تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 340

مساهمون:

ص٣٤٠
بريده گرديدن .

اقتضا

(
eqtez
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - درخواست و خواهش و تقاضا و طلب و مطالبه . و ادعا . و اقتضاى محل : مناسبت محل و مكان . و ضرورت و لزوم وقت . و بر حسب اقتضا : بر حسب حكم و فرمان . و اقتضا كردن ف م . : درخواست كردن و مطالبه نمودن و تقاضا كردن . و ابرام نمودن .

اقتضاء

(
eqtez '
) م . ع . وام بازخواستن .

اقتضاب

(
eqtez b
) م . ع . بريدن . و سوار شدن شتر ماده را پيش از رام شدن . و اقتضب الكلام : ببديهه گفت سخن را .

اقتضاض

(
eqtez z
) م . ع . دوشيزگى بردن دختر را .

اقتطاط

(
eqtet t
) م . ع . بريدن . و بر پهنا بريدن . و يا بريدن چيزى درشت و سخت را .

اقتطاع

(
eqtet '
) م . ع . پاره‌اى از چيزى گرفتن . و يا پاره‌اى از مال كسى گرفتن يق اقتطعت قطيعا من غنم فلان .

اقتطاف

(
eqtet f
) م . ع . وقت چيدن . انگور رسيدن .

اقتع

(
aqta '
) ص . ع . خوارتر يقال هو اقتع منه .

اقتعاء

(
eqte '
) م . ع . برجستن گشن بر ماده خواه گشنى كند و يا نكند .

اقتعاث

(
eqte s
) م . ع . بسيار خاك برآوردن چاه‌كن از چاه .

اقتعاد

(
eqte d
) م . ع . قعده ساختن شتر را .

اقتعاط

(
eqte t
) م . ع . عمامه بستن بىدرآوردن زبر زنخ الحديث : انه صلى الله عليه و آله نهى عن الاقتعاط و امر بالتلحى .

اقتعاف

(
eqte f
) م . ع . فروريخته شدن روى كوه . و از بن درافتادن ديوار . و از جاى رفتن چيزى . و به خواهش گرفتن چيزى را .

اقتعال

(
eqte l
) م . ع . اقتعل القعال : دور كرد شكوفهء رز را و استخراج نمود آن را .

اقتفا

(
eqtef
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پيروى و متابعت .

اقتفاء

(
eqtef
) م . ع . خاص كردن چيزى را به چيزى . و بخش نهادن مهمان را . و اقتفى اثره : در پى اثر آن رفت . و اقتفى الشيى : برگزيد آن چيز را .

اقتفار

(
eqtef r
) م . ع . در پى رفتن و پيروى كردن . و گوشت از استخوان باز كردن و خوردن .

اقتفاط

(
eqtef t
) م . ع . چسبانيدن تكه اندام خود را با فرج ماده يق التيس يقتفطها و اليها .

اقتفال

(
eqtef l
) م . ع . بكليدانه بسته شدن در .

اقتفان

(
eqtef n
) م . ع . جدا كردن سر گوسپند را وقت گلو بريدن يق اقتفن الشاة اقتفانا .

اقتلاد

(
eqtel d
) م . ع . اقتلد اقتلادا : غرق شد .

اقتلاز

(
eqtel z
) م . ع . آشاميدن يق قلزه اقداحا فاقتلز .

اقتلاع

(
eqtel '
) از بيخ بركندن . و بركنده شدن . و ربودن .

اقتلاف

(
eqtel f
) م . ع . گرفتن چيزى از كسى بىوزن يق اقتلفت منه اربع قلفات : چهار خنور گرفتن از آن بىوزن . و از بن بركنده شدن يق افتلف الظفر .

اقتم

(
aqtam
) ص . ع . سياه فام . يا خاكسترگون يق باز اقتم الريش : باز خاكسترى پر .

اقتماح

(
eqtem h
) م . ع . سفوف كردن . و پست خشك خوردن . و رسيدن گندم و سخت شدن آن . و خوردن نبيذ را .

اقتماع

(
eqtem '
) م . ع . از مشك آب خوردن با دهان . و يا از سوراخ مشك آب خوردن با دهان و برگزيدهء چيزى گرفتن .

اقتمام

(
eqtem m
) م . ع . بلب خوردن گوسپند گياه را . و خوردن هرچه بر خوان باشد . و مزاولت چيزى كردن . و مروسيدن بيمار . و اعتماد نمودن به چيزى پس خطا ناكردن از آن . و برگرفتن تنگ بار را پيش از رسيدن به زمين .

اقتناء

(
eqten '
) م . ع . ورزيدن . و فراهم آوردن . و لازم گرفتن چيزى را . و ذخيره كردن .

اقتناص

(
eqten s
) م . ع . شكار كردن .

اقتنالوقى

(
eqten luqi
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - نام گياهى كه بتازى شوكة البيضاء و به فارسى بادآورد گويند .

اقتنان

(
eqten n
) م . ع . راست ايستادن . و بندهء قن گرفتن . و خاموش گرديدن . و بر قنة برشدن بز كوهى .

اقتواء

(
eqtev '
) م . ع . چون مشتق از قوى باشد توانا گشتن . و جهت خود گزيدن چيزى را . و سرزنش كردن . و افزودن در ارز چيزى يق اشترى الشركاء شيئا ثم اقتووه اى تزايدوه حتى بلغ غاية ثمنه . و چون مشتق از قتو باشد چاكر داشتن خواستن از كسى . و خدمت خواستن از كسى .

اقتوار

(
eqtev r
) م . ع . گرد بريدن
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 340 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )