تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1163

مساهمون:

ص١١٦٣
عمل قبيح و كردار زشت .

چراغله

(
cer qle
) ا . پ . كرم شب تاب .

چراغنده

(
car qande
) ا . پ . چراغ پايه .

چراغواره

(
car qv re
) ا . پ . چراغ پايه و مشكوة و قنديلى كه در آن چراغ روشن كنند تا باد آن را نكشد .

چراغواسه

(
car qv se
) ا . پ . پروانهء چراغ .

چراغوره

(
car q - vare
) ا . پ . شمعدان و اسبى كه دو دست را بلند كرده به روى دو پا ايستد . و پروانه‌اى كه گرداگرد چراغ گردد .

چراغى

(
car qi
) ا . پ . زمينى كه وقف شده باشد از براى مسجد و اماكن متبركه . و نذرى كه جهة روشنائى اماكن متبركه به خدام دهند . و صدقه‌اى كه به درويشانى دهند كه در شب قدم مىزنند . و پولى كه بفال گو دهند .

چراكسه

(
car kase
) ا . پ . چركسها .

چراكه

(
cer - ke
) پ . كلمهء تعليل يعنى زيرا كه .

چراگاه

(
car - g h
) ا . پ . مرتع و جاى چريدن ستور و علف‌زار و مرعى .

چراگر

(
car - gar
) ا . پ . حيوان چرنده و حيوان رها كرده شدهء در چراگاه .

چراگه

(
car - gah
) ا . پ . چراگاه .

چرام

(
car m
) ا . پ . چراگاه و علف زار و علوفه .

چراماندن

(
car m ndan
) ف م . پ . اجازهء چريدن دادن و بچرا واگذاشتن چارپايان را .

چرامين

(
car min
) ا . پ . چرام و چراگاه و علف‌زار و علوفه .

چران

(
car n
) ص . پ . كسى كه حيوانات را مىچراند و در چراگاه و علف‌زار گردش مىدهد مانند گوسپند چران و گاو چران .

چراندن

(
car Ndan
) ف م . پ . چرانيدن و شبانى كردن و چوپانى نمودن .

چراندنى

(
car ndani
) ص . پ . منسوب بچراندن يعنى جائى كه لايق و قابل چراندن باشد .

چرانده

(
car nde
) ا . پ . شبان و چوپان و چراننده .

چرانيدن

(
car nidan
) ف م . پ . چريدن كنانيدن و شبانى و چوپانى كردن و علف در علف زار بحيوانات خورانيدن .

چرانيده

(
car nide
) ا . پ . چراننده و شبان .

چرائى

(
car i
) ا . پ . وجه و پولى كه براى چرانيدن داده مىشود .

چرائى

(
cer i
) پ . كلمهء فعل يعنى كجا هستى و بچه سبب هستى .

چرائيتا

(
car it
) ا . پ . - مأخوذ از هندى - قسمى از جنطيانا .

چراييدن

(
car yidan
) ف م . پ . چرا كردن .

چرايين

(
car yin
) ا . پ . چرامين .

چرب

(
carb
) ص . پ . دسم و روغنى و لزج و با چسب و صاف . و سمين و فربه . و هنگفت و ستبر . و غالب و مظفر و فاتح . و قسمى از آب . و چرب دادن : غالب شدن و فتح كردن . و چرب كردن : روغن ماليدن و اندودن و فرسودن و جلا دادن . و مهره دار كردن . و لغزان نمودن .

چرب آخور

(
carb - xor
) ص . پ . پر از آب و علف و داراى آب و علف بسيار و فراوان .

چرب بالا

(
carb - b l
) ص . پ . خوش قد و قامت .

چرب پهلو

(
carb - pahlu
) ص . پ . كسى كه مردم از پهلوى او فائده و نفع يابند . و فربه - نقيض لاغر .

چرب‌تر

(
carb - tar
) ص . پ . بهتر و راجح‌تر و زيادتر و وزين‌تر .

چرب دست

(
carb - dast
) ص . پ . خوش كار و شيرين كار و با هنر و با وقوف و و قابل و خردمند . و عاقل . و مكار .

چرب دستى

(
carb - dasti
) ا . پ . ظرافت و نيز دستى و چابكى .

چرب رود

(
carb - rud
) ا . پ . چربى روى روده‌ها .

چرب زبان

(
carb - zab n
) ص . پ كسى كه به سخنان نرم دل مردم را بجانب خود راغب گرداند و مردم را از خود كند و بليغ و فصيح و زبان آور . و چاپلوس و فريب دهنده .

چرب زبانى

(
carb - zab ni
) ا . پ . نصيحت و خوشامدى و تملق .

چرب سخنى

(
carb - soxani
) ا . پ . چاپلوسى و خوشامدى و تملق .

چربش

(
carbec
) پ . م ح . چربيدن . و ا . زيادتى و رجحان . و چربى . و دسومت .

چربش‌دار

(
carbec - d r
) ص . پ . فربه و چربىدار .

چربش گرفتگى

(
carbec - gereftagi
) ا . پ . دسومت و چرب شدگى و پيه گرفتگى .

چربش گرفته

(
carbec - gerefte
) ص . پ . فربه و داراى دسومت و پيه گرفته .

چرب شيرين

(
carb - cirin
) ص . پ . طعام لذيذ و خوش مزه .

چرب غذا

(
carb - gez
) ا . پ . گوشت هاى لطيف و نازك .

چرب قامت

(
carb - q mat
) ص . پ .