تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2411

مساهمون:

ص٢٤١١

عملا

(
amalan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - از حيثيت كار و عمل و بطور حقيقت و راستى . و بطور تجربه و امتحان . و جدا و بطور جد .

عملاق

(
eml q
) ا . ع . كسى كه بظرافت مردم را فريبد .

عملة

(
amlat
) ا . ع . خيانت و دغلى و ناراستى و دزدى .

عملة

(
emlat
) ا . ع . هر چيز كرده شده . و هيئت كار كردن . و باطن مرد در بدى و شر .

عملة

(
emlat
) و (
omlat
) ا . ع . مزدكار .

عملة

(
amalat
) ع . ج . عامل .

عملة

(
amelat
) ا . ع . كار . و هر چيز كار كرده شده .

عملة

(
amelat
) ص . ع . ناقة عملة : ماده شتر نيك زيرك كار كن .

عملج

(
amlaj
) ا . پ . نوعى از خربزهء زمستانى .

عملجات

(
amalaj t
) ا . پ . ج . عمله .

عملدار

(
amal - d r
) ا . پ . به زبان مردمان هند : تحصيلدار و خراج دار و كسى كه ماليات را جمع مىكند . و مأمور ديوانى .

عملس

(
amallas
) ا . ع . تواناى بر سير شتاب و جلد رو . و گرگ پليد . و سگ شكارى . و نام مردى كه مادر خود را بر پشت بار كرده به حج برد و در نيكوئى به پدر و مادر مثل شده چنان كه گويند : ابر من العملس .

عملسة

(
amlasat
) م . ع . شتافتن و شتابى نمودن .

عملط

(
ommalet
) و (
amallat
) ا . ع . سخت و تواناى بر سفر .

عملقة

(
amlaqat
) ا . ع . كمين و سرگين .

عملقة

(
amlaqat
) م . ع . كميز و سرگين انداختن . و بمغ سخن رسيدن .

عمل كرد

(
amal - kerd
) ا . پ . مزدكار .

عملگان

(
amalegan
) ا . پ . ج . عمله .

عملگى

(
amalagi
) ا . پ . فعلگى و شغل و پيشهء عمله . و كارگرى .

عمل‌نامه

(
amal - n me
) ا . پ . شهادت نامه . و اجاره‌نامه . و حكم .

عملوسة

(
omlusat
) ا . ع . كمان سخت زود تير گذار .

عمله

(
amale
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كارگر و فعله و مزدور و كسى كه كار مىكند و مزد مىگيرد .

عمله‌جات

(
amale - j t
) ا . پ . ج . عمله .

عملى

(
amali
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به عمل و مقابل نظرى و علمى . و هر چيز ساخته شده و صنعتى ضد طبيعى . و حكمت عملى : دانستن انتظام احوال معاش و معاد بوجه كامل و آن بر سه قسم است : تهذيب اخلاق و تدبير منزل و سياست مدن .

عمليات

(
amaliyy t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - امور متعلق به عمل .

عمليه

(
amaliyye
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به عمل .

عمليص

(
emlis
) ص . ع . قرب عمليص : منزل سخت و مانده كن مسافر .

عمليق

(
emliq
) ا . ع . پدر گروه عمالقة .

عملين

(
emlin
) و (
omalin
) و (
emellin
) ا . ع . يق : عمل به العملين يعنى مبالغه نمود در رنج و آزار او . و كذلك عمل به العملين و به العملين .

عمم

(
amam
) ا . ع . كلانى جثه در مردم و جز آن . و بسيارى . و فراهم‌شدگى . و هو عمم خير يعنى راى و عطا و احسان وى عام است .

عمم

(
amam
) ص . ع . جسم عمم يعنى جسم تام و تمام .

عمم

(
omam
) ص . ع . ج . عميم .

عمم

(
omom
) ا . ع . استوى على عممه : برابر شد به تمام جسم و مال و شباب خود .

عمن

(
amn
) م . ع . عمن بالمكان عمنا و عمونا ( از باب ضرب و سمع ) : جاى گرفت در آنجاى .

عمن

(
omon
) ا . ع . مقيمان .

عمن

(
amman
) ع . مدغم عن من يعنى از كسى ؟

عمو

(
amv
) ا . ع . گمراهى و ضلالت . و خوارى . و فروتنى . ج : اعماء .

عمو

(
amv
) م . ع . عما عموا ( از باب نصر ) : فروتنى نمود و رام شد . و ميل كرد .

عمو

(
amu
) و (
ammu
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - برادر پدر كه افدر و اودر و كاكا نيز گويند و پسر عمو را نارتوبا گويند .

عمواس

(
amv s
) ا . ع . نام شهرى در شام .

عمواس

(
amv s
) و (
emv s
) ا . ع . طاعون عمواس : نخستين طاعونى كه در اسلام بشام پديد آمد و آن را طاعون عمواس نيز گويند .

عموج

(
amuj
) ص . ع . سهم عموج : تيرى كه پيچ پيچان رود .

عمود

(
amud
) ا . ع . ستون خانه . ج : اعمدة و عمد و عمد . و سيد و مهتر . و خط پشت شمشير . و رئيس لشكر . و رسيل لشكر . و آنكه در جنگ موافقت وى كنند . و رگى كه ممتد مىگردد از استخوان قص تا نزديك ناف . و رگى كه بجگر آب مىرساند . و معظم گوش . و مرد سخت غمناك . و هر دو پاى شتر مرغ . و چوب ايستاده كه بر آن چرخ چاه گذارند . و عمود السنان : آنچه در ميان دو لب سنان باشد . و عمود البطن : پشت . و حمله على عمود بطنه : بار كرد آن را
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2411 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )