جناية
(
jen yat
) م . ع . جنى على قومه جناية ( از باب ضرب ) : گناه كرد گناهى كه از آن مؤاخذه كردند قوم . و جنى الذنب عليه : گناه كرد وى را . و گناه جست به روى .
جناية
(
jen yat
) ا . ع . گناه و فقها بيشتر در جرح استعمال كنند . ج : جنايا و جنايات .
جنايت
(
jen yat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تقصير و جرم و گناه و خطا . و خراج و جزيه . و جنايت كردن : خطا و تقصير كردن و گناه كردن .
جنايت ستان
(
jen yt - sat n
) ا . پ .
جزيه گيرنده و خراج ستان .
جنايت فشان
(
jen yat - fac n
) ص .
پ . بىانصاف و ظالم .
جنائز
(
jan ez
) ع . ج . جنازة و جنازة .
جنب
(
janb
) ا . ع . پهلو يق قعدت الى جنب فلان . ج : جنوب و اجناب و جنائب .
و كرانه و معظم چيزى و اكثر آن . و ا خ . نام پدر قبيلهاى بيمن و يا لقب آن قبيله نه نام پدر آن . و نام محدثى كوفى . و ذات الجنب :
آماس پردهء درونى پهلو و سينه . و ذو الجنب :
مبتلا به آزار ذات الجنب . و جار الجنب :
هم سايهء هم پهلو . و الصحاب بالجنب :
رفيق سفر . و اتق الله فى جنبه و لا تقدح فى ساقه اى لا تقتله و لا تفتنه و لا تشتمه و لا تسع فى الوقيعة فيه و منه قوله تعالى
يا حَسْرَتى عَلى ما فَرَّطْتُ فِي جَنْبِ اللَّهِ .
و قوله تعالى
دَعانا لِجَنْبِهِ
اى مضطجعا .
جنب
(
janab
) ا خ . پ . شهرى كه مردمش خوشطبع و مهماندوستاند و شمشير را در آنجا خوب مىسازند .
جنب
(
janab
) ا و ص . ع . كوتاه و قصير و ج . جنيب .
جنب
(
janab
) م . ع . جنب الفرس جنبا و مجنبا ( از باب نصر ) : كشيد آن اسب را به پا لهنگ بجانب خود . و جنبت الاسير جنبا : كشيدم آن اسير را به طرف خود .
و نيز جنب : كشيدن اسبى را بسوى اسب خود وقت گرو بستن كه اگر اسب او سستى كند بر او سوار گردد . و جنبه : دفع كرد آن را از چيزى . و جنب فلانا : شكست پهلوى فلان را . و جنب اليه : مشتاق شد بسوى او و بىقرار گرديد . و جنب البعير جنبا ( از باب سمع ) :
لنگيد آن شتر از پهلو . و نيز جنب : به پهلو چسپيدن شش شتر از غايت تشنگى . و فرود آمدن ساعى در جاى دور و امر كردن كه خداوندان ماشيه را كشيده بياورند ماشيهء خود را در جائى كه فرود آمده است يا آنكه خداوند ماشيه دور رود از جاى خود و ساعى را تكليف دهد تا نزد او آورد . و لا جنب . مر .
جلب (
jalab
) .
جنب
(
janeb
) ص . ع . رجل جنب :
مردى كه از راه بيك طرف رود از ترس مهمانان .
جنب
(
jonob
) ا و ص . ع . بيگانه و غريب و نافرمان . ج : اجناب . و رجل جنب اى بعيد . و نيز جنب : آنكه بر وى غسل واجب شده باشد بسبب جماع و خروج منى يستوى فيه الواحد و الجمع و الذكر و الانثى و ربما يطابق على قلة فيقال رجال اجناب و رجال جنبون و رجلان جنبان و نساء جنبات و لا تقل للانثى جنبة . و الجار الجنب : همسايهء بيگانهء از غير قوم .
جنب
(
jonob
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - آنكه بر وى غسل واجب شده باشد بواسطهء جماع و يا خروج منى .
جنبات
(
jonob t
) ع . ج . جنب .
جنبار
(
jenb r
) و (
jenneb r
) ا . ع .
چوزهء شوات و حبارى .
جنبان
(
jonb n
) ص . پ . لرزان و متزلزل و متحرك و مضطرب . و سلسله جنبان :
آنكس از طايفه و قبيله كه آنها را بهيجان آورد و در هر كارى محرك آنان شود و رئيس هر طايفه و قبيله .
جنبان
(
jon b ne
) ع . تثنيهء جنب .
جنبانيدن
(
jonb nidan
) ف م . پ .
به حركت در آوردن و متحرك ساختن و بلرزش در آوردن . و گهواره را به آرامى متحرك ساختن .
و مسكه بر آوردن از شير .
جنبة
(
janbat
) ا . ع . بيگانگى و غريبى .
و كرانه يق نزل فلان جنبة اى ناحية . و گوشهنشينى و اجتناب از مردم يق رجل ذو جنبة اى ذو اعتزال عن الناس . و پوست پهلوى شتر يق اعطنى جنبة اتخذ منها علبة . و هر درخت كه آخر گرما سبز شود و برگ و بار آورد . و يا هر رستنى كه فوق تره و كم از شجره باشد يق مطرنا مطرا كثرت منه الجنبة . و نيز جنبة : از اعلام است .
جنبة
(
janabat
) ا . ع . پهلو و كرانه يق فلان لا يطور بجنبتنا .
جنبة
(
jonabat
) ا . ع . آنچه از آن پرهيز كنند .
جنبتان
(
janbat ne
) و (
janabat ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه يق جنبتا الانف : دو پهلوى بينى و كذلك جنبتا الانف .
جنبتور
(
janbatur
) ا خ . ع . جوان مصرى كه حضرت موسى او را كشت .
جنبتين
(
janbateyn
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دو هنر و دو طرف . و ذو جنبتين :
صاحب دو جنبه يعنى كسى كه خداوند دو صنعت و يا دو هنر و يا دو شغل باشد .
جنبثة
(
jonbasat
) ا . ع . زن زشت و يا زن سياه .