فصيحانه سخن گفتن .
بر روى افتادگى
(
bar - ruy - oft degi
) ا . پ . سرنگون افتادگى به روى زمين . و ميل و رغبت .
برره
(
bar - rah
) ص . پ . آراسته . و ا . زينت و آراستگى . و خوبى .
برريق
(
bar - riq
) ص . پ . روزهدار و نادان .
برز
(
barz
) ا . ع . زمين فراخ و خالى .
و رجل برز و برزى : مرد پارسا و زيرك .
برز
(
barz
) ا . پ . كشت . و زراعت و كشاورزى . و تخم .
برز
(
barz
) و (
borz
) ا . پ . مالهء بنائى .
و مطلق بلندى . و بلند بالائى . و بلندى بالاى مردم و چاروا . و شكوه و زيبائى شكل و تنهء درخت . و قد و قامت . و ص . درست و كامل .
برز
(
borz
) ا . پ . جوانى و شباب . و بزرگى و عظمت .
برز
(
borz
) ا خ . پ . نام دهى در حوالى مرو .
برزاغ
(
berz q
) ا . ع . جوان تمام با گوشت .
برزة
(
barzat
) ص . ع . امراة برزة :
زن پاكيزه كار خويشتندار . يا زن ميانه سال بزرگ مرتبهء پارسا كه با وى مردان نشينند و حرف زنند و مانند زنان جوان حجاب و پرده نكند . وا . سرابالاى كوه . و ا خ . دهى در دمشق . و دهى در بيهق . و نام اسب عباس ابن مرداس . و نام چند زن . و ابو برزة :
كنيت جماعتى .
برزة
(
borzat
) ا . ع . كاريزى كه آبش در چاه رويثة مىريزد . و يا آن هر دو كاريزيست كه هر يك را برزة نامند . و ا خ . نام شخصى .
و يوم برزة : از روزهاى عرب است .
برزج
(
borzaj
) ا . ع . - معرب پرزه - آنچه بر روى سفرلات و مانند آن بعد از پوشيدن بهم رسد .
برزخ
(
barzax
) ا . ع . حايل و بازداشت ميان دو چيز قوله تعالى :
بَيْنَهُما بَرْزَخٌ لا يَبْغِيانِ .
و حايل ما بين دنيا و آخرت و آن از زمان مرگ تا زمان قيامت باشد و هر كس كه مىميرد داخل برزخ مىگردد . ج :
برازخ . و برازخ الايمان : ما بين اول ايمان و آخر آن . و ما بين شك و يقين .
برزخ
(
barzax
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - چيزى كه ما بين دو چيز متخالف حايل باشد . و زمانهاى كه ما بين وقت مرگ تا هنگام برپا شدن قيامت واقع بود و مانند آباد نيز گويند .
برزدن
(
bar - zadan
) ف ل . پ . ده كس انگشتان خود را پيش يكديگر آوردن . و حساب برد و باخت كردن . و بلند شدن . و طلوع كردن . و رسيدن بر لب دريا . و دو تن همسرى و برابرى با يكديگر كردن . و برابر شدن .
و روبرو شدن و مقابل شدن . و ف م . بهم برآوردن . و از هم جدا كردن . و به پهلوى يكديگر زدن . و بانگ برزدن : به آواز بلند صدا كردن . و دامن برزدن ف ل . :
دامن بر كمر زدن .
برزده
(
bar - zade
) ص . پ . بلند شده .
و بيرون انداخته شده .
برزعة
(
barzaat
) ا . ع . تختخواب . و فرش . و حصير .
برزغ
(
borzoq
) ا . ع . نشاط جوانى . و جوان تمام باگوشت .
برزغه
(
barzaqe
) ا . ع . زين . و پالان .
برزق
(
barzaq
) ا . ع . نام گياهى .
برزقى
(
barzaqi
) ا . پ . امتحان و تجربه . و نفوذ .
برزك
(
barzak
) ا . پ . تخم كتان .
برزكار
(
barz - k r
) ا . پ . زراعت كننده و برزيگر .
برزگر
(
barz - gar
) ا . پ . زراعتكننده و برزيگر و قلبه ران .
برزگرى
(
barz - gari
) ا . پ . زراعت .
برزل
(
borzol
) ا . ع . مرد ستبر .
برزم
(
barzam
) ا . پ . ناز و كرشمه .
و ا خ . پ . نام قلعهاى بر كنار رود آمو .
بر زمان
(
bar - zam n
) م ف . پ . سابقا و قبل از اين .
بر زمين
(
bar - zamin
) م ف . پ . به روى زمين . و بر زمين زدن ف ل . : غروب كردن آفتاب . و بر زمين افگندن :
بيهوده پنداشته شدن . و ف م . سبك شمردن و التفات ناكردن گفتار كسى را .
برزن
(
barzan
) ا . پ . كوچه . و خانه .
و كوچهء دراز . و صحرا . و انتهاى كوچه . و سركوچه . و گوشهء حياط .
برزن
(
berzan
) ا . پ . تابهء گلى كه بر بالاى آن نان پزند .
برزندن
(
barzandan
) ف م . پ . كاشتن و موافقت داشتن و قبول كردن .
برزوغ
(
borzuq
) ا . ع . نشاط جوانى .
و جوان پرگوشت .
برزون
(
barzun
) ا . پ . اسب تاتارى .
برزويلا
(
borzuyal
) ا خ . پ . مبارزى تورانى از لشكر افراسياب .
برزويه
(
borzuye
) ا خ . پ . يكى از دانشمندان زمان انوشيروان كه كتاب كليله و دمنه را از هندى بپارسى نگارش داد .
برزه
(
barze
) ا . پ . شاخ درخت . و كشت و زراعت . و تخم . و پارچهاى كه از ابريشم و پنبه سازند .