درانگشت آوردن
(
dar - angoct - vardan
) ف م . پ . شمردن و حساب كردن .
درانه و دوزانه
(
darr ne - vo - duz ne
) ا . پ . درادوزا .
درانى
(
dar niyy
) ص . ع . ملح درانى : نمك بسيار سفيد .
درانى
(
dorr ni
) ا . پ . طايفهاى از افغان كه در نزديكى قندهار مسكن دارند و آنها را درانى بدانجهت گويند كه در گوش خود مرواريد مىآويختند و اين طايفه را ابدالى نيز گويند .
درانيدن
(
dar nidan
) ف م . پ .
چاك دادن و شكافتن كنانيدن و پاره كردن و دريدن كنانيدن .
درانيك
(
dar nik
) ع . ج . در نوك .
درآوردن
(
dar - vardan
) ف م .
پ . بيرون آوردن و داخل كنانيدن - از اضداد است - . و رها كردن و آزاد ساختن . و برگ درآوردن : شكفتن برگ و سبز شدن درخت .
درآويختن
(
dar - vixtan
) ف ل و م . پ . آويزان كردن و معلق نمودن . و بر چيزى و يا بر كسى آويختن . و خشمناك كردن . و خشمناك شدن و منازعه نمودن . و با يكديگر بحث كردن و با يكديگر دشنام دادن و ستيزه كردن بضرب مشت و طپانچه .
دراويش
(
dar vic
) پ . ج . درويش .
دراهس
(
dar hes
) ا . ع . سختيها و بلاها .
دراهس
(
dor hes
) ا . ع . هر چيز سخت . و بسيار گوشت از هر فربه .
دراهم
(
dar hem
) ع . ج . درهم .
دراهيم
(
dar him
) ع . ج . درهام .
درآى
(
dar - y
) پ . كلمهء امر يعنى بدرون آى . و بگو .
دراى
(
dar y
) ا . پ . زنگ و جرس .
و گفتگو و مكالمه . و آغازنده و شروع كنندهء در سخن . و آغاز و مقدمه و ديباچهء هر كلام . و مطرقه و پتك آهنگران .
دراية
(
der yat
) م . ع . دريته و دريت به دريا و دريا و درية و درية و دريانا و دريانا و دراية و دريا ( از باب ضرب ) : دانستم آن را و يا دانستم بنوعى از حيله .
و لا ادرى اى لا اعلم يعنى نمىدانم . و كذلك لا ادر ( بحذف الياء ) . و درى الصيد دريا :
فريب داد آن شكار را . و درى رأسه :
خاريد سر خود را بمدرى .
درايت
(
der yat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عقل و دانش و علم و معرفت . و خاصيت و مزاج و خوى و عادت و طبيعت و سرشت و نهاد .
درايش
(
dar yec
) پ . م ح . درائيدن .
و ا . اثر و تاثير و سرايت .
دراينده
(
dar yande
) پ . افا .
از درائيدن گوينده و آواز كننده .
درآينده
(
dar - yande
) پ . افا . در مدن داخل شونده و بدرون آينده .
درائيدن
(
dar idan
) ف ل و م . پ .
گفتن و سخن گفتن و حرف زدن . و بانگ كردن و آواز دادن . و بيان كردن . و هرزه درائيدن : و يا هذيان درائيدن :
ياوه و بيهوده گفتن و ابلهانه سخن گفتن و بيهوده و بىمعنى سخن راندن .
در آئينه نقش پرى ديدن
(
dar - ine - naqce - pari - didan
) ف م . پ .
كنايه از ديدن شراب در جام بلورى و مشاهدهء جمال ساقى در آن .
درب
(
darb
) ا . ع . دروازهء فراخ از كوچهء خرد و دروازهء كلان . و راه سخت و تنگ در كوه . ج : دراب و دروب . و هر راه كه بروم و بآسياى صغير رود . و جاى خشك كردن خرما . و نام دهى و موضعى .
درب
(
darab
) م . ع . درب دربا و دربة ( از باب سمع ) : خوگر شد . و حريص گشت . و درب الرجل : حاذق و ماهر گرديد آن مرد در كار خود .
درب
(
darab
) ا . ع . هر راه نافذ كه از آن بروم و آسياى صغير روند .
درب
(
dareb
) ص . ع . معتاد و خوگر .
و حريص و آزمند .
درب
(
dorrob
) ا . ع . يك نوع ماهى زرد رنگ .
دربا
(
darb
) ا . پ . در بايست و ضرورى و لازم و دروا .
درباء
(
derb '
) م . ع . دربأ الشيئ درباء : افگند آن چيز را و پرتاب كرد .
درباة
(
darb t
) م . ع . دربى فلانا درباة : انداخت فلان را .
درباتر
(
darb - tar
) ص . پ . لازمتر و الزم .
درباختن
(
dar - b xtan
) ف م . پ .
بازى كردن . و باختن . و خريد و فروخت كردن و بيع و شرا نمودن . و بخشيدن و عطا كردن . و وام دادن .
دربار
(
darb r
) ا . پ . بيت و خانه و مسكن و منزل و عمارت و سراى و بارگاه . و پيشگاه و عرصه و بارگاه پادشاهان و امرا . و مجلس شورا . و ديوان عام . و دربار كمان رفتن : بخانهء كمان درآمدن و كمان كشيدن .
دربار خرچ
(
darb r - xarc
) ا . پ .
قسمى از ماليات كه زمين داران در بعضى از جاهاى هندوستان شمالى جمع كنند .
درباره
(
dar - b re
) م ف . پ . در باب و در خصوص و در حق و براى و از بابت و بملاحظهء .