ترخيصا فترخص : دستورى داده شد مر او را در اين كار پس دستورى گرفت .
ترخص
(
taraxxos
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دستورى و رخصت و اجازه .
ترخفنج
(
taraxfanj
) و (
tarxafanj
) ا . پ . كابوس و برفخج و خرخجيون .
ترخم
(
torxam
) و (
torxom
) و (
tarxoma
) و
ترخمة
(
torxomat
) و (
torxamat
) ا . ع . كدام كس يق ما ادرى اى ترخم هو و اى ترخم و اى ترخم ( بفتح ميم ) و اى ترخمة و اى ترخمة : نمىدانم كدام كس است او .
ترخنده
(
tarxande
) ا . پ . طعنه و طنز و بيهوده و مكر و حيله .
ترخنه
(
tarxane
) و ترخوانه (
tarx ne
) ا . پ . نوعى از بلغور كه با آب غوره و يا دوغ و يا شير سازند و در عراق خوردن آن متداول و از غذاهاى لذيذ و مقوى است .
ترخوم
(
tarxum
) ا . ع . كركس نر .
ترخون
(
tarxun
) ا . پ . مردم خونى و بىباك و دزد اوباش . و چوب بقم و عاقرقرحا . و طرخون .
ترخيص
(
tarxis
) م . ع . رخص له فى كذا : رخصت داد او را در اين كار .
و رخص له ( مجهولا ) : رخصت داده شد .
ترخيم
(
tarxim
) م . ع . بيضه را در زير بال ما كيان دادن . و در اصطلاح نحو انداختن حرف از آخر كلمه در ندا و در غير آن بضرورت لانه تسهيل للنطق بها .
ترخينه
(
tarxine
) ا . پ . ترخوانه .
ترد
(
tord
) ص . پ . شكننده و نازك و رقيق و بىدوام .
ترداد
(
tard d
) م . ع . بسيار گردانيدن . و دو دله نمودن .
تردامن
(
tar - d man
) ص . ا . پ .
فاسق و فاجر و بدگمان و عاصى و مجرم و گناهكار و آلودهء معصيت و معيوب و ملوث .
تردامنى
(
tar - d mani
) ا . پ .
گناهكارى و فاسقى و فسق و زناكارى .
تردب
(
taraddob
) م . ع . مهربانى و نرمى نمودن .
تردد
(
taraddod
) م . ع . دو دله شدن و آمد و شد كردن .
تردد
(
taraddod
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بىقرارى و بىثباتى و عدم ثبات در راى و توقف در حكم و فتوا . و تشويش و پريشانى و اضطراب و اختلال خاطر . و انكار و امتناع . و اعتراض و تعرض . و مزاحمت . و عدم قبول .
و نزاع . و سعى و كوشش و جهد . و محنت .
و تدبير . و ترقى و ازدياد . و آمد و شد . و اسهال . و بىتردد و تكلف : يعنى بدون شبهه و ريا .
ترددات
(
taraddod t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوششها و زحمات . و ترددات دنيويه : مشاغل دنيوى .
تردد ضابطه
(
taraddod - z bete
) ا . پ . باصطلاح اهالى هند دفتر و يا حسابى كه مىنمايد اقسام و حالات بزرى كه كاشته شده و حد زمينى كه كاشته شده و آنچه بىكشت باقىمانده .
تردس
(
taraddos
) م . ع . تردس عن مكانه : فرود افتاد از جاى خود .
تردست
(
tar - dast
) ص . پ . جلد و چابك و چالاك و ماهر .
تردستى
(
tar - dasti
) ا . پ . جلدى و چابكى و چالاكى و ماهرى .
تردك
(
tardak
) ا . پ . كرم گندمخوار .
تردم
(
taraddom
) م . ع . دور و دراز كشيدن خصومت و پيكار . و تردم ثوبه :
در پى كرد جامهء خود را . و تردم الثوب :
كهنه و بپاره آمد جامه ( لازم و متعدى است ) .
و تردمت على ولدها : مهربانى نمود و مايل گشت بر فرزند خود . و تردم فلانا :
پس روى كرد فلان را و از پس او درآمد .
و تردم على ما فيه : اطلاع يافت بر چيزى كه در آن بود .
ترده
(
tarde
) ا . پ . قبالهء باغ و خانه و مانند آن . و مزد و اجرت آسيا كردن گندم و آسيا تيز كردن كه ترده و تژده نيز گويند .
تردى
(
taraddi
) م . ع . تردى فى البئر : درافتاد در چاه . و ترددت الجارية :
آراست آن كنيزك خود را بحمايل و چادر برافگند .
تردية
(
tardeyat
) م . ع . رداه تردية :
در چاه انداخت او را . و جعلت ارديهم بالحجارة اى ارميهم بها .
ترديد
(
tardid
) م . ع . بسيار گردانيدن .
و دو دله نمودن .
ترديد
(
tardid
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عدم موافقت و تعرض و مخالفت .
و ترديد كردن : موافقت نكردن و دو دله شدن .
ترديم
(
tardim
) م . ع . ردمت المراة على ولدها : مهربانى نمود آن زن بر فرزند خود و مايل گشت به آن .
تردين
(
tardin
) م . ع . ردن القميص :
ردن يعنى تريز ساخت براى پيراهن .
ترذك
(
tarzak
) ا . پ . تردك و كرم گندمخوار .
ترز
(
tarz
) م . ع . سخت و صلب گرديدن .
و بر زمين افگندن . و خوردن گوسپند گياه تر و منقطع گرديدن بدان اجواف آن . و ترزت اذناب الابل : افتاد موى دم شتر از بيمارى ( و الفعل من ضرب و سمع ) .
ترز
(
tarz
) ا . ع . قولنج ستور كه از