شكرى
(
cakr
) ص . ع . شاة شكرى :
گوسپند پر شير . و نيز شكرى : ج . شكرة .
شكرى
(
cakari
) ص . پ . منسوب بشكر .
و رنگ شكرى : رنگ زرد كمرنگ و خاكى رنگ .
شكرية
(
cakariyyat
) ا . ع . بازگشت شتران از چراگاه بهارى .
شكريدن
(
cekridan
) ف م . پ . شكار كردن . و شكست دادن دشمن .
شكرين
(
cakarin
) ص . پ . منسوب بشكر . و هر چيز شيرين .
شكرينه
(
cakarine
) ا . پ . نوعى از حلواى شكر كه بتازى ناطف گويند .
شكز
(
cakz
) م . ع . سپوختن . و در خستن بانگشتان . و رنجانيدن به زبان . و نيزه زدن . و و طى كردن ( و الفعل من نصر ) .
شكز
(
cakz
) و (
cakez
) ص . ع . رجل شكز : مرد بدخوى . و كذا رجل شكز .
شكس
(
caks
) ا . ع . يك يا دو روز پيش از برآمدن ماه نو كه ايام محاق باشد يعنى دو شب و يا سه شب آخر ماه .
شكس
(
coks
) ع . ج . شكس و شكس و شكس . و ج . شكس و شكس .
شكس
(
caks
) و (
cakes
) و (
cakos
) ص . ع . دشوار خوى . ج : شكس . يق :
رجل شكس و رجل شكس و رجل شكس و رجال شكس .
شكس
(
cakas
) م . ع . شكس شكسا و شكاسة ( از باب سمع و كرم ) : دشوار خوى گرديد .
شكس
(
cakes
) و (
cakos
) ص . ع .
بخيل . ج : شكس .
شكست
(
cekast
) پ . ح م . شكستن .
و ا . كسر و انكسار و شكستگى . و ترك . و هزيمت و انهزام . و نقصان . و زيان و تنزل و خسارت . و شرم و حيا . و خجالت .
و كراهت و نفرت . و ناپسندى . و غضب و خشم . و اكل . و تخليهء شكم . و استفراغ .
و هر چيز شكسته و مكسور و خرد شده و كاسته . و پير و سالديده و ناهموار . و شكست خوردن : منهزم شدن و انهزام يافتن و متفرق و پريشان گشتن . و شكست دادن : منهزم كردن . و شكست فاحش :
هزيمت با افتضاح و رسوائى . و شكست يافتن : شكست خوردن و هزيمت يافتن و فرار كردن . و دل شكست : دل شكسته و اعراض كرده .
شكست خورده
(
cekast - xorde
) ص . پ . هزيمت يافته و فرار كردهء از جنگ .
و تركيده و ترك خورده .
شكستگى
(
cekastagi
) ا . پ . كسر و انكسار . و ترك . و گسيختگى . و آزردگى و رنجش . و اعراض . و ملالت و غمگينى و اندوه . و سستى و ناتوانى و ضعف . و دردمندى و رنج . و شكست و هزيمت و انهزام . و دل شكستگى : حزن و اندوه . و درماندگى .
شكست مكست
(
cekast - mekast
) ا . پ . ترهات و چيزهاى بيهوده .
شكستن
(
cekastan
) ف ل و م . پ . چيزى را چندين پاره كردن و خرد كردن و ريزريز كردن . و هزيمت دادن دشمن و منهزم كردن آن . و اعراض كردن و برگردانيدن روى . و ف ل .
تند شدن و درشت گشتن . و خوردن . و خائيدن . و شكسته شدن . و شكافتن و دريدن .
و گشاده شدن . و خجل شدن .
شكست و مكست
(
cekast - o - mekast
) كلمه فعل . پ . يعنى شكست آن را چندى قبل .
شكسته
(
cekaste
) ص . پ . مكسور و خرد شده . و تركيده و منشق شده . و مغلوب گشته و هزيمت يافته . و بتنگ آمده . و شرمنده .
و خجل و نادم و پشيمان . و متكبر . و سست و ناتوان و عاجز . و دردمند . و مجروح و خسته . و شكسته شدن : مكسور شدن و از هم جدا شدن و خرد شدن . و پريشان و مضطرب شدن . و كاسته شدن و تنزل كردن .
و كمتر سخت و شديد شدن .
شكسته
(
cekaste
) ا . پ . قسمى از خط تحرير . و نام قلعهاى قديم .
شكسته بازو
(
cekaste - b zu
) و
شكسته بال
(
cekaste - b l
) ص . پ . مرغى كه بال وى شكسته باشد .
شكسته بال
(
cekaste - b l
) ص . پ .
پريشان خاطر و ملول و با ملالت .
شكسته بسته
(
cekaste - baste
) ا . پ .
پايدار و ناپايدار و استوار و بىثبات . و آميخته از خوب و بد .
شكستهبند
(
cekaste - band
) ا . پ .
كسى كه استخوانهاى شكسته را مىبندد و پيوند هاى در رفته را جبيره مىكند و رداد . و كسى كه ظروف شكسته را بند مىزند . و رفادهء ردادى .
شكستهپا
(
cekaste - p
) ص . پ .
ضعيف و ناتوان .
شكستهپناه
(
cekaste - pan h
) ص . پ .
كسى كه در پيش گيرد ملجأ و پناه با خللى را .
شكسته جعد
(
cekaste - ja'd
) ص . پ .
پريشان موى .
شكسته حال
(
cekaste - h l
) ص . پ .
بىنوا و تهيدست و پريشان و تنگدست .
شكسته حالى
(
cekaste - h li
) ا . پ .
بىنوائى و تهيدستى و پريشانى .
شكسته خاطر
(
cekaste - x ter
) ص . پ . مضطرب و آشفته و پريشان و مغموم و آزرده .
شكستهدل
(
cekaste - del
) ص . پ .
پريشان خاطر و ملول و با ملالت .