تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 315

مساهمون:

ص٣١٥
گرديدن گوشت . و لاغر و باريك شدن شكم .

اغره

(
aqre
) ا . پ . - مجمع پادشاهان و حكام و اشراف . و بادگير و جائى كه باد بسيار وزد .

اغره

(
oqre
) ا . پ . آماسى كه در گردن آدمى بهم رسد و بفرانسه گواتر گويند .

اغرى

(
oqri
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - دزد .

اغريا

(
aqri
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - كوه و جبل .

اغرير

(
aqrir
) ا خ . پ . مر . اغريرث .

اغريراق

(
eqrir q
) م . ع . چشم پر آب شدن كه گوئى در آب غرق شده .

اغريرث

(
eqriras
) ا خ . پ . برادر افراسياب پادشاه توران كه از جهت همراهى با ايرانيان بر دست وى كشته شد .

اغريض

(
eqriz
) ا . ع . تازه و سپيد از هر چيزى . و شكوفه و نوباوه .

اغريوس

(
aqrius
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - صحرا و بيابان .

اغزاء

(
eqz '
) م . ع . برانگيختن بر غزاة . و آماده كردن سامان جنگ كسى را . و به جنگ فرستادن . و اغزيت فلانا اى جهزته للغزو . و كارزار كردن شوى زن يق اغزت المرأة اغزاء . و مهلت دادن بر وام . و در درنگى افگندن دين خود را . و دشوار شدن آبستنى بر ناقه .

اغزاز

(
eqz z
) م . ع . افزودن در نيكى و احسان . و خداوند شتران بسيار شير شدن .

اغزاز

(
eqz z
) م . ع . بسيار درشت گرديدن خار درخت . و دشوار شدن بار گاو .

اغزال

(
eqz l
) م . ع . گردانيدن دوك را . و با غزال شدن ماده آهو .

اغزل

(
aqzal
) ا . ع . تب كه بنوبت معين آيد . و ص . مرد غزل‌خوان‌تر يقال هو اغزل من امرى القيس .

اغساء

(
eqs '
) م . ع . چون واوى باشد تاريك شدن شب . و چون يائى بود پوشانيدن شب تاريكى خود را بر كسى يق اغساه الليل .

اغساف

(
eqs f
) م . ع . در تاريكى در آمدن و اغسف القوم اى اظلموا .

اغساق

(
eqs q
) م . ع . نيك تاريك شدن شب . و در تاريكى درآمدن . و بدرنگى و وقت مغرب بانگ نماز گفتن يق اغسق المؤذن اذا اخر الى غسق الليل . و فى الحديث : كان الربيع جشم يقول لمؤذنه يوم الغيم اغسق اغسق .

اغسال

(
eqs l
) م . ع . بسيار گشنى نمودن .

اغسام

(
aqs m
) ا . ع . ابر پاره يق فى السماء غسم و اغسام اى قطع من السحاب .

اغسام

(
eqs m
) م . ع . تاريك شدن شب .

اغسان

(
aqs n
) ج ا . ع . اخلاق مردم و جامه‌هاى كهنه .

اغسطوس

(
aqastus
) و اغطوس (
aqtus
) ا خ . ع . نام قيصر اول از قياصرهء روم .

اغشاء

(
eqc '
) م . ع . فرو نشانيدن قوله تعالى
فَأَغْشَيْناهُمْ فَهُمْ لا يُبْصِرُونَ .
و كور ساختن . و برآوردن و فروافگندن كار بر كسى .

اغشاش

(
eqc c
) م . ع . شتابانيدن كسى را از حاجت خود . و بازداشتن يق اغششته عن حاجته .

اغشته

(
aqacte
) ص . پ . آغشته و آميخته و آلوده . و زمين تر كرده .

اغشى

(
aqc
) ص . ع . فرس اغشى : اسب روى و سر سپيد .

اغصاص

(
eqs s
) م . ع . اندوهگين گردانيدن . و تنگ گردانيدن زمين را بر كسى يق اغص علينا الارض اذا ضيقها . و اغصصته بالطعام فغص به : تنگ گرفتم بر وى طعام را پس درماند در گلوى او .

اغصان

(
aqs n
) ع . ج غصن (
qosn
) .

اغصان

(
eqs n
) م . ع . بسيار دانه گرديدن خوشه يق اغصن العنقود .

اغصن

(
aqsan
) ص . ع . ثور اغصن : گاو كه در دنب آن سپيدى باشد .

اغض

(
aqazz
) ص . ع . سبز تر و تازه‌تر و نازك‌تر .

اغضاء

(
eqz '
) م . ع . خاموش شدن . و ظاهر نكردن يق اغضى على الشيى . و طرفه بستن . و بازگردانيدن از كسى يق اغضى عنه . و چشم فرو خوابانيدن . و نزديك كردن پلكها را بهم يق اغضى الرجل عينه اغضاء . و اغضى على القذى اذا امسك غفوا . و نيز اعضاء : تاريك گرديدن شب . يا پوشانيدن شب همه را يق اغضى الليل .

اغضاب

(
eqz b
) م . ع . بخشم آوردن .

اغضاض

(
eqz z
) م . ع . تازه‌روى گرديدن .

اغضاف

(
eqz f
) م . ع . تاريك گرديدن شب . و سياه شدن آن . و افزون گشتن شاخ درخت خرما . و تباه گرديدن باران . يا گران بار شدن درخت خرما از بار قبل از اصلاح . و آمادهء باريدن گرديدن آسمان . و بسيار ستور گرديدن . اغل نزديك آب .

اغضان

(
eqz n
) م . ع . پيوسته باريدن باران .

اغضب

(
aqzab
) ا . ع . از ما بين نره
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 315 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )