تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1705

مساهمون:

ص١٧٠٥

روزمه

(
ruz - mah
) ا . پ . تاريخ و حساب روزهاى ماه .

روز ميان

(
ruz - miy n
) م . ف . روز سيوم از امروز و هر روز ديگرى .

روزن

(
ravzan
) و (
ruzan
) ا . پ . دريچه و غرفه و تاب‌دان . و هر سوراخ و شكاف و منفذى كه در وسط ديوار خانه و جز آن باشد . و سوراخى كه در سنگر جهت انداختن تير قرار دهند .

روز نامچه

(
ruz - n m - ce
) و

روز نامه

(
ruz - n me
) ا . پ . كتاب و دفترى كه در آن حساب و احوال هر روزهء كسى مرقوم باشد . و جريدهء يوميه و يا هفتگى و جز آن كه در آن اخبار يومى و سياسى و علمى و ادبى و غير آن را نوشته چاپ كنند و جهة اطلاع عموم مردم منتشر سازند .

روزنامه‌چى

(
ruzn me - ci
) و

روز نامه نويس

(
ruzn me - navis
) ا . پ . آنكه مباشر عمل روزنامه است و اخبار روزنامه را مىنويسد .

روزنامه نويسى

(
ruzn me - navisi
) ا . پ . مباشرت عمل روزنامه .

روزنة

(
ravzanat
) ا . ع . - مأخوذ از پارسى - دريچه و تاب‌دان و روشندان .

روزندن

(
ruzandan
) ف ل و م . پ . افزودن و زياده كردن . و چكيدن . و ريختن .

روزنك سر

(
ravzanak - sar
) ا . پ . قسمت نرم از سر .

روزنك سر

(
rovzank - sar
) ا . پ . هدهد و شانه سر .

روزنه

(
ravzane
) ا . پ . دريچه و شكاف . و هر سوراخ و منفذى كه در ديوار جهة عبور روشنائى و جز آن سازند .

روزنه سر

(
ruzane - sar
) ا . پ . هدهد و شانه‌سر .

روزه

(
ruze
) ا . پ . صوم و هيچ نخوردن و نياشاميدن از طلوع صبح تا غروب آفتاب . و روزى كه در آن روزه مىدارند . و بهره و حصهء هر روزه . و زيادتى و فزونى كه بر سر موزه مىباشد . و روزه داشتن : صائم بودن و عمل روزه را بجا آوردن و هيچ نخوردن و نياشاميدن در مدت روز . و روزهء عزلت : صوم 24 ساعتى كه در مدت يك شبانه روز هيچ نخورند و نياشامند . و روزه گشودن : افطار كردن . و روزهء مريم : خاموشى و سكوت . و مرگ و موت .

روزه

(
ruze
) ص . پ . منسوب بروز و هميشه بطور تركيب استعمال مىشود مانند يكروزه و ده روزه و جز آن . و هر روزه . و چند روزه .

روزه‌خوار

(
ruze - x r
) ص . پ . آنكه روزه مىخورد و روزه نمىگيرد مقابل روزه‌دار .

روزه‌دار

(
ruze - d r
) ا و ص . پ . صائم و كسى كه روزه مىدارد .

روزه راه

(
ruze - r h
) ا . پ . روز رحلت و حركت به سفر .

روزه گشا

(
ruze - goc
) ص . پ . كسى كه افطار مىكند و روزه مىگشايد .

روزه گشائى

(
ruze - goc i
) ا . پ . افطار و خوردن روزه .

روزى

(
ruzi
) ا . پ . رزق و نصيب و قسمت و حصه و بهره . و مال و متاع و ملك و اموال و اسباب . و ماهانه و مشاهره . و ذخيره و توشه و خوراك هر روزه . و غذا و طعام . و ضروريات زندگانى . و چابكى . و چيرگى .

روزى

(
ruzi
) م ف . پ . روز نامعين و غير معلوم و يك روز . و روزى چند : روزهاى بسيار . و يا روزهاى كم . و روزهاى مختلف .

روزى افزاى

(
ruzi - afz y
) ا . پ . ماه چهارم از سال يزدگردى .

روزيانه

(
ruziy ne
) ا و ص . پ . روزينه و بهره و حصهء هر روزه . و روزنامه . و تقويم . و دفتر و كتابچهء يومى . و وجه مدد معاش .

روزى خوار

(
ruzi - x r
) ا . پ . مخلوق و آنكه از خوردن روزى تعيش مىكند . ج : روزى خواران .

روزى خواران

(
ruzi - x r n
) پ . ج . روزى خوار .

روزى خواره

(
ruzi - x re
) ا . پ . روزى خوار .

روزيدن

(
ruzidan
) ف ل و م . پ . عرق كردن . و افزودن .

روزى ده

(
ruzi - deh
) ا . پ . رزاق و رازق و از صفات بارىتعالى جل شأنه مىباشد .

روزى رسان

(
ruzi - ras n
) ا . پ . رزاق و روزى ده ، نيز از صفات بارىتعالى است .

روزى كناد

(
ruzi - kon d
) پ . كلمهء دعا يعنى خداوند نصيب گرداند و برساند .

روزينه

(
ruzine
) ا . پ . بهره و حصهء هر روزه . و آنچه از نقد و جنس كه هر روزه به شخص مىرسد . و معاش يوميه . و جيره‌اى كه هر روزه بمستحقين دهند .

روزينه‌دار

(
ruzine - d r
) ا . پ . آنكه روزينه دريافت مىنمايد .

روس

(
ravs
) ا . ع . انه لروس سوء يعنى بد مردى است .

روس

(
ravs
) م . ع . راس روسا ( از باب نصر ) : خراميد . و راس السيل الغثاء : برداشت و برد توجبه خاك و خاشاك را . و راس فلان : بسيار خورد فلان . و نيكو گردانيد .

روس

(
rus
) ا . ع . گروهى كه بلاد آنها