تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1704

مساهمون:

ص١٧٠٤
گذرانيدن . و خوشى كردن . و روز مهر : يك شنبه . و روز مظالم : روز رسيدگى بعرض مظلومين . و روز قيامت . و چهارشنبه . و روز ميدان : روز جنگ . و روز نجات : روز خلاصى از دست دشمن . و روز قيامت . و روز ننگ و نام : روز كوشش و روز جنگ و جدال و روز كنيه خواستن . و روز غنا و ساز و صحبت . و روز ننگ و نبرد : روز جنگ و جدال . و روز هرمزد : پنجشنبه . و نوروز : روز اول سال و روز اول بهار .

روزافزاى

(
ruz - afz y
) ا . پ . نام ماه چهارم از سال يزدگردى .

روزافزون

(
ruz - afzun
) ا . پ . لقب پادشاهى . و خوش‌بختى . و تهنيت دوستانه . و درود . و تهنيت . و صدقه .

روز افگن

(
ruz - afgan
) ا . پ . تب غب كه يك روز آيد و يك روز نيايد . و آفتاب .

روزان

(
ruz n
) پ . ج . روزان . و روزان و شبان : روزها و شبها .

روزانه

(
ruz ne
) ا و ص . پ . منسوب بروز . و يومى و هر روزى . و روزى و معاش و وظيفه .

روزبازى

(
ruz - b zi
) ا . پ . دنيا . و روزگار و زمان .

روزبان

(
ruz - b n
) ا . پ . قاپوچى و دربان و كسى كه بر درگاه پادشاهان نشيند و پاسبانى كند . و سرهنگ و چاووش . و نگاهبان . و شفيع . و جلاد .

روزبانان

(
ruzb n n
) پ . ج . روزبان .

روز به روز

(
ruz - ba - ruz
) م ف . پ . همه روز . و چند روز متوالى و از پى هم . و يوما فيوما .

روزبه

(
ruz - beh
) ا . پ . روز خجسته و بختيار . و هنگام خوش و مبارك و ميمون . و روز بهتر و خوش تر .

روزپيكر

(
ruz - paykar
) ص . پ . روشن راى و راست و درست بىغل و غش و پاك و صاف .

روز خسپ

(
ruz - xosp
) ص . پ . كاهل و غافل و سست و تنبل در كار . و روز خسپ شبخيز : عابد و زاهد ريائى . و دزد و راهزن و شبرو .

روز خون

(
ruz - xun
) ا . پ . تاخت بر سر سپاه دشمن و غنيم در روز در حالتى كه بىخبر و غافل باشند ضد شب خون .

روز دار

(
ruz - d r
) ا . پ . مزدور و روز - مزد و كارگر و خدمتگار .

روز ديده

(
ruz - dide
) ص . پ . سالديده و پير .

روز رانه

(
ruz - r ne
) ا . پ . بازار شهر . و مردم مطرود و اخراج بلد شده .

روز رخ

(
ruz - rox
) ا . پ . روشنى و شفافى و سرخى روى . و سرخ‌روئى .

روز روز

(
ruz - ruz
) م ف . پ . روز بروز و يوما فيوما . و همه روز .

روز ستار

(
ruzest r
) ا . پ . اهل حرفت و صنعت و صنعتگر . و كشاورز و كشتكار .

روزستان

(
ruzest n
) ا . پ . جائى كه در آن روز مىگذرانند مقابل شبستان .

روز كور

(
ruz - kur
) ص . پ . كسى كه در روز نمىبيند مقابل شبكور .

روز كى

(
ruzaki
) ا . پ . يك روزى و يك زمان اندكى .

روزگار

(
ruz - g r
) و

روزگاران

(
ruz - g r n
) ا . پ . عالم و دنيا و گيتى . و دهر و زمان و زمانه . و بخت و طالع . و عصر و ايام . و وقت . و امتداد . و مدت . و فرصت و موقع . و فصل و موسم . و بيهودگى . و باد و هوا . و قتل و خونريزى . و نوكرى و خدمتگارى . و شغل و پيشه و كسب . و روزگار پيغمبر : عصر و زمان پيغمبر . و روزگار بردن : عمر ضايع كردن و وقت تلف نمودن . و زيستن و زندگانى كردن . و روزگار گذشتن : زيستن و تعيش كردن .

روزگار ديده

(
ruzg r - dide
) ص . پ . مجرب و آزموده و رنج بوده و گردش زمانه را ديده .

روزگار رفتگان

(
ruzg r - raftag n
) پ . ج . روزگار رفته .

روزگار رفته

(
ruzg r - rafte
) ا و ص . پ . بيدولت و بدبخت و بىطالع . ج : روزگار رفتگان .

روزگارى

(
ruzg ri
) ص . پ . دنيوى . و بيهوده و بىفايده و عبث . و هوائى و بادى . و كسى كه داراى كسب و شغل باشد .

روزگارى

(
ruzg ri
) م ف . پ . چند وقتى و چند زمانى . و او روزگارى شمرد يعنى مدت درازى است كه زندگانى مىكند .

روزگانه

(
ruz - g ne
) ا . پ . وظيفه و مواجب و مزد و اجرت و روزينه . و جزء پيشين از سر .

روزگذار

(
ruz - goz r
) ص . پ . به قدر احتياج روز و باندازهء كفاف يك روز .

روز گرد

(
ruz - gard
) ا . پ . آفتاب .

روز گردك

(
ruz - gardak
) ا . پ . آفتاب‌گردان و گياهى كه با آفتاب گردد .

روز گون

(
ruz - gun
) ص . پ . روشن مانند روز .

روز ماه

(
ruz - m h
) ا . پ . تاريخ و حساب روزهاى ماه .

روزمره

(
ruz - marre
) ا . پ . محاوره و هر لفظ مشهور ميان مردم . و مكالمهء هر روزه . و روزينه و راتبه و وجه معاش و حصه و بهرهء هر روزه .

روزمره

(
ruz - marre
) م ف . پ . هميشه و همه روزه .