تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2267

مساهمون:

ص٢٢٦٧

طومة

(
tumat
) ا . ع . مرگ . و بلا . و سختى . و سنگ‌پشت ماده .

طونسلس

(
tunsolos
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - گياهى خوشبوى كه كاه مكه و بتازى اذخر نامند .

طؤوى

(
to'viyy
) و

طووى

(
tuviyy
) و (
tovaviyy
) ا . ع . كسى . يق : ما بالدار طؤوى . و كذلك طووى و طووى .

طوى

(
tuy
) ا . پ . شادى . و شادى عروسى و جشن .

طوى

(
tav
) ا . ع . گرسنگى ( اسم است مصدر را ) . و خيك .

طوى

(
tav
) م . ع . طوى طوى ( از باب سمع ) : بىاندازه نخورد چيزى را و گرسنه ماند .

طوى

(
tov
) و (
tev
) ا . ع . نام وادى در شام كه وادى مقدس نيز گويند .

طوى

(
tavi
) ص . ع . كسى كه خود را گرسنه نگاهدارد . و مرد لاغر شكم . يق : هذا رجل طوى البطن .

طوى

(
taviyy
) ا . ع . چاه از سنگ و جز آن برآورده . و پشتوارهء از متاع و از سلاح . و ساعتى از شب .

طوية

(
taviyyat
) ا . ع . راز . و قصد . و چاه برآوردهء از سنگ .

طوير

(
tovayr
) ا . ع . پرندهء كوچك . و كرم پرنده‌اى .

طويس

(
tovays
) ا . ع . مصغر طاؤس . و نام مخنثى در مدينه و كنيهء او ابو عبد النعيم و اول كسى است كه در اسلام تغنى كرد . المثل : هو اشام من طويس ، چه اين شخص متولد شد در شبى كه آن حضرت صلى اللّه عليه و آله وفات فرمود و از شير گرفته شد در روز وفات ابو بكر و بالغ شد در روز وفات عمرو زناشوئى كرد در روز قتل عثمان و داراى اولاد شد در روز قتل امير المؤمنين على .

طويل

(
tavil
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - دراز و بلند و طولانى . و عمر طويل : زندگانى دراز و طولانى . و مدت طويل و يا زمان طويل : خيلى وقت و هنگام بسيار دراز و طولانى و درنگى بسيار .

طويل

(
tavil
) ا . پ . يكى از هفت بازى نرد .

طويل

(
tavil
) ص . ع . دراز . ج : طوال و طيال . و باصطلاح عروض : نام بحرى از بحور شعر . و طويل الذيل : جامهء دامن دراز . و هر چيز كه در طول بسيارى امتداد يافته باشد .

طويلات

(
tavil t
) ص . ع . ج . طويلة .

طويلة

(
tavilat
) ص . ع . مؤنث طويل . ج : طويلات و طوال .

طويلة

(
tavilat
) ا . ع . رسنى كه بدان پاى ستور بندند . و رسن درازى كه ستور را در علف‌زار بدان بندند . و زن دراز بالا . المثل : قصيرة عن طويلة يعنى يك خرماى از خرمابن و اين مثل را در اختصال كلام استعمال كنند .

طويله

(
tavile
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اصطبل و جائى كه در آن ستور را بندند و پايگاه و درش و شبغار و شبغاو نيز گويند .

طوئى

(
tu'iyy
) ا . ع . كسى . ما بالدار طوئى : نيست در خانه كسى .

طويئر

(
tavay'er
) ا . ع . مصغر طائر : پرندهء كوچك و خرد .

طه

(
tah
) ا . پ . چاى و چائى ولى چندان مستعمل نيست .

طه

(
t - h
) ع . نام سورهء بيستم از سوره‌هاى قرآن مجيد . قوله تعالى :
طه ما أَنْزَلْنا عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لِتَشْقى .
قال جعفر بن محمد عليهما السلام : فاما طه فاسم من اسماء النبى صلى اللّه عليه و آله و معناه يا طالب الحق الهادى اليه . و نيز آن را طه (
tah
) تلفظ كرده‌اند و در اين صورت كلمهء امر است يعنى آرام كن . و يا بمعنى يا رجل است بلغت حبشه .

طهاء

(
tah '
) ا . ع . ابر برآمده . و ابر تنك برآمده .

طهاءة

(
tah 'at
) ا . ع . يك پاره ابر برآمده . يق : ما فى السماء طهاءة يعنى نيست در آسمان يك پاره ابر .

طهاة

(
toh t
) ع . ج . طاهى .

طهارة

(
tah rat
) م . ع . طهر طهرا و طهارة و طهورا ( از باب نصر و كرم ) : پاك گرديد . و طهرت المراة : منقطع شد حيض آن زن . و نيز غسل آورد بانقطاع خون و جز آن .

طهارت

(
teh rat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پاكى . و ويژكى . و وضو . و استنجا و ازالهء پليدى بول و براز از مواضع مخصوص . و طهارت گرفتن : شستن اين موضع را با آب و يا پاك كردن با سنگ و كلوخ .

طهارت‌خانه

(
teh rat - x ne
) ا . پ . مبال و كنار آب و جاى ضرور و آشتنگاه .

طهارت‌نامه

(
teh rat - n me
) ا . پ . رسالهء طهارت .

طهارى

(
tah r
) ع . ج . طاهر .

طهاطه

(
tah teh
) ا . ع . طهاطه الخيل : آواز اسبان .

طهاف

(
tah f
) ا . ع . ابر بلند برآمده .

طهافة

(
toh fat
) ا . ع . پوست تنكى كه بر روى شير و يا بر روى خون بندد .

طهامل

(
tah mel
) ع . ج . طهمل . و ج . طهملة .

طهاوة

(
toh vat
) ا . ع . پوست تنكى كه بر روى شير و يا بر وى خون بندد .