تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1975

مساهمون:

ص١٩٧٥

سيساليوس

(
sis lyus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - انغوزه .

سيسب

(
saysab
) ا . ع . يك نوع درختى كه از چوب آن تير سازند .

سيسبان

(
saysab n
) ا . ع . نوعى از انگور . و نام درختى .

سيسبان

(
sisab n
) ا . پ . حب الفقد و تخم گياه پنج انگشت .

سيسبى

(
saysab
) ا . ع . نام درختى .

سيستان

(
sist n
) ا . پ . نام مملكتى كه در قديم آن را در انژيانا مىناميدند و يكى از ممالك سترب‌نشين ايران بوده و پايتخت آن شهر پر و فتازيا و اكنون بيشتر اين مملكت در تصرف دولت افغان و قدرى از آن در تصرف دولت حاليهء ايران است و رستم زال از اهل اين مملكت است .

سيستن

(
sistan
) ف ل . پ . جستن و جست و خيز كردن . و گريختن .

سيسخانه

(
says - x ne
) ا . پ . اسبهاى باركش كه در كارزار حمل بار و بنه مىكنند .

سيسدى

(
saysadi
) ا . پ . چرغد و سيدى .

سيسرك

(
siserak
) ا . پ . كرمك گندم‌خوار

سيسرو

(
sisaru
) ا . پ . كرمك گندم‌خوار .

سيسك

(
sisak
) ا . پ . كرمك گندم‌خوار . و نوعى از غله .

سيسنبر

(
sisanbar
) و

سيسنبرون

(
sisanbarun
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - نوعى از نعناع كه دباب نيز گويند .

سيسيل

(
sisil
) ا . پ . نام جزيرهء بزرگى در بحر الروم كه تازيان صقلية گويند و مساحت سطح آن 25740 كيلومتر مربع و جمعيت آن 4200000 نفر و پايتختش شهر پالرم و زيادتر از هشتاد سال است كه اين جزيره در تصرف دولت ايتاليا آمده .

سيصد

(
si - sad
) ص . توصيفى عددى . پ . سه مرتبه صد و ترست . و هر عدد بسيارى .

سيطرة

(
saytarat
) م . ع . سيطر عليهم سيطرة : برگماشته شد بر ايشان و غالب و چيره گرديد .

سيطل

(
saytal
) ا . ع . سطل . و پنگان دسته‌دار . و طشت . و مرد دراز بالا .

سيع

(
say '
) م . ع . ساع الماء و الشراب سيعا و سيوعا ( از باب ضرب ) : رفت آب و شراب بهر سوى . و ساعت الابل : بر سر خود گذاشته شدند آن شتران ( واوى و يائى ) .

سيع

(
say '
) ا . ع . آب روان بهر سوى .

سيعا

(
si '
) و

سيعاء

(
si ' '
) ا . ع . پاره‌اى از شب . يق : جاء بعد سيعا من الليل اى بعد قطع منه . و كذلك بعد سيعاء من الليل .

سيغ

(
sayq
) ص . ع . بچه‌اى كه پس از بچه‌اى بدون واسطه زائيده شده باشد و ديگرى ميان آنها نبود . يق : اخته سيغه .

سيغ

(
siq
) ا . پ . خوب و نيكو و نغز . و يكدستهء از مردم . و يكدسته سپاهيان . و جماعت . و خانه‌اى كه داراى چند دريچه باشد .

سيغ

(
siq
) ا . ع . ناحيه‌اى در خراسان كه صيغ نيز گويند .

سيغ

(
sayyeq
) ص . ع . يق : طعام و شراب سيغ ليغ : طعام و شرابى كه به آسانى از گلو فرو رود .

سيغر

(
siqor
) ا . پ . سيخول و خار پشت بزرگ تيرانداز .

سيغود

(
sayqud
) ا . پ . تواضع و فروتنى . و اظهار خوف . و اجتناب از عجب و تكبر .

سيغور

(
sayqur
) ا . پ . شهامت . و شوق و اشتياق . و حرص . و هوا و هوس .

سيف

(
sayf
) ا . ع . شمشير . ج : اسياف و سيوف و اسيف و مسيفة . و گروه . ج : اسياف - يق : هم اسياف يعنى ايشان گروههايند . و موى دم اسب . و نوعى از ماهى . و از اعلام است . و سيف الله : لقب خالد بن وليد رضى اللّه عنه . و سيف الغراب : گياه دلبوث بدآنجهة كه برگ باريك طرف مانا بشمشير دارد .

سيف

(
sayf
) م . ع . سافه سيفا ( از باب ضرب ) : زد او را بشمشير . و سفته : زدم او را بشمشير . و سافت يده : شكافته شد دست او و ريشه گرفت گرداگرد ناخن او .

سيف

(
sayf
) و (
sif
) ا . ع . قسمى از ماهى .

سيف

(
sif
) ا . ع . ساحل دريا . و ساحل رود بار . و هر ساحل كه باشد . ج : اسياف . و آنچه در بن شاخه‌هاى درخت خرما مانند ليف چفسيده باشد و آن پست‌تر از ليف است . و نوعى از ماهى . و السيف الطويل : ساحل دراز . و ساحل درياى بربر .

سئف

(
saef
) ص . ع . تركيده و شقاق‌دار .

سيفان

(
sayf n
) ص . ع . رجل سيفان : مرد دراز باريك ميان لاغر شكم .

سيفانة

(
sayf nat
) ص . ع . مؤنث سيفان زن دراز باريك ميان لاغر شكم .

سيفبان

(
sayf - b n
) ا . پ . قسمى از آتشبازى جنگى كه شمشيرى را بدان بسته در ميان دشمن رها كنند .

سيفة

(
sifat
) ا . ع . بعد و دورى و مسافت . و طلايهء لشكريان .

سئفة

(
saefat
) ص . ع . يد سئفة : دست تركيده .

سيف زبان

(
sayf - zab n
) ص . پ . كسى كه زبان او هميشه ببدگوئى عادت كرده و از مردم بد مىگويد .