افراختگى
(
afr xtegi
) ا . پ . بر داشتگى . و ارتفاع . و بلند ساختگى . و بلندى .
و سرفرازى .
افراختن
(
afr xtan
) ف م . پ .
برداشتن و بلند كردن . و مرتفع نمودن .
افراخته
(
afr xte
) ص . پ . برداشته و بلند گردانيده . و افراشته . و نصب شده .
و برپا شده .
افراختهپاى
(
afr xte - p y
) ص .
پ . مر . افراخت پاى .
افراد
(
afr d
) . ع . ج فرد .
افراد
(
afr d
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - اشخاص . و اعداد مفرد . و كسان و مردمان . و فردهاى دفتر .
افراد
(
efr d
) م . ع . تنها در كارى درآمدن . و تنها كردن چيزى را . و يكسو نمودن . و جدا كردن . و پيغامبر و رسول فرستادن يق افرد اليه رسولا اى جهزه . و يك بچه آوردن ماده . و در شتر افراد نمىگويند زيرا لا تلد الا واحدا . و حج مفرد گزاردن .
افرار
(
efr r
) م . ع . گريزانيدن . و دندان شير افگندن ستور . و برآوردن جز آن . و با كسى چيزى كردن كه از آن بگريزد .
و بشمشير شكافتن سر را .
افراز
(
afr z
) ا . پ . جمع - در مقابل مفرد - چنان كه گويند مردم بر مردمان افراز بسته مىشود . و منبر كه خطيب بر وى خطبه خواند . و نره كه آلت تناسل بود . و كفش . و پاپوش . و بلندى و قله . و ص . مرتفع و افراخته . و منصوب .
و بلند . و مسدود و محدود . و پهن و فراخ و گشاده و عريض . و سركش . و افراز پس گوش ا . : استخوان برآمدهء پشت گوش . و افراز رخ : برآمدگى گونه .
افراز
(
afr z
) م ف . پ . پيش ازين .
و در پيش . و پس از اين و بعد از اين . و زير و تحت و پائين .
افراز
(
afr z
) ص . پ . - مشتق از افراختن و يا افراشتن - بلندى . و بلند . و بلندكننده . و سرافراز و گردن افراز يعنى سربلند و گردن بلند .
افراز
(
efr z
) م . ع . دست دادن شكار بانداختن . و قادر گرديدن بسوى جهت نزديكى يق افرزه الصيد افرازا . و تميز دادن و جدا كردن چيزى را .
افرازستان
(
afr zest n
) ا . پ .
عالم بالا .
افرازانيدن
(
afr z nidan
) ف م .
پ . بلند گردانيدن . و سربلند گردانيدن . و داراى سربلندى كنانيدن .
افرازرخ
(
afr z - rox
) ا . پ . قسمت برآمدهتر از گونه .
افرازى
(
afr zi
) ا . پ . بلندى و ارتفاع . و درازى . و فراخى .
افرازيدن
(
afr zidan
) ف م . پ . بلند ساختن و افراختن . و آراستن و زيب دادن .
و خوش كردن .
افراس
(
afr s
) ا . پ . چادر و خيمه و خرگاه و ديوارهء خيمه .
افراس
(
afr s
) ع . ج فرس .
افراس
(
afr s
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - اسبها . و افراس آب : حبابهاى آب . و نيز اسب آبى .
افراس
(
efr s
) م . ع . گرفتن مال و چيزى گذاشتن از آن . و غفلت كردن شبان تا گرگ گوسفندى از رمهء وى ببرد . و پيش گذاشتن ستور را تا شير آن را اشكار كند و شخص وارهد . و افرس الرجل الاسد حماره اذا تركه له ليفرسه و ينجوهو .
افراسياب
(
afr si b
) ا خ . پ . پادشاه مشهور تركستان كه با پادشاهان كيان معاصر بوده . و بلغت زند فرانوهاراسيا ناميده مىشود .
افراش
(
efr c
) م . ع . باز ايستادن از چيزى يق ما افرش عنه اى ما اقلع . و سخن بد گفتن . و غيبت كردن . و شتر خردسال دادن .
و تنگ و باريك گردانيدن شمشير را . و تيز كردن آن را . و فرش گستردن جهت كسى . و فراشناك گرديدن جاى . و قفل كردن در را .
افراشانيدن
(
afr c nidan
) ف م . پ .
افراشت كنانيدن .
افراشتگى
(
afr ctegi
) ا . پ . مر . افراختگى .
افراشتن
(
afr ctan
) ف م . پ افراختن .
و برداشتن . و بلند ساختن .
افراشته
(
afr cte
) ص . پ . برداشته . و بلند گردانيده . و افراخته . و افراشته قد ص . : بلند قد . و موزون قد .
افراص
(
efr s
) م . ع . فرصت دست دادن .
افراض
(
efr z
) م . ع . عطا دادن كسى را .
و فريفته گردانيدن جهت كسى . و به حد نصاب رسيدن ستور در عدد يق افرضت الماشية .
افراط
(
af t
) ع . ج فرط .
افراط
(
efr t
) م . ع . فرمودن كسى را كار ما لا يطاق يق افرط عليه افراطا .
و افرط بيده الى سيفه : سبقت و مبادرت نمود در برآوردن شمشير از نيام . و نيز افراط :
پر و لبريز گردانيدن توشهدان را و حوض را از آب . و در پيش فرستادن . و فراموش نمودن كارى را . و بر تأخير داشتن . و از حد در گذشتن .
و عجله نمودن ابر بهار و شتاب باريدن .
و شتابى نمودن در كارى . و شتابانيدن . و فرستادن رسول را مخصوص حوايج خويش .
افراط
(
efr t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى -