تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 422

مساهمون:

ص٤٢٢
شدن يق اندال القوم و اندال ما فى بطنه : برآمد آنچه در شكم وى بود . و اندال البطن : فراخ شد شكم و فروهشته و نزديك به زمين گرديد . و اندال الشيى : آويزان گرديد آن چيز .

اندية

(
andiat
) ع . ج ندى (
and
) .

انديدن

(
andidan
) ف ل . پ . تعجب كردن و متعجب شدن . و سخن گفتن از روى شك و ريب و آهستگى . و مغلق گفتن . و سست و نابكار شدن . و ف م . اندودن .

انديسى

(
andisi
) ا . پ . طريقهء نوشتن و رسم الخط .

انديش

(
andic
) ح م . پ . انديشيدن . و ص . پندارنده و انديشه‌كننده و نگرنده و تفكركننده و تأمل‌كننده . و هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد مانند خيرانديش يعنى كسى كه نيكوئى را انديشه مىكند . و خاطر صواب‌انديش : ضمير نيكو تفكر . و فجورانديش : فاسق و زنديق . و فسادانديش : ضرررسان و زيان‌آور . و مرد صلاح‌انديش : مرد صالح و عاقل و محتاط .

انديشانيدن

(
andic nidan
) ف م . پ . در خاطر آوردن . و فكر و انديشه كنانيدن و انديشيدن فرمودن .

انديشمند

(
andic - mand
) و انديشناك (
andic - n k
) ص . پ . متفكر و در فكر و انديشه فرورفته .

انديشه

(
andice
) ا . پ . فكر و تدبير و تامل . و تصور و گمان و خيال . و بيم و ترس و اضطراب . و رشك . و انديشه كردن ف ل . : فكر كردن . و خيال كردن و ترسيدن .

انديشه‌سنج

(
andice - sanj
) ص . پ . عاقبت‌بين .

انديشه‌گار

(
andice - g r
) ص . پ . متفكر در عاقبت كار .

انديشه‌گارى

(
andice - g ri
) ا . پ . تفكر در عواقب امور .

انديشه‌مند

(
andice - mand
) ص . پ . متفكر و انديشمند .

انديشه‌ناك

(
andice - n k
) ص . پ . بيمناك و ترسناك . و متفكر و انديشناك .

انديشيدگى

(
andicidegi
) ا . پ . تامل و تفكر . و بيم و ترس و اضطراب .

انديشيدن

(
andicidan
) ف م . پ . فكر كردن و انديشه كردن . و خيال نمودن و پنداشتن .

انديك

(
andik
) پ . كلمهء غير موصول بمعنى بوك . و مگر . و بود كه . و باشد كه . و بايد كه كه بتازى ليت و لعل و عسى گويند . و گاه در موقع كلمهء تعليل بمعنى زيرا نيز استعمال مىشود .

اندينا

(
andin
) ا . پ . ميوه‌ايست كه هندوانه نيز گويند .

انذار

(
enz r
) م . ع . انذره بالامر انذارا و نذرا و نذرا و نذرا و نذيرا : آگاه ساخت آن را . و ترسانيد . و بيم كرد آن را در ابلاغ آن .

انذار

(
enz r
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آگاهى . و پند و نصيحت و تنبه .

انذال

(
anz l
) ع . ج نذل (
nazl
) و نذيل (
nazil
) .

انذخاخ

(
enzex x
) م . ع . سخت كوشيدن . و محنت كشيدن .

انذراع

(
enzer '
) م . ع . شتاب و نيك رفتن . و بناگاه رسيدن .

انذرانى

(
anzar niy
) ص . ع . نمك بسيار سفيد .

انذرو

(
anzaru
) ا . پ . انزرو و پازهر .

انذعاب

(
enze b
) م . ع . پيوسته جارى شدن آب يق انذعب الماء .

انذعاف

(
enze f
) م . ع . تا سه و دمه برافتادن مر كسى را . و منقطع گرديدن دل او .

انذلاء

(
enzel '
) م . ع . چيده شدن رطب يق انذلى الرطب معه كيف شاء .

انذلاغ

(
enzel q
) م . ع . رسيدن غورهء خرما . و بركشيده شدن پوست پشت شتر از بار .

انذياب

(
enzi b
) م . ع . گداخته شدن .

انذئاج

(
enze j
) م . ع . انذاجت القربة : پاره گرديد مشك .

انذياع

(
enzi '
) م . ع . فاش شدن راز .

انذئأف

(
enze f
) م . ع . انذاف فواده : بريده شد دل او .

انر

(
anar
) ا . پ . هر چيز به دو زشت و هولناك و مهيب .

انروب

(
anrub
) اندروب . و گروجرب .

انز

(
anz
) ا . ع . عدس و انژه و مرجمك .

انز

(
anaz
) ا . پ . هر چيز به دو زشت و هولناك و مهيب .

انزاء

(
enz '
) م . ع . برجهانيدن .

انزاح

(
enz h
) م . ع . بركشيدن آب چاه چندانكه خشك گردد و يا كم آب شود .

انزار

(
enz r
) م . ع . كم گردانيدن .

انزاز

(
enz z
) م . ع . سخت و درشت گرديدن . و زهاب‌ناك شدن زمين .

انزاع

(
enz '
) م . ع . بىموى شدن يك طرف پيشانى و يا يك جزء از آن . و خداوند شتران نزائع گرديدن .

انزاف

(
enz f
) م . ع . خشك شدن همهء آب چاه يق انزفت البئر ( مجهولا ) . و بر كشيدن آب چاه ( لازم و متعدى ) . و ايستادن اشك كسى . و بيهوش و مست گرديدن قوله تعالى
لا يُصَدَّعُونَ عَنْها وَ لا يُنْزِفُونَ .
و رفتن آب چشمه و چاه .