تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 215

مساهمون:

ص٢١٥
استدقاقا : باريك شد .

استدلاق

(
estedl q
) م . ع . استدلق الدلق : برآورد دله را .

استدلال

(
estedl l
) م . ع . دليل خواستن . و دليل آوردن .

استدلال

(
estedl l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دليل و برهان . و خواهش دليل و حجت . و استدلال كردن ف م . : دليل و برهان بر اثبات چيزى آوردن .

استدلالات

(
estedl l t
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - استدلالها و برهانها .

استدلاليان

(
estedl li n
) ج ا . پ . گروهى از حكما .

استدماء

(
estedm '
) م . ع . به نرمى خواستن حق خود را از غريم .

استدن

(
estadan
) ف ل . پ . برخاستن و برپا شدن و ايستادن . و ف م . برپا كردن .

استدناء

(
estedn '
) م . ع . استدناه استدناء : نزديك شدن خواست از وى .

استذآب

(
estez ' b
) م . ع . شبيه بگرگ شدن المثل : استذاب النقد يعنى نقد كه نوعى از گوسپند دست و پا كوتاه زشت روى است مانند گرگ شد - و اين مثل را دربارهء كسى گويند كه خوار و دون باشد و خود را بزرگ و برتر نمايد .

استذابة

(
estez bat
) م . ع . گداختن خواستن . و طلب شهد و يا موم كردن .

استذراء

(
estezr '
) م . ع . به سايهء درخت شدن . و پناه گرفتن به چيزى . و استذرت المعزى : گشن خواه شد ماده بز .

استذراع

(
estezr '
) م . ع استذرع به : پنهان شد به وى . و وسيلهء خود گردانيد آن را .

استذفاف

(
estezf f
) م . ع . استذف امرنا : آماده و ساخته شد كار ما . و خذما استذف لك : بگير آنچه ساخته و آماده است مر ترا و به سهولت بدست مىآيد - لغة فى الدال .

استذكاء

(
estezk '
) م . ع . استذكت النار استذكاء : سخت شد زبانهء آتش .

استذكار

(
estezk r
) م . ع . درس گفتن . و نگاهداشتن . و ياد گرفتن . و استذكره : ياد كرد آن را .

استذلال

(
estezl l
) م . ع . استذله استذلالا : خوار پنداشت آن را . و نرم گردانيد آن را .

استذماء

(
estezm '
) م . ع . استذميت ما عنده : جستم چيزى كه نزد او بود و گرفتم آن را .

استذمام

(
estezm m
) م . ع . استذم الى الناس : كارى كرد كه بدان سزاوار نكوهش گرديد .

استذناب

(
estezn b
) م . ع . استذنب الامر : راست و كامل شد آن كار . و استذنبه : سپس وى رفت .

استذهاب

(
estezh b
) م . ع . استذهبه : رفتن خواست از وى .

استذهان

(
estezh n
) م . ع . استذهننى عنه : فراموش گردانيد مرا از آن و مشغول كرد .

استر

(
astar
) ا . پ . چارپائى كه پيدا مىشود از جفت شدن نره خر با ماديان و يا از نريان با ماده خر - و گويند نخستين كسى كه استر را توليد كرد فرعون بود و چمنا نيز گويند . و آستر جامه . و درون هر چيزى . و بطانه . و اختر و ستاره .

استرآء

(
ester ' '
) م . ع . استرايته استرآء : ديدم آن را . و دانستم آن را . و ديدن خواستم آن را . و كنكاش خواستم از وى . و فلان يستر اى ( مجهولا ) يعنى فلان طلب رياء كرده مىشود .

استراء

(
ester '
) م . ع . چون واوى باشد يق استريتهم استراء : اختيار كردم ايشان را و برگزيدم . و استر الموت الحى : برگزيد مرگ مهتران قبيله را . و چون يائى بود يق استرى فلان : بشب رفت فلان .

استراباد

(
astar b d
) و (
estar b d
) ا خ . پ . نام شهرى در كنار درياى آبسكون نزديك گرگان .

استرابة

(
ester bat
) م . ع . استراب به : ديد در وى كارى را كه در شك افگند او را .

استراثة

(
ester sat
) م . ع . استراث استراثة : بطئ يافت او را . و بطئ شمرد . و درنگ كرد . و درنگى خواست .

استراحة

(
ester hat
) م . ع . برآسودن . و بوى برداشتن . و آسايش جستن . و آسايش يافتن . و بياراميدن - يعدى بالى - يق استراح اليه : اذا استنام .

استراحت

(
ester hat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - راحت و خواب . و آسايش و قرار و آرام . و فراغت و آسودگى . و عدم تزلزل .

استرار

(
estar r
) ا . پ . عدس .

استراسبورگ

(
ester sburg
) ا خ . پ . نام شهرى از فرانسه واقع در مشرق شهر پاريس و حاكم‌نشين ايالت بارن داراى 500 ، 181 نفر جمعيت .

استراضة

(
ester zat
) م . ع . خوش شدن نفس . و خوش آمدن جاى . و آن‌قدر آب در حوض ريختن كه بپوشد زمين را . و استراض الوادى : سيراب شد رودبار و گرد آمد آب در آن . و استراض المكان : فراخ گرديد آنجاى .

استراط

(
ester t
) م . ع . فرو خوردن لقمه و جز آن المثل : لا تكن حلوا فسترط و لا مرا فتعقى .