تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1061

مساهمون:

ص١٠٦١

جبان

(
jabb n
) ا . ع . پنير فروش . و گورستان . و صحرا و عيدگاه در صحرا و مرغزار و زمين هموار بلند . ج : جبابين .

جبان

(
jabb n
) ص . ع . مرد بسيار بددل .

جبانات

(
jab n t
) ع . ج . جبانة .

جبانة

(
jab nat
) ص . ع . زن بددل . ج : جبانات .

جبانة

(
jab nat
) م . ع . جبن الرجل جبانة و جبنا و جبنا ( از باب كرم و نصر ) : بددل گرديد آن مرد .

جبانة

(
jabb nat
) ا . ع . گورستان و صحرا و عيدگاه در صحرا و مرغزار و زمين هموار بلند . و ا خ : نام موضعى در مدينه .

جبانية

(
jabaniyat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بددلى و ترس .

جباوة

(
jeb vat
) م . ع . جبى الخراج جبوة و جبى و جباية و جباوة ( از باب فتح و ضرب ) : فراهم آورد باج را . و كذلك جبى القوم و من القوم . و جبى الماء فى الحوض جبى و جبى و جبى و جبوة و جباوة : گرد آورد آب را در حوض .

جباوة

(
jeb vat
) ا . ع . آب فراهم آوردهء در حوض جهة شتران . و پول ماليات .

جباه

(
jeb h
) ع . ج . جبهة .

جبأى

(
jab '
) ص ع . امراة جبأى : زن استاده پستان .

جبايا

(
jab y
) ا . ع . گوها كه در آن شاخه‌هاى انگور كارند .

جباية

(
jab yat
) ا . ع . پول ماليات و جباوة .

جباية

(
jeb yat
) م . ع . جبى الخراج جباوة و جباية . مر . جباوة ( واوية يائية ) .

جبائر

(
jab er
) ع . ج . جبارة .

جبب

(
jabab
) ا . ع . زانوى ستور و اسم است تجبيب را .

جبب

(
jabab
) م . ع . بريدن كوهان شتر و ريش كردن پالان كوهان را و كلان نشدن آن ( و الفعل من سمع ) .

جبب

(
jobab
) ع . ج . جبة .

جب باج

(
jab - b j
) ا . پ . جامه‌اى كه پادشاهان در روز نوروز پوشند .

جببة

(
jebabat
) ع . ج . جب .

جبة

(
jebat
) م . ع . وجب وجوبا و وجوبا و جبة . مر . وجوب .

جبة

(
jobbat
) ا . ع . نوعى از پيراهن ج : جبب و جباب . و استخوان ابرو . و زره . و حشوسم و يا سر آن و بند زانو . و پيوند سر دست . و كعب سنان كه سر نيزه در وى رود . و ميانهء خانه . و سپيدى دست و پاى ستور كه از زانو در گذشته باشد . و ا خ . دهى بنهروان و دهى از اعمال بغداد و دهى نزديك بعقوبا و موضعى بمصر و موضعى ميان بعلبك و دمشق و دهى بطرابلس شام كه عبد اللّه جبى بن ابو الحسن از آنجاست و آبى در ريگ عالج .

جبت

(
jebt
) ا . ع . بت . و كاهن . و فالگوى و جادو و جادوئى . و آنكه در او خير نباشد . و هر چيز غير بارىتعالى كه آن را پرستش نمايند . ج : جوابيت .

جبتل

(
jabtal
) ا خ . ع . موضعى به يمن از ديار نهد .

جبج

(
jabj
) م . ع . فربه شدن بعد ضعف و لاغرى ( و الفعل من نصر ) .

جبجاب

(
jabj b
) ص . ع . ماء جبجاب : آب بسيار .

جبجب

(
jabjab
) ا . ع . زمين هموار .

جبجب

(
jobjob
) ا . ع . آبى نزديك مدينه .

جبجبة

(
jabjabat
) ا . ع . سنگ بزرگ كه بر سر چاه باشد . و شكنبه و يا پوست پهلوى شتر كه از گوشت قيمه و رغن گوسپند و مانند آن پر سازند . و چيزى از پوست و جز آن كه بر آن شتر را آب و دانهء حنظل‌تر دهند . و بقيع الجبجبة ا خ : موضعى در مدينه و بقيع الخبخبة ( بدوخاى معجمه ) و بقيع الخبجبة ( بتقديم خاء معجمه بر جيم ) نيز گويند .

جبجبة

(
jabjabat
) م . ع . جبجب جبجبة : سياحت كرد در زمين .

جبجبة

(
jobjobat
) و (
jabjabat
) ا . ع . زنبيل چرمين . و بلغت يمن طبل . ج : جباجب .

جبجبى

(
jobjobiy
) ا . ع . فروشندهء روده .

جبجبية

(
jobjobeyyat
) ا . ع . غذائى كه از شكنبه و روده ترتيب مىدهند .

جبح

(
jabh
) م . ع . جبح القوم بكعابهم جبحا ( از باب فتح ) : انداختند آن قوم كعبتين را تا ببينند كدام يك مىبرند . و جبحوابها : ميل كردند به آن .

جبح

(
jabh
) و (
jebh
) و (
jobh
) ا . ع . خانهء زنبور كه در وى شهد نهد . ج : اجبح و اجباح .

جبخ

(
jabx
) م . ع . گردانيدن كعبتين در دست بوقت قمار ( و الفعل من نصر ) .

جبذ

(
jabz
) و جبذة (
jabzat
) م . ع . جبذه جبذا و جبذة ( از باب ضرب ) : كشيد آن را و جذب كرد ( مقلوب من جذب ) .

جبذة

(
jabazat
) ا . ع . پيه درخت خرما كه در آن خشونت باشد .

جبر

(
jabr
) ا . ع . درستى خلاف كسر . و مالك و بنده و قهر . و منه لا جبر و لا تفويض . و مرد دلاور . و كودك . و چوبها كه بر استخوان شكسته بندند و از اعلام است .

جبر

(
jabr
) م . ع . جبر العظم جبرا و جبورا و جبارة ( از باب نصر ) : اصلاح