تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 754

مساهمون:

ص٧٥٤
پر و مالامال . و پياله كشيدن : آشاميدن . و پياله گردانيدن : جام بگردش در آوردن و يا بدوره انداختن .

پياله‌پيما

(
pi le - paym
) و پياله‌دار (
pi le - d r
) ا . پ . آنكه جام مىنوشد .

پياله‌دست

(
pi le - dast
) ص . پ . كسى كه در دستش پياله باشد .

پياله‌كش

(
pi le - kac
) ص . پ . نوشندهء جام مى .

پياله‌گردان

(
pi le - gard n
) ص . پ . آنكه جام را برميدارد .

پياله نواله

(
pi le - nav le
) ا . پ . باصطلاح مىخواران مزه و شراب .

پيام

(
pay m
) ا . پ . خبر و پيغام و رسالت . و سلام . و پيام مودت ختام يعنى سلامى كه بمودت و دوستى مهر شده باشد .

پيام‌آور

(
pay m - var
) ا . پ . پيك و خبرآورنده . و پيغمبر .

پيامبر

(
pay m - bar
) ا . پ . قاصد و پيك .

پياميغ

(
pay meyq
) ا . ص . پ . منسوب بعضله و عضلانى . و طعام گوشتى و قطعه‌اى از گوشت و گوشت ماهى بىاستخوان و يك نوع گياهى .

پى اندر پى

(
pay - andar - pay
) م ف . پ . پياپى و پىدرپى و متعاقب .

پياوردن

(
pi vardan
) ف ل . پ . در هم كشيدن و منقبض شدن و كوتاه گشتن .

پياهو

(
pay hu
) ا . پ . آهو پى . و خانهء شش پهلو و گچ‌برى . و مقرنس كارى كه آهوپا نيز گويند .

پيبس

(
peybas
) ا . پ . نان خشك نيم خوردهء موش . و يك نوع از مسكه و يا چربش گوشت كه خوردن آن در درد چشم نيكو مىباشد . و دمبل . و آماس و ورم . و شپش .

پيبند

(
pay - band
) ا . پ . پابند .

پىبندى

(
pey - bandi
) ا . پ . ساختمان بن ديوارى كه نزديك خراب شدن باشد .

پيپل

(
peypal
) ا . پ . - مأخوذ از هندى - يك قسم از درخت انجير .

پيپلامول

(
peypal mul
) ا . پ . - مأخوذ از هندى - ريشهء كبابه .

پيتام

(
payt m
) ا . پ . بلغت زند پيغام .

پيترسب

(
peytrasb
) و (
peytarasb
) ا خ . پ . نام پدر پورشسب كه جدشت زردشت باشد .

پيتك

(
pitak
) ا . پ . كرمى كه پارچه‌هاى ابريشمى را خورد و ضايع سازد . و باطل و بيهوده و بىفايده .

پيتكانى

(
peytk ni
) ا . پ . چرخى كه بدان سنگ پرتاب كنند . و اهرم .

پيتل

(
peytal
) ا . پ . - مأخوذ از هندى - فلز برنج .

پيته

(
pite
) ا . پ . فتيله و فتيلهء كتان .

پيتيشهيم

(
peyteycahim
) ا . پ . گاه سيوم از خلقت زمين و مدت آن را هفتاد و پنج روز دانند .

پيچ

(
peyc
) ا ص . پ . تابيده شده و تاشده و غلتيده شده . و تاب داده شده . و بهم پيچيده و حلقه شده و خميده . و ملتوى و مشوش . و اعوجاج و كجى . و زلف . و جعد . و تا و تاب . و چين . و كرمى كه ضايع مىكند ته كشتى را . و لو لا . و گرداب . و دكمهء قبا . و سختى و دشوارى . و تشويش و سرگردانى . و فريب . و رشك و حسد . و پيچ بر پيچ : بسيار بهم پيچيده و ملتوى و بسيار بهم تابيده . و پيچ خوردن : بهم پيچيده شدن . و پيچ‌درپيچ : مشوش و درهم . و پيچ دادن : پيچانيدن . و پيچ زدن : محكم كردن و عارض شدن مغص . و رشتهء پر از پيچ و تاب : ريسمان سخت بهم پيچيده شده .

پيچا

(
peyc
) م ف . پ . از همه جهت احاطه‌كننده .

پيچاپيچ

(
peyc peyc
) ص . پ . پيچ و خم و پيچ‌درپيچ . و مشوش . و پيچدار . و ملتوى . و حلقه شده . و گرد گشته . و تابيده شده .

پيچاق

(
pic q
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - كارد و چاقو .

پيچاك‌شكم

(
peyc ke - cekam
) ا . پ . مغص شكم .

پيچان

(
peyc n
) ص . پ . چيزى كه داراى پيچ و تاب باشد . و مشوش .

پيچاندن

(
peyc ndan
) و پيچانيدن (
peyc nidan
) ف م . پ . پيچدادن كنانيدن . و تاب دادن و تافتن و گردانيدن .

پيچاىناف

(
peyc ye - n f
) ا . پ . مفص و درد شكم .

پيچپا

(
peyc - p
) ا . پ . سرطان و خرچنگ .

پيچ‌پيچ

(
peyc - peyc
) ا و ص . پ . درهم و تودرتو . و تاب در تاب . و شكنجه .

پيچ‌پيچان

(
peyc - peyc n
) م ف . پ . خمان و تكيه‌كنان به اين طرف و آن طرف .

پيچتاب

(
peyc - t b
) ا . پ . گره . و كلمات عالى . و صحبت متغيرانه . و سكوت در بين خشم . و عدم راحت و آسايش . و اضطراب و وحشت .

پيچدار

(
peyc - d r
) پ . ص . پيچيده و حلقه شده .

پيچش

(
peycec
) پ . م ح . پيچيدن . ا . التوا و انعطاف و انحنا . و تقبض و تقلص . و مغص . و پيچش روده : مغص امعا .

پيچش‌زده

(
peycec - zade
) ص . پ .