تخمگان
(
toxmog n
) ا . پ . خصيتين كه بيضههاى آدمى باشد . و هر تخم روئيدنى و تخم خرفه خصوصا .
تخمم
(
taxammom
) م . ع . تخمم ما على الخوان : خورد ريزههاى طعام را كه در خوان باقىمانده بود .
تخمه
(
toxme
) ا . پ . اصل و نژاد .
و تخم هندوانه و خربوزه و كدو و جز آن كه بو داده و مغز كرده مانند تنقل خورند . و تخمهاى معطرى كه به روى نان در وقت پختن پاشند مانند سياهدانه و زينيان و نانخواه و تخم خشخاش . و بيمارى كه باقى و اسهال همراه است و اكنون باسم و با شهرت دارد .
تخمه
(
toxame
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ناگوارد و فساد غذا در معدده كه خلاشمه نيز گويند .
تخمهزده
(
toxme - zade
) ص . پ .
كسى كه مبتلا به بيمارى تخمه شده باشد و نانى داراى تخمه باشد .
تخمير
(
taxmir
) م . ع . مايه كردن در خمير و گذاشتن آرد و گل و مانند آن تا خمير شود . و پوشانيدن چيزى يق خمر وجهه و خمر اناءك .
تخمير
(
taxmir
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرشته و سرشتگى . و ضمير محبت تخمير : دلى كه با محبت سرشته شده باشد .
تخميس
(
taxmis
) م . ع . خمسه تخميسا : پنج گوشه گردانيد آن را .
تخمين
(
taxmin
) م . ع . خمن الشيئ تخمينا : گفت در آن چيز به گمان و قياس .
تخمين
(
taxmin
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - حدس و قاس و گمان . و تقدير و اندازهء بطور حدس و گمان .
تخمينا
(
taxminan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور حدس و گمان - نقيض يقينا .
تخمينانه
(
taxmin ne
) م ف . پ .
تخمينا .
تخمينى
(
taxmini
) ص . پ . منسوب به تخمين يعنى قياسى و حدسى و گمانى .
تخنب
(
taxannob
) م . ع . تكبر كردن .
تخنث
(
taxannos
) م . ع . دو تا و شكسته شدن و دو تا و خميده گرديدن . و تخنث فى كلامه : سخن نرم مانند زنان گفت .
و خنثه تخنيثا فتخنث : مخنث كرد او را پس مخنث شد . و خنث فلانا فتخنث .
تخنث
(
taxannos
) ا . ع . مأبونى و مخنثى يق فيه انخناث و تخنث و خناثة .
تخندف
(
taxandof
) م . ع . خود را به خندف نسبت دادن
تخنذذ
(
taxanzoz
) م . ع . خليع دلير گرديدن .
تخنس
(
taxannos
) م . ع . تخنس به : غائب كرد آن را .
تخنيث
(
taxnis
) م . ع . خنثه تخنيثا :
خم داد و دو تا گردانيد آن را و منه سمى المخنث و خنث فلانا عطفه .
تخنيع
(
taxni '
) م . ع . بريدن به تبر .
تخنيق
(
taxniq
) م ع . خنقه تخنيقا : خفه كرد او را . و خنق السراب الجبال : نزديك شد كه بپوشد سراب سرهاى كوهها را . و خنق فلان الاربعين :
نزديك است كه فلان به چهل رسد . و خنق الاناء : پر كرد خنور را .
تخوار
(
tox r
) ا خ پ . پادشاه دهستان كه از مبارزان لشكر كيخسرو بود .
تخوت
(
toxut
) ع . ج . تخت .
تخوت
(
taxavvot
) م . ع . ربودن و تخوت الرجل ماله : كم و اندك گردانيد آن مرد مال را . و تخوت عنه : شكسته شد و گذاشت آن را . و فلان يتخوت حديث القوم يعنى فلان مىگيرد و به ياد مىدارد حديث قوم را .
تخوخة
(
toxuxat
) م . ع . تخ العجين تخوخة ( از باب ضرب ) : ترش گرديد خمير .
تخود
(
taxavvod
) م . ع . تخود الغصن :
دو تا شد شاخ درخت .
تخوش
(
taxavvoc
) م . ع . تخوش الشيئ : كم و اندك كرد آن چيز را . و تخوش فلان : لاغر گرديد فلان .
تخوص
(
taxavvos
) م . ع . تخوص ما اعطاك : بگير عطيهء او را اگرچه كم باشد . و تخوص منه : بگير از آن چيزى را پس از چيزى .
تخوض
(
taxavvoz
) م . ع . بتكلف خوض كردن .
تخوط
(
taxavvot
) م . ع . آمدن وقتى بعد وقتى مر كسى را .
تخوع
(
taxavvo '
) م . ع . آب بينى بيرون انداختن . و قى كردن به تكلف و به اين معنى لغت بغدادى است . و تخوع الشيئ :
كم و اندك كرد آن چيز را .
تخوف
(
taxavvof
) م . ع . تخوف عليه شيئا : ترسيد بر وى چيزى را . و تخوف الشيئ : كم و اندك گردانيد آن چيز را .
تخوف
(
taxavvof
) ا . ع . تنقص و كمى قوله تعالى
أَوْ يَأْخُذَهُمْ عَلى تَخَوُّفٍ
.
تخوق
(
taxavvoq
) م . ع . دور شدن از يكديگر و فراخ گرديدن .
تخول
(
taxavvol
) م . ع . تخول خالا :
خال ساخت . و تخول فلانا : تعهد فلان كرد و تيمار داشت او را . الحديث : كان النبى صلى الله عليه و آله يتخولنا بالموعظة اى يتعهدنا . و تخول فيه