تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 471

مساهمون:

ص٤٧١

ايتاح

(
it h
) م . ع . كم كردن دهش را و كم مال گرديدن مردم . و در رنج و مشقت انداختن .

ايتاخ

(
it x
) م . ع . رسيدن چيزى به كسى يق اوتخ منى .

ايتاد

(
it d
) م . ع . ميخ كوفتن .

ايتار

(
it r
) م . ع . بزه كردن كمان را و زه ساختن براى كمان . و طاق گردانيدن جفت را . و نماز و تر كردن . و طاق گردانيدن چيزى را . و طاق كردن نماز را .

ايتاغ

(
it q
) م . ع . هلاك گردانيدن يق او تغه الله . و بازداشتن . و در فتنه و بدى افگندن كسى را . و دردناك ساختن . و به زبان آوردن دين خود را از بزه و گناه .

ايتاليا

(
it li
) ا خ . پ . مر . ايطاليا .

ايتام

(
ayt m
) ع . ج يتيم .

ايتام

(
ayt m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يتيمان و بىپدران و بىمادران . و بىپدر و مادران .

ايتام

(
it m
) م . ع . يتيم‌دار شدن زن .

ائتام

(
e't m
) م . ع . آتم المراة ائتاما : دو راه زن را يكى گردانيد .

ايتان

(
it n
) م . ع . ايتنت المراة و غيرها ايتانا : نخست برآمد پاى بچهء آن زن و جز آن وقت زادن .

ايتبا

(
eyteb
) ا . پ . تمتع و كامرانى . و شادمانى و سرور و عشرت .

ائتباب

(
e'teb b
) م . ع . ائتب للسير ائتبابا : آماده شد براى سير و گشت .

ائتبار

(
e'teb r
) م . ع . ائتبره ائتبارا : خواست از وى گشنى و اصلاح خرمابن و زراعت خود را . و ائتبر البئر : كند چاه را .

ائتباض

(
e'teb z
) م . ع . دردناك شدن زير زانو و ناتوان شدن از تقلص آن رگ .

ائتباط

(
e'teb t
) م . ع . ائتبط ائتباطا : هموار و مطمئن و راست شد . و ائتبت النفس : گران و فاسد گرديد نفس .

ائتبال

(
e'teb l
) م . ع . ثابت ماندن در نگهبانى و چرانيدن شتران يق انه لا يأتبل يعنى او ثابت نمىماند در نگهبانى و چرانيدن شتران و خدمت نيكو بجا نمىآورد و يا ثابت نمىماند بر شتران در حالت سوارى .

ائتثار

(
e'tes r
) م . ع . ائتژه ائتثارا : رفت بر اثر آن .

ائتجاج

(
e'tej j
) م . ع . ائتجت النار ائتجاجا : افروخته گرديد آتش . و ائتج النهار : سخت گرم شد روز .

ائتجار

(
e'tej r
) م . ع . ائتجر ائتجارا : صدقه داد به طلب اجر . و ائتجر عليه بكذا : براى آن اين قدر اجرت گرفت .

ائتخاذ

(
e'tex z
) م . ع . ائتخذوا فى الحرب ائتخاذا : گرفتند بعضى مر بعضى را در جنگ .

ائتدام

(
e'ted m
) م . ع . ائتدم الخبز ائتداما : نان را با نانخورش آميخت . و ائتدم العود : طراوت گرفت آن چوب .

ائتراء

(
e'ter '
) م . ع . ائترت النحل ائتراء : انگبين ساختند زنبوران عسل . و ائترى بالمكان : اقامت نمود و بند شد در آن جاى .

ائترار

(
e'ter r
) م . ع . ائتر ائترارا : شتابانيد .

ائتراش

(
e'ter c
) م . ع . ائترش الخماشة : قبول ارش نمود براى خماشة . ائتراق (
e'ter q
) م . ع . ائترق ائتراقا : بيدار ماند در شب .

ائتراك

(
e'ter k
) م . ع . اءترك الاراك : استوار و كلان گرديد درخت اراك و يا جوان شد .

ائتزار

(
e'tez r
) م . ع . ائترر بالازار ائتزارا : ازار پوشيد .

ائتزاز

(
e'tez z
) م . ع . شتابانيدن . و ائتزت القدر : به جوش آمد آن ديگ و يا سخت جوشيد .

ائتساء

(
e'tes '
) م . ع . ائتسى به ائتساء : پيشوا گرفت آن را و لا تأتس به من ليس لك باسوة ( بصيغهء نهى ) يعنى اقتدا مكن به كسى كه پيشواى تو نيست .

ائتسار

(
ites r
) م . ع . بهره كردن گوشت جرور را .

ائتشاء

(
e'tec '
) و ايتشاء (
itec
) م . ع . ائتش العظم : به شد شكستگى استخوان و كذلك ايتش العظم .

ائتشاب

(
e'tec b
) م . ع . ائتشب القوم بهم آميختند آن گروه و مجتمع شدند .

ائتشار

(
e'tec r
) م . ع . ائتشرت المراة : خواست آن زن كه دندانها را خوب نيكو سازد .

ائتصار

(
e'tes r
) م . ع . ائتصر القوم : بسيار شد شمارهء آن گروه . و ائتصر النبت : دراز و بسيار گرديد گياه . و ائتصرت الارض : بهم متصل گرديد روئيدگى آن زمين .

ائتصاص

(
e'tes s
) م . ع . ائتص القوم : مجتمع گرديد آن گروه .

ائتضاض

(
e'tez z
) م . ع . ائتضه : طلب كرد و زد او را . و ائتض اليه : مضطر شد بسوى او .

ائتطام

(
e'tet m
) م . ع . اتتطم الرجل و عليه ائتطاما ( مجهولا ) : به مرض اطام گرفتار شد آن مرد .

ائتعاد

(
e'te d
) م . ع . وعده پذيرفتن و با هم وعدهء بدى كردن يق ائتعد ياتعد ائتعادا .