تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 217

مساهمون:

ص٢١٧

استرضاع

(
esterz '
) م . ع . شيرده خواستن و دايه خواستن يق استرضع اى طلب مرضعة .

استرطاء

(
estert '
) م . ع . گول گرديدن .

استرطاط

(
estert t
) م . ع . استرططته استرطاطا : گول شمردم او را .

استرعاء

(
ester ' '
) م . ع . نگاهبانى كردن . و نگاهداشتن خواستن . و استرعاه اياهم : نگاهبانى آن خواست از ايشان . المثل : من استرعى الذئب فقد ظلم

استرعاف

(
ester ' f
) م . ع . چكانيدن پيه و گرفتن گداختهء آن را . و خون‌آلود كردن سنگريزه سم ستور را . و استرعف الفرس : پيشى نمود آن اسب و درگذشت .

استرعال

(
ester ' l
) م . ع . در پى يكديگر رفتن گوسپندان . و پيشرو گله شدن .

استرغاز

(
esterq z
) م . ع . استرغزه : سست و نرم يافت او را .

استرغاس

(
ester qs
) م . ع . استرغسه : نرم يافت آن را . و نرم شمرد .

استرفاد

(
esterf d
) م . ع . يارى خواستن .

استرفاض

(
esterf z
) م . ع . استرفض الوادى : فراخ شد رودبار .

استرفاع

(
esterf '
) م . ع . استرفعه استرفاعا : برداشت آن را . و رفع و برداشتن خواست از وى . و استرفع الخوان : سپرى شد آنچه بر آن خوان بود . و وقت برداشتن آن رسيد .

استرفاه

(
esterf h
) م . ع . برآسودن .

استرقاء

(
esterq '
) م . ع . رقية و تعويذ خواستن يق استرقيته فرقانى رقية .

استرقاع

(
esterq '
) م . ع . استرقع الثوب : در پى خواه شد آن جامه .

استرقاق

(
esterq q
) م . ع . استرقه استرقاقا : بنده گرفت او را . و استرق الماء : فرو رفت آب در زمين مگر اندك آن . و استرق الشيى : تنگ گرديد آن چيز .

استركاك

(
esterk k
) م . ع . استركه استركاكا : ضعيف و سست يافت آن را . و ضعيف و سست شمرد .

استركنين

(
estereknin
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - مادهء بسيار سمى كه از كوچوله اخذ مىكنند .

استرلاب

(
ostorl b
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - آلتى كه بدان ارتفاع كواكب را در فوق افق اندازه گيرند .

استرماث

(
esterm s
) م . ع . استرمث فلانا فى ماله : باقى گذاشت فلان را در مال خود .

استرماك

(
esterm k
) م . ع . استرمك القوم استرماكا : با عيب شدند آن گروه در حسب خود .

استرمام

(
esterm m
) م . ع . عمارت خواستن از كسى . و استرم الحائط : مرمت خواه شد آن ديوار .

استرنگ

(
astarang
) و (
estarang
) ا . پ . مهر گياه و يبروج الصنم .

استرواح

(
esterv h
) م . ع . برآسودن . و بوى برداشتن . و آسايش جستن . و آسايش يافتن . و آراميدن - يعدى بالى - يق استروح اليه اذا استنام . مر . استراحة .

استرون

(
astarvan
) ص . پ . عقيم . و زن نازا . و هر ماده حيوان نازا .

استرونتن

(
astaruntan
) ف م . پ . به لغت زند بستن - ضد گشودن - و بند كردن و سد كردن و مسدود ساختن .

استرونومى

(
asteronomi
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - علمى كه در آن از كواكب بحث مىشود يعنى علم نجوم و غرض از اين علم بيان طريقهء ارتباط كواكب با هم و طريقهء تشكيل آنها و بيان قواعد كليه‌ايست در حركات آنها و در قديم الايام مردم را معرفتى به حال اين علم نبود و قبل از فيثاغورث بعضى تصورات واهيه در اين باب مىكردند و اين فيلسوف بزرگ بيان كرد حركت شبانروزى زمين را بدور محور خودش و حركت ساليانهء آن را بدور آفتاب و سيارات و ذو ذوانب را بعالم شمس نسبت داد . و 140 قبل از ميلاد حضرت مسيح بطليموس منجم مشهور در مدرسهء اسكندريهء مصر قاعدهء كليه‌اى بيان نمود كه مقبول عموم ملل گرديد و بر خلاف فيثاغورث گفت كه زمين در مركز عالم واقع شده و همهء كواكب بر دور آن حركت مىكنند تا در ماثهء چهاردهم ميلادى كوپرنيك منجم معروف آلمانى خطاهاى بطليموس را آشكار كرد و ثابت نمود و دوباره علم هيئت را بتصورات فيثاغورث ترقى داد و اكنون قواعد اين دانشمند آلمانى مسلم همهء دانشمندان و فرزانگان عالم است .

استره

(
ostore
) ا . پ . موسى و تيغ دلاكى كه بدان موى سر تراشند . و استره ليسيدن ف ل . : دليرى كردن و جانبازى نمودن .

استرهاب

(
esterh b
) م . ع . استرهبه استرهابا : ترسانيد او را .

استزاتة

(
estez tat
) م . ع . روغن زيتون خواستن . و هم يستيزيتون اى يستوهبون الزيت .

استزادة

(
estez dat
) م . ع . استزاده استزادة : مقصر شمرد آن را . و فزونى خواست از وى .

استزارة

(
estez rat
) م . ع . استزاره : زيارت خواست از وى .