تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 358

مساهمون:

ص٣٥٨
نمود و در اين صورت وزن مخصوص آن 5097 خواهد بود .

اكسيه

(
aksie
) ا . پ . بوزه كه عبارت از شرابى است از آرد جو و امثال آن مىسازند و بتازى نبيذ گويند .

اكشاء

(
akc '
) م . ع . بريان كردن گوشت چندان كه خشك گردد .

اكشاد

(
ekc d
) م . ع . خالص و بىآميغ ساختن مسكه را .

اكشاف

(
ekc f
) م . ع . صاحب شتران آبستن شدن . و خنديدن چندان كه لب بر گردد و دندان نمايان شود . و پى يكديگر در نتاج آوردن ناقه . و كشوف كردن ناقه را .

اكشف

(
akcaf
) ص . ع . آنكه موى پيشانى موى برگرديده و مانند دايره شده باشد . و اسب پيچيده و مفزه . و مرد بىسپر در جنگ و شكست خوردهء گريخته بىخود آهنين .

اكشم

(
akcam
) ا . ع . يوز .

اكشم

(
akcam
) ص . ع . ناقص در خلقت و در حسب يق احد جانبيه داف و اخر هما اكشم - دربارهء كسى گويند كه پدرش آزاد و مادرش كنيز بود :
غلام اتاه اللوم من نحو خاله * له جانب داف و آخر اكشم .

اكشوث

(
akcus
) ا . ع . تخم كتان .

اكشوث

(
okcus
) ا . ع . كشوث .

اكصاص

(
eks s
) م . ع . گريختن و شكست خوردن .

اكظام

(
akz m
) ع . ج كضم (
kazam
) .

اكعاء

(
ak ' '
) ج ا . ع . نامردان و بددلان .

اكعاب

(
ek ' b
) م . ع . شتافتن .

اكعات

(
ek ' t
) م . ع . شتابان رفتن . و نشستن - از اضداد است - و از خشم بر آماسيدن .

اكعاع

(
ek ' '
) م . ع . بد دل ساختن . و ترسانيدن . و بند كردن . و بازداشتن كسى را از ارادهء خود يق اكععته اى حبسته عن وجهه .

اكعان

(
ek ' n
) ا . ع . سستى شادمانى . و م . سست شدن آن .

اكعب

(
ak'ob
) ع . ج كعب (
ka'b
) .

اكعر

(
ak'ar
) ص . ع . پر شكم و فربه يق صبى اكعر .

اكف

(
okof
) ع . ج اكاف .

اكف

(
akoff
) ع . ج (
kaff
) .

اكفا

(
akf
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان همتا و قرين و همسر .

اكفاء

(
akf '
) ع . ج كفو (
kofv
) و كفوء (
kofu '
) و كفء و كفء .

اكفاء

(
ekf '
) م . ع . خمانيدن و كج كردن خنور را تا آنچه در وى باشد بريزد . و ميل كردن . و مايل گردانيدن . و برگردانيدن كسى را از ارادهء خود . و خم دادن كمان را . و بچهء بسيار آوردن شتران . و منافع شتران خود را به كسى دادن يق اكفا ابله فلانا اذا جعل له منافعها . و كفا ساختن براى خيمه يق اكفأت البيت . و دو نصف كردن شتران را وا . باصطلاح عروض نوعى از عيوب قافيه كه حرف روى بعض بيت را غير بعض ديگر آوردن و يا مخالف آوردن حركات حرف روى را برفع و جر و يا تباه كردن آخر بيت را بهر فساد كه باشد .

اكفا

(
akeff
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - رقيبان .

اكفاح

(
ekf h
) م . ع . كشيدن لگام ستور را تا بايستد و برگردانيدن يق اكفحه عنه .

اكفار

(
ekf r
) م . ع . لازم گرفتن ده را . و كافر خواندن كسى را يق لا تكفر احدا من اهل قبلتك اى لا تنسبهم الى الكفر .

اكفال

(
akf l
) ع . ج كفل (
kafal
) و (
kefl
) .

اكفال

(
ekf l
) م . ع . پذيرفتار گردانيدن كسى را . و قوله تعالى :
فَقالَ أَكْفِلْنِيها وَ عَزَّنِي فِي الْخِطابِ
: پس گفت بهرهء من كن او را و غلبه كرد مرا بسخن روباروى .

اكفان

(
akf n
) ع . ج كفن (
kafan
) .

اكفح

(
akfah
) ص . ع . سياه .

اكفس

(
akfas
) ص . ع . كسى كه پايش كج باشد و سرهاى پاى سوى يكديگر سپرد و بر پشت پاى از جانب انگشت خرد راه رود . و كسى كه سينه‌اش كج بود .

اكفوده

(
akfude
) ا خ . پ . درياى خزر مر . آسكون .

اكفهرار

(
ekfehr r
) م . ع . روى ترش كردن . و تيره رنگ شدن روى . و آشكار گرديدن و نمايان گشتن ستاره و روشنى آن در سخت تاريكى .

اككرا

(
akakr
) ا . ع . اكركره و عاقر قرحا و عرق مدنى .

اكل

(
akl
) م . ع . اكله اكلا و مأكلا ( از باب نصر ) : خورد آن را . و معدوم ساخت . الحديث : الحسد ياكل الايمان كما تأكل النار الحطب . و فتح كردن و غالب شدن قوله صلى اللّه عليه و آله : اموت بقرية تأكل القرى : مأمور شدم بقريه‌اى كه اهل آن قريه فتح مىكنند و غالب مىشوند قريه‌ها را . و قولهم : حديث ياكل الاحاديث : اين سخن بهتر از سخنهاى ديگر است .

اكل

(
ak '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خوردن غذا . و اكل و شرب : خوردن و آشاميدن .

اكل

(
okl
) و (
okol
) ا . ع . ثمر . و رزق