تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2415

مساهمون:

ص٢٤١٥

عناب

(
ann b
) ا . ع . انگور فروش . و از اعلام است .

عناب

(
ann b
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ميوهء سرخ مانا بسنجد كه ريزفين و شيلان و شيلانه و سيلانه و شيدانه و شيزگون نيز گويند . و كنايه از لب معشوق . و عناب‌تر : انگشت معشوق . و درخت عناب را زفيزف و شيدانه گويند .

عناب

(
onn b
) ا . ع . عناب . و ميوهء اراك .

عنابج

(
on bej
) ا . ع . مرد تندخوى درشت .

عناب رنگ

(
ann b - rang
) ص . پ . هر چيزى كه برنگ عناب بود و سرخ رنگ .

عنابس

(
an bes
) ا . ع . نام شش نفر در قريش از اولاد امية و آن شش كس حرب و ابو حرب و سفيان و ابو سفيان و عمرو و ابو عمرو و جز اين شش را اعياص خوانند .

عنابس

(
an bes
) ا . ع . ج . عنبسة .

عنابس

(
on bes
) ا . ع . شير بيشه .

عناب‌گون

(
ann b - gun
) ص . پ . هر چيز كه برنگ عناب باشد و سرخ رنگ .

عنابل

(
on bel
) ا . ع . مرد تمام اندام ستبر . و زه درشت ستبر .

عنابى

(
ann bi
) ص . پ . رنگ سرخ شبيه برنگ عناب .

عناة

(
on t
) ع . ج . عانى .

عناتل

(
an tel
) ع . ج . عنتل .

عناثج

(
on sej
) ا . ع . بز كوهى فربه درشت اندام . و گشن فربه ستبرى كه در هنگام گشنى حالت فتور در آن پيدا شده و گشنى نتواند .

عناثى

(
an si
) ع . ج . عنثوة و عنثوة .

عناج

(
en j
) ا . ع . ريسمانى كه بته دول بزرگ بسته و سپس آن را بچنبرهء آن دول مىبندند . و ريسمان باريكى كه بر گوشهء دول بسته و سپس آن را به چوب چنبر بند مىكنند . و درد صلب و كمر . و كار و قوام و نظام آن . و قول لا عناج له : كلامى كه در آن تأمل و فكر نكرده باشند .

عناجيج

(
an jij
) ع . ج . عنجوج .

عناد

(
an d
) ا . ع . از اعلام است .

عناد

(
en d
) م . ع . عاند فلانا معاندة و عنادا : مكافات بخلاف كرد مر فلان را . و عاند زيد : مرتكب خلاف و عصيان گشت زيد .

عناد

(
en d
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تمرد و سركشى و گردنكشى و خودسرى . و كجروى و گمراهى . و اغتراض . و لجاجت و مخالفت .

عنادا

(
en dan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور تمرد و سركشى و لجاجت .

عنادل

(
an del
) ع . ج . عندليب . و ج . عندل .

عنادلان

(
an del ne
) و (
on del ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو خصيه .

عنادى

(
en di
) ص . پ . منسوب بعناد

عناز

(
en z
) ع . ج . عنز .

عناس

(
en s
) ا . ع . آئينه . و دختر در خانه مانده چندانكه از شمارهء دوشيزگان بيرون شود .

عناس

(
en s
) م . ع . عنس عناسا و عنوسا . مر . عنوس .

عناش

(
en c
) م . ع . معانشة و دست به گردن يكديگر شدن در جنگ .

عناش

(
ann c
) ا . ع . كسى كه با دشمن پيكار و كارزار كند .

عناشط

(
an cet
) و عناشطة (
an cetat
) ع . ج . عنشط و عنشطة .

عناصر

(
an ser
) ع . ج . عنصر .

عناصر

(
an ser
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر چيزى كه اصل و بنياد چيزى باشد و آخشيجان . و عناصر چهارگانه : آب و خاك و پناد و آتش .

عناصل

(
an sel
) ع . ج . عنصل .

عناصى

(
an si
) ع . ج . عنصوة و عنصوة . و ج . عنصية .

عناظب

(
an zeb
) ع . ج . عنظب .

عنافة

(
an fat
) ا . ع . تكلف و عدم مرافقت .

عنافة

(
an fat
) م . ع . مرافقت نكردن . و آزردن . و درشتى نمودن .

عنافش

(
on fec
) ص . ع . رجل عنافش اللحية : مرد انبوه دراز ريش .

عنافط

(
an fet
) ع . ج . عنفط .

عنافق

(
an feq
) ع . ج . عنفقة .

عنافق

(
an q
) ا . ع . بزغالهء ماده . ج : اعنق و عنوق . و بلا و سختى . و كار سخت . و نوميدى . و ستارهء ميانهء بنات النعش كبرى . و زكات دو ساله . المثل : العنوق بعد النوق يعنى چوپان بزغاله‌گان شد پس از آنكه ساربان ماده شتران بود و اين مثل را در تنگ حالى پس از فراخ حالى آرند . و عناق الارض : جانورى كه سياه‌گوش نامند . و يا جانورى شبيه بفهد .

عناق

(
en q
) ع . ج . معانقة و به گردن همديگر از روى محبت دست در آوردن .

عناقة

(
an qat
) ا . ع . نوميدى .

عناقيد

(
an qid
) ع . ج . عنقود .

عناك

(
an k
) ا . ع . ريگ توده .

عناكب

(
an keb
) ع . ج . عنكبوت .

عنان

(
an n
) ع . ج . عنانة .

عنان

(
en n
) ا . ع . دوال لگام كه بدان اسب و ديگر ستور را بازدارند . ج : اعنة و عنن . و رگ پشت . و آنچه از آسمان به نظر درآيد . و پيرامون سراى . و پيش آمدگى . و معارضه .