تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 320

مساهمون:

ص٣٢٠
عرفات . و متفرق شدن . و شتابى نمودن . و برآمدن از عرفات بسوى جاى ديگر - و هر دفعه افاضة است . و در آمدن در حديث . و در رفتن در آن . و نيك پر كردن خنور را . يق افاض الاناء اى ملاحتى فاض . و باختن تير قمار يق افاض القداح و افاض بالقداح اذ اضرب بها . و برآوردن شتر علف را از شكنبه جهت نشخوار كردن . و ريختن اشك . .

افاضل

(
af zel
) ع . ج افضل (
afzal
) .

افاضل

(
af zel
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان دانا و فاضل و هنرمند و حكيم و فيلسوف .

افاضه

(
ef ze
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فيض و خير بسيار . و كسب فيض . و تفويض . و افاضهء از خدمت : كسب قبص و فايدهء از خدمت . و افاضه كردن ف م . : فيض و خير بسيار به كسى رسانيدن . و نيز تفويض كردن . و كار را به كسى واگذاشتن .

افاطير

(
af tir
) ع . ج افطور (
oftur
) .

افاظة

(
ef zat
) م . ع . ميرانيدن . و افاظه الله : بميراند او را خداى . و افاظ الله نفسه كذلك . و يق ضربته حتى افظت نفسه .

افاعى

(
af i
) ع . ج افعى (
af '
) . و نيز افاعى ج ا . : چند رگ است كه از هر دو حالب برمىآيد .

افاعيل

(
af il
) ع : ج افعال (
af ' l
) و ج ج فعل (
fe'l
) .

افاغنة

(
af qenat
) ع . ج افغان .

افاغنه

(
af qene
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - افغانها و گروه افغان .

افاف

(
ef f
) ا . ع . ترس و هراس . و هنگام و وقت و موقع .

افاق

(
af q
) ع . ج افق (
afaq
) .

افاق

(
aff q
) ا . ع . كسى كه در نواحى زمين براى كسب معيشت رود .

افاق

(
of q
) ا خ . ع . نام موضعى .

افاقة

(
ef qat
) م . ع . در زه نهادن سوفار تير را . و فراهم آوردن . و روى به صحت آوردن بيمار . و يا صحت روى نمودن مر بيمار را . و از مستى به هوش آمدن . و ارزان گشتن بعد گرانى و خشك‌سالى يق افاق الزمان . و آرامش ميان دو دوشيدن .

افاقة

(
ef qat
) ا خ . ع . نام موضعى در كوفه . و آبى مر بنى يربوع را .

افاقه

(
ef qe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فايده . و حاصل خوش و نيك . و روى بخوشى و خوبى آوردن بيمار . و خلاصى از سختى و دشوارى . و حصول اثر نيك . و افاقه بخشيدن ف م . : حاصل خوب و فائدهء نيك بخشيدن . و افاقه شدن ف ل . : به خوبى و خوشى روى آوردن . و افاقه كردن : فايدهء نيك كردن . و روى به خوبى آوردن .

افاقيا

(
af qi
) ا . پ . يك قسم مايعى كه از معدن جريان مىيابد و ترش است . و يا عصارهء مواد ترش .

افاك

(
aff k
) ص . ع . دروغگو .

افاكل

(
af kel
) ع . ج افكل (
afkal
) . و ا خ . بطنى از عرب .

افاكيل

(
af kil
) ج ا . ع . افواج . و گروهها .

افال

(
ef l
) ع . ج افيل (
afil
) .

افام

(
af m
) ا . پ . فام و رنگ . و قرض و وام .

افآم

(
ef ' m
) م . ع . فراخ‌تر گردانيدن رحل و پالان را از آنچه كه بود .

افان

(
eff n
) و (
aff n
) ا . ع . وقت و هنگام يق كان ذلك على افانه : وقت و هنگامش بود . و اخذه بافانه : گرفت آن را در وقت آن .

افانى

(
af niy
) ع . ج افانية (
af niat
) . و ا . انگور سگ .

افانى

(
of n
) ا . ع . گياهى .

افانية

(
af niat
) ا . ع . گياهى .

افانين

(
af nin
) ع . ج افنان و افنون (
ofnun
) و ج ج فنن (
fanan
) .

افاوج

(
af vej
) و افويج (
af vij
) ع . ج افواج و ج ج فوج .

افاويق

(
af viq
) ع . ج افواق (
afv q
) و ج ج فيقة (
fiqat
) . و نيز افاويق ا . : آب كه در ابر فراهم آيد و ساعت بساعت بارد . و افاويق الليل : اكثر از شب .

افاويه

(
af vih
) ع . ج افواه (
afv h
) و ج ج فوه .

افائك

(
af ek
) ع . ج افيكة (
afikat
) .

افائل

(
af el
) ع . ج افيل (
afil
) و افيلة (
afilat
) .

افپونستن

(
afponestan
) ف م . پ . به لغت زند : پختن . و ف ل . پخته شدن .

افة

(
affat
) ص . ع . بددل و ترسو . و مفلسى كه هيچ نداشته باشد . و مرد آلودهء به نجاست .

افت

(
aft
) ا . ع . ماده شترى كه صبر و ثباتش بيشتر از ديگران باشد و ماده شترى كه در سير سبقت بر شتران برد . و بلا . و عجب . و شتر نجيب . و ا خ . نام قبيله‌اى از هذيل .

افت

(
aft
) م . ع . افته عنه افتا . ( از باب نصر ) : بازداشت وى را از آن .

افت

(
oft
) ح م . پ . افتادن . وا . وضع و تركيب و شكل

افت

(
eft
) ا . ع . بهتان و افترا . و شتر نجيب .

افتا

(
oft
) ص . پ . - مأخوذ از افتادن -