داراى زن و فرزند و اهل و عيال باشد .

عيالدارى

(
ay l - dari
) ا . پ . نگاهدارى اهل و عيال .

عيالمند

(
ay l - mand
) ص . پ . صاحب اهل و عيال بسيار و پورمند .

عيام

(
ay m
) ا . ع . روز .

عيان

(
ayen
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يقين . و يقين در ديدار و مشاهده و ظاهر و آشكار . و ديدار به چشم .

عيان

(
iy n
) ا . ع . يقين در ديدار . يق : لقيته عيانا يعنى ملاقات كردم او را به چشم و شك در ديدن وى ندارم . و نيز عيان : آهن افزارى مر كشتكاران را . ج : اعينة و عين . و ابناعيان : نام دو مرغ . و دو خط كه پىشناس بر زبان كشد و گويد ابناعيان اسرعا البيان . و در وقتى كه بدانند كه قدح قمار باز فايز مىآيد مىگويند : جرى ابناعيان .

عيان

(
iy n
) م . ع . عاينته معاينة و عيانا . مر . معاينة .

عيان

(
ayy n
) ص . ع . درمانده و آشفته و سرگردان .

عيانة

(
iy nat
) ا . ع . بعثنا عيانة : فرستاديم جاسوس را تا خبر آرد .

عيانى

(
ay ni
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جاسوس . و برادر و خواهر عيانى : برادر و خواهر از يك پدر و مادر .

عياهمة

(
oy hemat
) ا . ع . استوار از هر چيزى . و ماده شتر تيزرو .

عياهير

(
ay hir
) ع . ج . عيهران .

عيايا

(
ay y
) و عياياء (
ay y '
) ع . ج . عيا .

عياياء

(
ay y '
) ص . ع . درماندهء در كار و در سخن . و فحل عياياء : گشن درماندهء در گشنى . و گشنى كه گاهى گشنى نكرده باشد . و كذا رجل عياياء . ج : اعياء .

عيائل

(
ay 'el
) ع . ج . عيال . و ج ج . عيل .

عيب

(
ayb
) م . ع . عاب المتاع عيبا
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2434 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )