تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 679

مساهمون:

ص٦٧٩
و بىاندازه . و غير محدود .

بىحرف

(
bi - harf
) ص . و م ف . پ . بىسخن و بدون تكلم . و بدون رد كردن . و بدون شك . و فورا و فى الفور .

بىحركت

(
bi - harakat
) ص . پ . بىجنبش و بدون حركت .

بىحرمت

(
bi - hormat
) ص . پ . بىآبرو و رسوا و محقر .

بيحرمتى

(
bi - hormati
) ا . پ . بىآبروئى و رسوائى .

بيحس

(
bi - hes
) و (
bi - hess
) ص . پ . عاجز از احساس كردن . و كودن و گول . و بىمحبت .

بيحساب

(
bi - hes b
) ص . و م ف . پ . بىشمار . و ناصحيح و ناراست . و بيهوده و ناحق . و بىحساب گفتن ف ل . : ناراست گفتن . و زور گفتن .

بيحسابى

(
bi - hes bi
) ا . پ . ناراستى . و نادرستى . و زور .

بىحصر

(
bi - hasr
) ص . پ . بىانتها . و خارج از حد و حصر . و نامحدود .

بىحضور

(
bi - hozur
) ص . و م ف . پ . غايب . و غافل و بىخبر . و مضطرب . و آزرده و رنجيده . و خشمناك . و بىحضور شدن ف ل . : مضطرب و آزرده شدن . و بىحضور كردن ف م . : آزردن .

بىحضورى

(
bi - hozuri
) ا . پ . اضطراب . و خشم . و آزردگى . و غفلت . و نقصان يافتن هوش و حواس .

بىحفاظ

(
bi - hef z
) ص . پ . گستاخ و بىحيا و بىادب .

بىحقيقت

(
bi - haqiqat
) ص . پ . ناراست . و بىوفا . و ناسپاس . و نمك به حرام . و م ف . بطور ناراستى .

بىحكم

(
bi - hokm
) م ف . پ . بدون دستور و بدون فرمان . و بدون اجازه و بىپروانگى .

بىحكمت

(
bi - hekmat
) م ف . پ . بدون حذاقت و بدون آزمودگى .

بىحلم

(
bi - helm
) ص . پ . بىرحم و شفقت . و درشت و ظالم . و سخت و شديد . و بدون بردبارى .

بىحلمى

(
bi - helmi
) ا . پ . سختى و درشتى . و تندى . و ظلم .

بىحميت

(
bi - hamiyat
) ص . پ . نامرد و آنكه مردانگى ندارد . و آنكه حس ناموس‌پرستى ندارد و بىناموس . و بىغيرت .

بىحميتى

(
bi - hamiyati
) ا . پ . بىناموسى . و بىغيرتى .

بىحواس

(
bi - hav s
) ص . پ . عارى از حس و ادراك .

بيحيا

(
bi - hay
) ص . پ . بىشرم و گستاخ و آنكه در ارتكاب كارهاى زشت منفعل نمىشود .

بيحيائى

(
bi - hay ' i
) ا . پ . جسارت و پرروئى و گستاخى و بىشرمى و بىادبى .

بيخ

(
beyx
) ا . پ . اصل و ريشه . و قاعده و بنيان و بن و اساس . و بيخ كوهى : رازيانه . و بيخ انجبار : ريشهء انجبار . و بيخ پشم : گوشت . و بيخ بنفشه : ايرسا . و بيخ تفت : شوكران . و بيخ گل عباسى جلب . و از بيخ كندن ف م . : از ريشه كندن و از بن كندن .

بيخار

(
bi - x r
) ص . پ . بدون خار . و بدون ترس و بدون تشويش .

بيخ‌افگن

(
beyx - afgan
) ص . پ . كسى كه درخت را به زير مىافگند .

بيخانمان

(
bi - x nem n
) ص . پ . بىمنزل و بدون جاىباش . و مسافر .

بيخآور

(
beyx - var
) ص . پ . داراى چندين ريشه .

بيخاور

(
beyx - var
) ا . پ . عشقه و لبلاب .

بيخايه

(
bi - x ye
) ص . پ . خواجه و خصى . و اخته .

بى خبر

(
bi - xabar
) ص . پ . بىاطلاع . و غافل و نادان . و م ف . بدون خبر و بدون آگاهى . و بىخبر آمدن ف ل . : بدون اطلاع و آگاهى آمدن . و بىخبر شدن : بىاطلاع شدن . و اطلاع نداشتن .

بيخبرى

(
bi - xabari
) ا . پ . بىاطلاعى . و نادانى .

بيختن

(
beyxtan
) ف م . پ . چيزى را از غربال و موبيز بيرون كردن . و برده نمودن و تابع كردن . و ذليل كردن . و ناتوان كردن . و از حركت بازداشتن . و ف ل . : ضعيف شدن .

بىختنه

(
bi - xatne
) ص . پ . كسى كه ختنه نشده باشد .

بىخرج

(
bi - xarj
) و بىخرچ (
bi - xarc
) م ف . پ . بىاخراجات . و بىمايه . و بىپول .

بىخرجى

(
bi - xarji
) و بىخرچى (
bi - xarci
) ا . پ . بدون پول .

بىخرد

(
bi - xerad
) ص . پ . گول و كودن . و بىعقل . و بىفراست .

بىخردى

(
bi - xeradi
) ا . پ . بىعقلى . و بىفراستى . و گولى و حماقت .

بىخر و خاوند

(
bi - xaro - x vand
) ص . پ . بىمالك و بدون ارباب .

بىخزان

(
bi - xez n
) ص . پ . گياهى كه خزان نداشته باشد و هميشه سبز بود .

بيخس

(
bi - xas
) و (
bi - xass
) ص . پ . غير ملوث . و پاك‌دامن .

بيخستن

(
bixastan
) ف ل . پ . بىنصيب