تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1411

مساهمون:

ص١٤١١
شنوانيد و فسوس كرد بر وى و ورغلانيد و تباه كرد .

خنظبة

(
xanzobat
) ا . ع . يك نوع خزنده‌اى .

خنظرف

(
xanzaref
) ا . ع . عجوز فانى .

خنظوة

(
xonzovat
) ا . ع . خنظوة الجبل : سر كوه .

خنظيان

(
xenzey n
) ا . ع . مرد فحاش .

خنع

(
xan '
) ا . ع . سخن گوئى با زنان و نرمى با آنها .

خنع

(
xan '
) م . ع . خنع فلان خنعا و خنوعا و خنعة ( از باب فتح ) : فجور كرد فلان و متهم گرديد . و خنع الرجل النساء : نرمى كرد آن مرد با زنان و معاشرت كرد با آنان بمغازله و ملاعبه . و خنع له خنوعا : ذليل و خاضع گرديد مر او را .

خنع

(
xono '
) ع . ج . خانع . و ج . خنوع .

خنع

(
xono '
) ص . ع . قوم خنع : قوم نرم گردن و فروتن .

خنعابة

(
xen ' bat
) ا . ع . مرد دنى و فرومايه و لايق سرزنش . و سبكى وزن . و سبكى خوى و سلوك .

خنعب

(
xan'ab
) ص . ع . شعر خنعب : موى دراز .

خنعبة

(
xon'obat
) ا . ع . مغاك خرد . و برآمدگى فروهشتهء ميان لب زيرين . و شكاف ميان دو بروت نزديك ديوار بينى .

خنعة

(
xan'at
) ا . ع . تهمت . و آنچه در گمان افگند . و بد كارى . يق : اطلع فلان من فلان على خنعة اى فجور . و جاى خالى . يق : لقيته بخنعة .

خنعة

(
xan'at
) م . ع . خنع خنعا و خنوعا و خنعة . مر . خنع .

خنعة

(
xana'at
) ع . ج . خانع .

خنعس

(
xan'as
) ا . ع . كفتار .

خنف

(
xanf
) م . ع . خنف الاترج و نحوه ( از باب ضرب ) : بريد اترج و مانند آن را . و خنفت المراة : زد سينهء خود را بدست .

خنف

(
xanaf
) ا . ع . درآمدگى يك جانب سينه و درآمدگى پشت ( و الفعل من سمع ) .

خنف

(
xonof
) ا و ص . ع . ج . خنوف . و ج . خنيف .

خنفة

(
xanfat
) و (
xenfat
) ا . ع . چيزى كه شرم كرده شود از آن . يق : وقع فى خنفة . و كذا فى خنفة .

خنفة

(
xanafat
) و (
xenfat
) ا . ع . پاره‌اى از ترنج و جز آن .

خنفثة

(
xonfosat
) ا . ع . يك نوع حيوان كوچكى .

خنفج

(
xenfej
) و (
xanfaj
) ا . پ . دانهء سياه رنگ كه در داروهاى چشم داخل كنند .

خنفج

(
xonfoj
) ا . ع . بسيار گوشت .

خنفر

(
xanfar
) ا . پ . اسباب خانه و اثاث البيت .

خنفس

(
xanfas
) ا . ع . يوم الخنفس از روزهاى تازيان است .

خنفس

(
xonfas
) و (
xenfes
) و خنفساء (
xonfos '
) ا . ع . جانورى گند بوى كه خبزدوك گويند .

خنفسة

(
xanfasat
) م . ع . خنفس عن القوم خنفسة : مكروه داشت قوم را و ميل كرد از آنها .

خنفسة

(
xonfasat
) و (
xonfosat
) ا . ع . خبزدوك . و جانور گنده بوى .

خنفسة

(
xonfasat
) و (
xonfesat
) ا . ع . شتر خوشنود بادنى چراگاه .

خنفشار

(
xanfac r
) ا . پ . نوعى بزرگ از اردك .

خنفع

(
xonfo '
) ا . ع . گول و احمق .

خنفقيق

(
xanfaqiq
) ا . ع . بسيار تيزرو از شتران ماده و شتر مرغان . و سختى . و نوعى از رفتار اسب كه جنبان رفتن آن باشد . و زن دلير سبك .

خنق

(
xanq
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گرفتگى گلو و خبگى .

خنق

(
xanq
) و (
xaneq
) م . ع . خنقه خنقا و خنقا ( از باب نصر ) : خفه كرد آن را .

خنق

(
xaneq
) ص . ع . خفه كرده شده .

خنق

(
xonoq
) ا . ع . فرجه‌هاى تنگ و درزها و رخنه‌هاى خرد .

خنك

(
xonok
) ا و ص . پ . خوب و خوش . و خوشا و طوبى و نيك و خرم . و بزرگوار و فاضل و صاحب فضل و كامران و خجسته . و سرد و بارد و چاهيده . و تر و تازه و معتدل و آرام و ملايم . و آسانى و ملايمت . و خود و خويش . و خويشاوند . و آب خنك : آب سرد . و هواى خنك : هواى تر و تازه و هواى معتدل . و خنك شدن : سرد شدن و آرام شدن .

خنكا

(
xonok
) پ . كلمهء تعجب - چند خوش و چقدر خوش .

خنكار

(
xonk r
) ا . پ . پادشاه و شاهنشاه .

خنك جان

(
xonok - j n
) ص . پ . مرد بىعشق . و كسى كه انتقام از كسى كشد . و پاك‌دامن .

خنك هوا

(
xonok - hav
) ص . پ . صحت بخش و گوارا . و تر و تازه .

خنكى

(
xonoki
) ا . پ . سردى . و اعتدال . و برودت . و خوشى و بهره‌مندى و نيكبختى . و خنكى دهن : سردى دهن و شيرينى آن . و خنكى هوا : اعتدال هوا و كمى برودت آن .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1411 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )