تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 951

مساهمون:

ص٩٥١
( قياس لا سماع فيه ) .

تكييل

(
takyil
) م . ع . بددلى و نامردى كردن .

تگ

(
tag
) ا . پ . ته و بن و پائين . و بوم و زمين . و دو و فرياد و بانگ بلند و جار . و تگ دريا : ته دريا و قعر دريا . و بتگ نشستن : فرو رفتن .

تگ

(
tag
) ا . پ . بلغت زند و پازند خرماى رسيده .

تگاب

(
tag b
) ا . پ . قيف و پياله‌اى از سيم و جز آن كه در ته آن لوله‌اى باشد و با آن شراب و گلاب و مانند آن در شيشه كنند . و زمين نشيب پر سبزه و علف كه آب باران بر آن بدود و جابجا بماند . و جنگ و خصومت و پرده‌اى از موسيقى . و اخ : روستائى از ولايت گنجه .

تگاندن

(
tag ndan
) و تگانيدن (
tag nidan
) ف م . پ . دور كردن گرد از چيزى بواسطهء جنبانيدن و حركت دادن و جنبش دادن و بشدت حركت دادن و افشاندن .

تگاو

(
tag v
) ا . پ . تگاب .

تگاور

(
tag var
) و تگاوره (
tag vare
) ا . پ . اسب دوندهء خوش رفتار .

تگ بن

(
tag - bon
) ص . پ . نيك بىعمق و كم تگ .

تگتاز

(
tag - t z
) ا . پ . دو و تاخت و جستجو .

تگ دو

(
tag - dav
) ا . پ . تفحص و دوندگى در كارى و تجسس . و تعب و ماندگى .

تگدى

(
tagaddi
) ا . پ . گدائى و دريوزه گرى . و تگدى كردن : گدائى كردن .

تگرگ

(
tagarg
) ا . پ . ژاله و يخچه .

تگرگ

(
tagrag
) ا . پ . پايه و پى ديوار .

تگل

(
tagl
) ا . پ . گروه سپاهيان جنگى .

تگل

(
tegl
) ا . پ . پارچه و رقعه‌اى كه بر جامه پينه كنند . و جوان خوبروى .

تگلتو

(
tagaltu
) و تگلتى (
tagalti
) ا . پ . سبدى كه بر پشت حمل كنند و تكلتو و بروت و شارب .

تگمر

(
togmar
) ا . پ . تكمر و تخمار .

تگ و دو

(
tago - dov
) ا . پ . دويدگى و دوندگى در كارى . و تعب و ماندگى .

تگيدن

(
tagidan
) ف ل . پ . دوندگى كردن و اين سو و آن سو رفتن .

تگين

(
tagin
) و (
tegin
) ا . پ . دلاور و بهادر و توانا و آتش . و ا خ . نام پهلوانى .

تگيناباد

(
tagin b d
) ا خ . پ . نام جائى .

تل

(
tal
) ا . پ . كوه پست و پشته‌اى بلند . و هر چيزى كه بر روى هم ريخته خرمن كرده باشند و توده . و پسر امرد مزلف . و تل ريگ : تودهء ريگ . و مه .

تل

(
tol
) ا . پ . كيسه‌اى كه خياط سوزن و انگشتانه و نخ در آن نهد .

تل

(
tall
) ا . ع . تودهء خاك و تودهء ريگ و پشته . ج : تلال . و بالش . ج : اتلال . و تل باشر : ا خ . قلعه‌اى در طرف شمال حلب . و تل خالد : ا خ . قلعه‌اى در نواى حلب . و تل السلطان : ا خ . موضعى نزديك حلب . و تل الصافيه : ا خ . قلعه‌اى نزديك فلسطين . و تل كيسان : ا خ . موضعى در سواحل شام .

تل

(
tall
) م . ع . تله تلا ( از باب نصر ) : بر زمين زد او را و يا بر گردن و روى افگند او را يق تله للجبين . و تل الناقه : فرد خوابانيد ناقه را . و تل فلانا بتلة سوء : متهم كرد فلان را بامر زشت . و تل الشيئ فى يده : انداخت آن چيز را در دست او . الحديث « اوتيت بمفاتيح خزائن الارض فتلت فى يدى » . و تل تلا ( از باب ضرب و نصر ) : ريخت و افتاد و ساقط گرديد . و تل جبينه : خوى بر آورد پيشانى او . و نيز تل : فروهشتن ريسمان در چاه .

تلا

(
tala '
) ا . پ . سائل و گدا .

تلاء

(
tal '
) ا . ع . عهد و زنهار و امان و تير امان كه بر آن نام مستجير نوشته باشند .

تلاء

(
tall '
) ص . ع . تلاء القرآن : بسيار تلاوت‌كنندهء قرآن .

تلاؤم

(
tal om
) م . ع . كفشير پذيرفتن زخم و اصلاح شدن .

تلاب

(
tal b
) و (
tel b
) ا . پ . تالاب و حوض و آب بيرون ريخته شده .

تلابانيدن

(
tal b nidan
) م . ف . قهقهه و نقنقه كنانيدن .

تلابيبة

(
tol bibat
) ا . ع . راستى كار .

تلابيدن

(
tal bidan
) ف ل . پ . قهقهه و نقنقه كردن و بانگ كردن غوك و مرغ خانگى پس از تخم نهادن .

تلاتف

(
tal tof
) ا . پ . شور و غوغا و مردم چركين و پليد كه از كثافت . و نجاست پرهيز نكند و از او نفرت كنند .

تلاتل

(
tal tel
) ع . ج . تليل و ج . تلتلة .

تلاتل

(
tol tel
) ا . ع . فربه نازك اندام .

تلاتوف

(
tal tuf
) ا . پ . تلاتف .

تلاتون

(
tal tun
) ا . پ . پرهيز و اجتناب از چركينى و پليدى و كثافت .

تلاتين

(
tal tin
) ا . پ . بلغار و چرم خوش بوئى كه از روسيه مىآورند .