سمتگرى
(
samt - gari
) ا . پ . جانبدارى و طرفدارى و رفاقت .
سمتى
(
samtiyy
) ا . ع . كسى كه خيالات خود را ترتيب دهد و به طرز مخصوص بيان كند .
سمج
(
samj
) و (
somj
) ا . پ .
جائى كه در زيرزمين و يا در كوه جهة درويشان و فقيران و يا گوسپندان كنند . و نقب . و زندان . و سرداب . و هر مجراى زيرزمينى . و كان و معدن . و مجراى فاضل آب .
سمج
(
samj
) ا . ع . شير چرب مزه برگشته .
سمج
(
samj
) و (
samej
) ص . ع . زشت و بدشكل . و قبيح . و متعفن . و ناپسند . ج :
سماج .
سمج
(
samej
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - مصر و اصراركننده . و بىشرم . و معيوب و رسوا .
سمج
(
samej
) ا . پ . راز و سرنهانى .
سمجرة
(
samjarat
) م . ع . سمجر اللبن سمجرة : زياده كرد آب را در شير .
سمچه
(
somce
) ا . پ . سمج و هر مجراى زيرزمينى و نقب . و آغال گوسپند و جز آن .
سمح
(
samh
) ص . ع . آسان . و جوانمرد .
ج : سمحاء و مساميح . و عود سمح :
چوب بىگره . و نيز سمح : نام مولاى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .
سمح
(
samh
) م . ع . سمح سمحا و سماحا . مر . سماح .
سمح
(
sameh
) ص . ع . رجل سمح :
مرد با جود و سخا .
سمحاء
(
somah '
) ع . ج . سمح . يق قوم سمحاء .
سمحاج
(
semh j
) ا . ع . ماديان دراز پشت .
سمحاق
(
semh q
) ا . ع . پوست تنك سر . و شكستگى كه بدان پوست رسد .
سمحة
(
samhat
) ا . ع . زن جوانمرد .
ج : سماح . و يك بار جوانمردى . و كمان موافق و نرم . و ملتى كه در آن هرج و تنگى بود .
سمحج
(
samhaj
) ا . ع . ماديان و خر مادهء دراز پشت . و ماديان باريك ميان درشت گوشت . و كمان دراز .
سمحجة
(
samhajat
) م . ع . سمحج سمحجة : دراز گرديد . و يقال فى كل شئ .
سمحوج
(
somhuj
) ا . ع . دراز بالا .
و دشمن ديدار و چهره .
سمحوق
(
somhuq
) ا . ع . خرما بن دراز .
سمخ
(
samx
) م . ع . سمخه سمخا ( از باب فتح ) : زد بر سوراخ گوش او . و او را و خسته كرد . و سمخ الزرع : بر آمد كشت و يا شكوفه برآورد .
سمخة
(
semxat
) ا . ع . هيئت گوش دادن .
و انه لحسن السمخة يعنى او نيكو نگاهدارندهء مسموعات است .
سمد
(
samd
) ا . ع . هميشه . يقال : هو لك سمدا اى سرمدا .
سمدار
(
som - d r
) ص . پ . ذو الحافر و چارپايانى كه داراى سم باشند مانند اسب و استر و جز آن .
سمدار
(
sam - d r
) ص . پ . زهردار و سامة و هر چيز كه در آن زهر بود . و هر حيوانى كه داراى زهر باشد مانند مار و عقرب و جز آن .
سمدور
(
somdur
) ا . ع . پادشاه بدانجهت كه بينائى از نظر بسوى آن كوتاهى مىكند و خيره مىشود و متحير مىگردد . و پردهء چشم .
و تارى چشم . ج : سمادير .
سمر
(
samr
) م . ع . سمر سمرا و سمورا ( از باب نصر ) : خواب نكرد شب را و افسانه گفت . و سمر العين : بيرون كرد چشم را و يا شكست آن را . و سمر اللبن :
تنك كرد شير را به آب . و سمر السهم : رها كرد تير را . و سمرت الماشية النبات :
چريد آن چاروا گياه را . و سمر الخمر :
خورد شراب را . و سمر الشيئ ( از باب نصر و ضرب ) : ميخ دوز كرد آن چيز را و استوار نمود .
سمر
(
somr
) ع . ج . اسمر و سمراء .
سمر
(
samar
) ا . ع . شب . و افسانهء شب و حديث ليل . و ضوء قمر و روشنائى ماه . و روزگار و زمانه . و تاريكى شب . و مجلس افسانه گويان . و قولهم : لا افعله السمر و القمر اى ما دام الناس يسمرون فى ليلة قمراء يعنى نخواهم كرد آن كار را ما دامى كه مردمان در شب مهتاب افسانهگوئى مىكنند .
و لا السمر و لا القمر : نه در تاريكى شب و نه در مهتاب يعنى هرگز .
سمر
(
samar
) ا . پ . دست افزارى مر جولاهگان را مانند جاروب كه بدان آهار بر تارهاى جامه مالند . و نام پادشاهى ترك كه شهر سمرقند را وى بنا كرد .
سمر
(
samor
) ع . ج . سمرة .
سمر
(
somar
) ا . پ . نيستان .
سمر
(
sammar
) ا . پ . دست افزار جولاهگان كه بدان آهار با تارهاى جامه مالند . و سمر .
سمر
(
sommar
) ع . ج . سامر .
سمراء
(
samr '
) ص . ع . مؤنث اسمر .
يق : قناة سمراء : نيزهء گندمگون .
ج : سمر .
سمراء
(
samr '
) ا . ع . آرد گندمى كه نخالهء آن را جدا نكرده باشند . و شير دوشهء