تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2071

مساهمون:

ص٢٠٧١
و زهر . و نوعى از شوره گياه . و مشابهت . و تشبيه . و تصوير . و بدخواهى و كينه . و نفرت . و زنگ آهن و مانند آن . و ناپاكى . و يوز . و دهانهء لگام . ج : شكائم و شكم و شكيم . و فلان شديد الشكيمة : فلان سرباز زننده و بسيار سركش است . و فلان ذو شكيمة : فلان به خود مغرور است و منقاد نمىگردد .

شكىمزاج

(
cakki - mez j
) ص . پ . دو دل و متردد .

شكينه

(
cakine
) ا . پ . آوند دراز . و خمى كه در آن غله كنند . و مهميز . و چار دوال .

شگا

(
cag
) و (
cog
) ا . پ . تركش و تيردان و جعبه و كيش .

شگاد

(
cag d
) و (
ceg d
) ا . پ . نام برادر رستم .

شگار

(
cag r
) ا . پ . شغال .

شگار

(
ceg r
) ا . پ . هر چيز خوردنى .

شگار

(
cog r
) ا . پ . زغال و انگشت .

شگار آهنج

(
ceg r - hanj
) ا . پ . ابزارى چوبين مر خبازان را كه در سر آن قلابى آهنين است و بدان نان و يا چيزى ديگر از تنور در مىآورند .

شگال

(
cag l
) ا . پ . شغال .

شگال

(
ceg l
) ا . پ . شكاف و سوراخهاى عميق كه بسبب سيل و توجبه در زمين بهم رسد . و چدار و بندى كه در دست و پاى اسبان نهند .

شگال

(
cog l
) ا . پ . زغال و انگشت . و نشخوار يعنى آنچه از علوفه‌اى كه گاو و گوسپند و شتر و جز آن خورده در گلو آرند و بجايند .

شگالش

(
ceg lec
) ا . پ . سگالش .

شگاله

(
cag le
) ا . پ . همه و تمام و جملگى .

شگاليدن

(
ceg lidan
) ف ل و م . پ . سگاليدن .

شگانه

(
cag ne
) ا . پ . گهواره . و كمان ساز رباب .

شگاوند

(
cag vand
) ا . پ . نام كوهى در سيستان كه تازيان سجاوند گويند .

شگاه

(
cag h
) ا . پ . شگا و تركش و تيردان و كيش و جعبه .

شگپوى

(
cagpuy
) ا . پ . آواز پاى هنگام راه رفتن .

شگر

(
cegar
) و (
cogar
) ا . پ . خارپشت و سيخو .

شگرف

(
cegarf
) و (
cagarf
) ص . پ . نادر و كمياب . و نيكو و زيبا و خوب و لطيف و جميل و رعنا . و اعلا و بسيار خوب . و محتشم و بزرگ و بزرگوار و محترم و معتبر . و كريم و جوانمرد و سخى . و نازنين و محبوب و دوست داشتنى و پسنديده و مطبوع . و توانا و قوى . و هنگفت و ستبر . و تنومند و بزرگ هيكل . و منضج و جوشانده . و مسهل و ملين . و پزندهء دمبل و ريم‌آورنده .

شگرف

(
cegarf
) و (
cogarf
) ا . پ . مرد دلاور و بهادر . و مرد بزرگوار و صاحب شكوه و حشمت . و تعجب و شگفت .

شگرفى

(
cegarfi
) ا . پ . خوبى و نيكوئى و زيبائى . و اعلائى .

شگفاندن

(
cegof ndan
) ف م . پ . شگفتن كنانيدن و سبب شگفتن شدن .

شگفت

(
cegeft
) و (
cegoft
) ا . پ . تعجب و تحير . و آشفتگى .

شگفتانيدن

(
cegoft nidan
) ف م . پ . شگفتن كنانيدن .

شگفتگى

(
cegoftagi
) ا . پ . شكفتگى و حالت شكفتن غنچه و واشدن لبها هنگام تبسم .

شگفتن

(
cegeftan
) ف ل . پ . صبر و تحمل داشتن . و صبر كردن . و حيران شدن . و متعجب بودن .

شگفتن

(
cegoftan
) ف ل . پ . واشدن و شكوفه كردن . و دميدن .

شگفته

(
cegofte
) ص . پ . شكفته و و اشده . و دميده شده .

شگفته‌خاطر

(
cegofte - x ter
) ص . پ . خوشحال .

شگفته‌رو

(
cegofte - ru
) ص . پ . گشاده‌رو و خندان .

شگفتى

(
cegefti
) ا . پ . تعجب . و هر چيز حيرت‌انگيز .

شگفتى

(
cegefti
) ص . پ . عجيب و نادر و حيرت‌انگيز . و بطور عجيب .

شگفتيدن

(
cegeftidan
) ف ل . پ . متعجب شدن و متحير بودن . و آشفته شدن .

شگفه

(
cegofe
) ا . پ . شگوفه .

شگفيدن

(
cegefidan
) ف ل . پ . آشفته شدن .

شگفيدن

(
cegofidan
) ف ل . پ . شكفتن و واشدن غنچه .

شگل

(
cegel
) ا . پ . چدارى كوچك كه دو دست اسب و استر را بدان محكم بندند . و ريسمانى كه بر پاى گنجشك بندند .

شگن

(
cogon
) ا . پ . شگون و فال نيك .

شگنى

(
cogoni
) ا . پ . شگونيا و فالگو و غيب‌گو .

شگوار

(
cog - v r
) ص . پ . حزين و اندوهگين و ماتم زده .

شگوفتن

(
ceguftan
) ف ل . پ . تعجب نمودن . و شكفتن . و گشادن و منبسط شدن . و شكافتن . و گشاده شدن . و واشدن گل . و غنچه كردن . و تر و تازه شدن .

شگوفه

(
cegufe
) ا . پ . شكوفه . و