تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2245

مساهمون:

ص٢٢٤٥

طسئ

(
tasi '
) ص . ع . مرد دل گرفته و تخمه زدهء از روغن .

طسيت

(
tosayt
) ا . ع . مصغر طست يعنى طشت كوچك .

طسيس

(
tasis
) ع . ج . طس .

طسيس

(
tosays
) ا . ع . مصغر طس يعنى طشت كوچك .

طسيع

(
tasi '
) ص . ع . شوخ چشم . و بىغيرت . و حريص . و بىخبر .

طسيم

(
tosaym
) ا . ع . بطور مثل گويند : آورده مياه طسيم . در حق كسى كه در گمراهى و ضلالت باشد و بصواب چيزى نرسد .

طش

(
tacc
) ا . ع . باران ريزه كه زيادتر از رذاذ باشد .

طش

(
tacc
) م . ع . طشت السماء طشا و طشيشا ( از باب ضرب و نصر ) : باران ريزه باريد . و طشت الارض ( مجهولا ) : باران ريزه رسيد به آن زمين . و طش الرجل ( ايضا مجهولا ) : زكام گرديد آن مرد .

طشاءة

(
tac 'at
) م . ع . طشا المراة طشاءة ( از باب فتح ) : گائيد آن زن را .

طشاة

(
toc'at
) و (
toca'at
) ا . ع . زكام . و مرد گنگلاج درماندهء در سخن .

طشاش

(
tac c
) ا . ع . قطره‌هاى اشك و آب و جز آن .

طشاش

(
toc c
) ا . ع . بيمارى مانند زكام .

طشة

(
teccat
) ا . ع . كودك و پسر خرد سال .

طشة

(
toccat
) ا . ع . زكام .

طشت

(
tact
) ا . پ . تشت . و طاس بزرگ و لگن بزرگ . و قدح . و پياله و جام . و طشت زر : لگن طلا . و تشت طلا . و جام طلا . و آفتاب . و طشت زرين : ساغر زرين و پيالهء زرين . و طشت نگون : آسمان .

طشت‌دار

(
tact - d r
) ا . پ . خادمى كه جهة شستن دستها آب مىريزد . و طشت دار خانه : شربتخانه .

طشتگر

(
tact - gar
) ا . پ . كسى كه طشت مىسازد . و كاسه‌گر . و نام سازنده و مطربى .

طشت و خايه

(
tact - o - x ye
) ا . پ . نوعى از بازى كه تخم‌مرغ را خالى كرده از شبنم و يا سيماب پر كنند و در ميان طشت در آفتاب گذازند و تخم برقص مىآيد . و زمين و آسمان . و علم نجوم را نيز گويند . و نام طلسمى .

طشط

(
tact
) ا . ع . طشت . ج : طشوط .

طشوط

(
tocut
) ع . ج . طشط .

طشيش

(
tacic
) ا . ع . باران ريزهء زياد تر از رذاذ .

طشيش

(
tacic
) م . ع . طش طشا و طشيشا . مر . طش .

طع

(
ta ' '
) م . ع . طعه طعا ( از باب سمع ) : ليسيد آن را ( و گاه از فتح نيز آيد ) .

طعام

(
ta ' m
) ا . ع . خوردنى و هر چيز كه خورده شود . و گندم . ج : اطعمة . و ج ج : اطعمات . و مردم حجاز هر وقت طعام گويند مرادشان گندم است ولى نوعا طعام اسم است از براى هر چيز خوردنى مثل شراب كه هر چيز آشاميدنى را گويند . و نيز طعام : علم . قوله تعالى :
فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى طَعامِهِ
اى الى علمه عمن ياخذه . و آب . و آب زمزم . قال صلى اللّه عليه و آله فى زمزم : انها طعام طعم و شفاء سقم : زمزم آبى است كه سير مىشود انسان از آن و شفاى هر دردى است . و نيز طعام طعم : چيزى كه از خوردن آن سيرى آيد .

طعام

(
t'a m
) م . ع . طعمه طعما و طعاما ( از باب سمع ) : خورد آن را .

طعام

(
te ' m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - غذا . و هر چيز خوردنى كه انسان مىخورد آن را . و نمك . و طعام عروسى : مهمانى عروسى . و طعام ماتم : سفره‌اى كه هنگام ماتم و ايام عزا و سوكوارى گسترانند و فقرا و مساكين را طعام دهند . و طعام و شراب : خوردنى و آشاميدنى .

طعام‌بخش

(
te ' m - baxc
) ا . پ . كفگير و كفچه و ملاغه .

طعام تلاش

(
te ' m - tal c
) ا . پ . بىخانمان و كسى كه در سفرهء ديگران طعام خورده و گذران كند .

طعاميه

(
te ' miyye
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اخراجات خوراك و آنچه براى خوراك خرج مىشود .

طعان

(
te ' n
) م . ع . طاعن مطاعنة و طعانا : يكديگر را نيزه زدند . و تطاعنا فى الحرب تطاعنا و طعنانا و طعانا : در جنگ بر يكديگر نيزه زدند .

طعان

(
ta ' ' n
) ص . ع . بسيار نيزه‌زننده . و بسيار طعن‌كننده و عيبجوى مردم . الحديث : لا يكون المؤمن طعانا اى فى اعراض الناس .

طعانه

(
ta ' ne
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طعن‌زننده و سرزنش‌كننده و ملامت‌كننده و بدگوى .

طعب

(
ta'b
) ا . ع . مزه و بوى خوش . يق : ما به من الطعب شيئ اى من اللذه و الطيب .

طعثنة

(
ta'sanat
) ص . ع . امراة طعثنة : زن بدخوى . و غنم طعثنة : گوسپند بسيار .

طعر

(
ta'r
) م . ع . طعر المراة طعرا