تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1482

مساهمون:

ص١٤٨٢

درخملة

(
dorxamlat
) ص . ع . بشگفت آرنده و خنداننده .

درخميل

(
doraxmil
) و درخمين (
doraxmin
) ا . ع . سختى و بلا . و مرد سست رو و گران سر .

درخواست

(
dar - x st
) ا . پ . استدعا و عرض و عرض‌داشت و خواهش و آرزو و طلب و دعا و التماس .

درخواستن

(
dar - x stan
) ف م . پ . استدعا كردن و عرض نمودن و از روى نياز و احتياج سؤال كردن و خواستن و آرزو داشتن و التماس كردن .

درخواه

(
dar - x h
) ا و ص . پ . التماس و درخواست و استدعا . و گدا و گدائى كننده .

درخور

(
dar - xor
) م ف . پ . شايسته و موافق و مناسب و لايق . و سزاوار . و در طعام . و در وسع . و در خور تن : موافق قوت و توانائى و شأن و رتبه .

درخود

(
dar - xord
) ا . پ . سزاوار و شايسته و موافق و مناسب .

درخوردار

(
dar - xord r
) ا . پ . مرد خوشگذران و خوشبخت در تعيش و زندگانى .

در خوردن

(
dar - xordan
) ف ل . پ . شايسته و سزاوار بودن . و روا بودن . و موافق و مناسب بودن . و قبول كردن . و دچار شدن .

درخوش

(
dar - xoc
) ا . پ . خواهش و آرزو و ميل و محبت و شوق و اشتياق .

درد

(
dard
) ا . پ . رنج تن و رنج روح و رنج دل و آزار و وجع و الم و ناملايم و ايذا و اذيت و محنت و غم . و بيمارى و مرض و اندوه و حزن . و شكنجه و عذاب و جفا و حس . و شفقت و غمخوارى و رحم و مهربانى . و كرناى و نفير . و درد داشتن : احساس درد و رنج كردن . و حس داشتن . و درد رسانيدن : تعذيب كردن و رنج دادن و اذيت كردن . و درد زه : رنج زائيدن . و دردسر : صداع . و سرگردانى و تصديع و زحمت . و دردسر گرفتن : بصداع مبتلا شدن . و درد شديد : رنج بسيار . و درد شكم : قولنج و پيچش . و درد فرزندى : عطوفت پدر و مادر . و درد كردن : داراى رنج و درد بودن و احساس وجع كردن . و درد گرفتن : مبتلا برنج و درد شدن . و درد مفاصل : روماتيسم . و درد ناخن : داخس . و درد يافتن : آزار يافتن و رنج داشتن . و اهل درد : رنجور از عشق و يا غصه . و به درد آمدن : احساس درد كردن .

درد

(
dord
) ا . پ . مادهء كدرى كه در قعر ظرف مايعات متشكل مىگردد و رسوب و دار تو يعنى ماده‌اى كه در قعر ظرف شراب منجمد مىشود . و جرم روغن و جز آن . و آخر و انتها و پسين جزء . و درد سال : آخر سال . و درد شب : پاس آخر شب . و درد ماه : روز آخر ماه .

درد

(
derad
) ا . پ . بهق و قوبا .

درد

(
darad
) م . ع . درد الرجل دردا ( از باب سمع ) : افتاد تاج دندانهاى آن مرد و باقى ماند ريشهء آنها . الحديث : امرت بالسواك حتى خفت لادردن و اراد بالخوف الظن .

دردا

(
dard
) پ . كلمهء افسوس و حسرت يعنى آه و دريغا و واه و واى و حيف و افسوس .

درداء

(
dard '
) ص . ع . مؤنث ادرد يعنى بىدندان . و ناقة درداء : ماده شتر كلانسال كه دندانهايش از پيرى بين نشسته باشد .

درداء

(
dard '
) ا . ع . ريگ توده‌اى مر . تازيان را . و ابو الدرداء و ام الدرداء : از اصحاب پيغمبر صلى اللّه عليه و آله بوده‌اند .

درداب

(
dard b
) ا . پ . ميوهء كوچك و خوشبوى شبيه بخربزه كه دستنبوى نيز گويند .

درداب

(
dard b
) ا . ع . آواز طبل .

دردار

(
dar - d r
) ا . پ . درختى كه پشه بار مىآورد و شجرة البق و سفيدار .

دردار

(
dar - d r
) ا . پ . دربان و بواب .

دردآر

(
dard - r
) ص . پ . درد آورنده يعنى چيزى كه موجب درد مىگردد .

دردار

(
dard - r
) ا . ع . آواز دهل و طبل . و يك نوع درختى .

دردآسا

(
dard - s
) ص . پ . تسكين دهندهء درد و آسايش دهندهء از رنج و اندوه .

درد آشام

(
dard - c m
) ص . پ . آنكه جام شراب را تهى مىكند و تا ته آن مىآشامد .

درد آشنا

(
dard - cn
) ص . پ . معتاد به درد و رنج .

درداق

(
dard q
) ا . ع . دكانچه . و زمين كوفته و هموار .

درداقس

(
dard qes
) ا . ع . - مأخوذ از يونانى - استخوان ميان سر و گردن .

درداقص

(
dord qes
) ا . ع . كنارهء زيرين از گردن . ج : درداقصات . و استخوانى كوچك در مغز سر .

درداقصات

(
dard qes t
) ع . ج . درداقص .

دردآگين

(
dard - gin
) ص . پ . پر از درد و موجع .

دردآلود

(
dard - lud
) ص . پ . درد ناك و دردمند و دلگير و غمناك .

دردآلود

(
dard - lud
) ص . پ . هر