نظامى در سپاه هند كه بمنزلهء سلطان باشد در سپاه ايران .
صوبهدارى
(
sube - d ri
) ا . پ .
فرمانفرمائى و حكومت . و سلطانى سپاه .
صوة
(
sovvat
) ا . ع . جماعت ددگان .
و سنگ . و سنگتودهء بر راه نهاده جهة نشان و علامت . و باد مختلف . و آواز كوه . و زمين بلند درشت . ج : صوى . و ج ج : اصواء .
الحديث : ان للاسلام صوى و منارا كمنار الطريق .
صوت
(
savt
) ا . ع . آواز و بانگ و فرياد .
ج : اصوات ( مذكر آيد و در شعر گاه مؤنث ) . و آوازه . يق : انتشر صوته فى الناس يعنى آوازه و ذكر خير او در ميان مردم پراكنده است .
صوت
(
savt
) م . ع . صات صوتا ( از باب نصر ) : آواز كرد و بانگ كرد ( و گاه از سمع نيز آيد ) .
صوت
(
savt
) ا . پ . - مأخوذ از تازى .
بانگ و صدا و آواز .
صوتن
(
sovaten
) و (
sovatan
) ا . ع .
بخيل و ممسك .
صوجان
(
savj n
) ا . ع . خشك و سخت لاغر از مردم و ستور . و ما ادرى اى صوجان هو : نمىدانم كدام مردم است او .
صوجانة
(
savj nat
) ص . ع . نخلة صوجانة : خرما بنى كه داراى شاخههاى خشك و سخت بود .
صوح
(
savh
) م . ع . كفانيدن چيزى را و شكافتن و شق كردن ( و الفعل من نصر ) .
يق : صاحه صوحا فانصاح : شكافت آن را پس شكافته شد .
صوح
(
savh
) و (
suh
) ا . ع . جانب وادى و ديوار آن . و پائين كوه . و روى كوه كه به ديوار ماند . و جانب و ناحيهء كوه .
الحديث : القوه بين الصوحين اى بين الجبلين .
صوحان
(
suh n
) ا . ع . خشك از هر چيزى . و بنو صوحان : گروهى از عبد القيس .
صوحانة
(
suh nat
) ص . ع . نخلة صوحانة : خرما بن خشك شاخ .
صوخ
(
savx
) م . ع . صاخت قوائمه صوخا ( از باب نصر ) : فرو رفت پايهاى او بر زمين .
صور
(
savr
) ا . ع . خرما بنان ريزه . و جماعت خرما بنان ( لا واحد له ) . و فراهم آمده . و صفحهء گردن . و كرانهء رود . و بيخ خرما بن . و كجى و اعوجاج . و پيچ . ج :
صيران . و نام قلعهاى نزديك ماردين . و بنور صور : نام گروهى از تازيان .
صور
(
savr
) م . ع . صار صورا ( از باب نصر ) : بانگ كرد . و صار الشيئ :
كج كرد و ميل داد آن چيز را و شكست آن چيز را .
و صار وجهه : روى آورد . و صاربه :
متوجه كرد آن را . و صار الحاكم الحكم :
قطع كرد حاكم آن حكم را . قوله تعالى :
فَصُرْهُنَّ إِلَيْكَ
و قرى فصرهن اى وجههن .
صور
(
sur
) ا . ع . شاخى كه در آن دمند . و آنچه اسرافيل جهة ميرانيدن و زنده كردن خلق در آن دمد . و نام شهرى در ساحل شام و بدين معنى بدون الف و لام آيد . و روى عن على بن الحسين عليهما السلام : للصور رأس واحد و طرفان بين طرف كل راس منهما ما بين السماء و الارض و روى انه قرن من نور التقمه اسرافيل و روى ان فيه بعدد كل انسان ثقبة فيها روحه .
صور
(
sur
) ص . ع . ج . اصور .
صور
(
sur
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شاخ و جز آن كه در آن مىدمند تا آواز برآيد .
و صور اسرافيل : نفخهء اسرافيل در روز محشر كه يك بار مىدمد جهة ميرانيدن خلق و بار ديگر مىدمد جهة زنده كردن آنها و ما بين دو نفخه چهل سال فاصله باشد . و صور آه : فرياد و نعره و آواز بلند دردناك . و صور صبحگاهى : آه و ناله و فغان و فرياد صبح . و صور نيم شبى : آه و ناله و فرياد نيمه شب .
صور
(
savar
) م . ع . صور صورا ( از باب سمع ) : كج گرديد . و صار وجهه الى : روى آورد و گردانيد روى خود را بجانب من و اين معنى از ضرب نيز آيد . و صار الشيئ : بريد و جدا كرد آن چيز را و اين معنى از نصر نيز آيد .
صور
(
sevar
) و (
sovor
) و (
sur
) ع ج . صورة .
صور
(
sovar
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - صورتها و پيكرها . و نوعها .
صوراحى
(
sur hi
) ا . پ . شيشهء گردن دراز و صراحى .
صورة
(
savrat
) ا . ع . خارش سر چنان كه شخص خواهد كه شپش سر او را كسى جويد .
صورة
(
surat
) ا . ع . تمثال و شكل و پيكر . و نوع . و صفت . ج : صور و صور و صور . و صورة الامر : صفت آن كار . و كذلك صورة المسالة . و در اصطلاح حكمت : فعليت ماده .
صورت
(
surat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - روى و سج و رخسار و گونه . و شكل .
و پيكر . و كالبد و قالب . و اندازه . و تصوير و نقش . و نقشه . و هيكل . و نمايش . و چهره و ديدار و سيما . و شبيه و تمثال و تنديس . و سواد و آنچه از روى نوشتهاى