تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 427

مساهمون:

ص٤٢٧

مىكند كه موجب چسبيدن تعداد زيادى از دانه و تشكيل توده حجيم و روده مىشود كه خود مانع عبور مواد از روده مىگردد تدريجا مصرف آن از اين نظر متروك شد از گرد دانه خردل سفيد به عنوان چاشنى اغذيه نيز استفاده به عمل مىآمد . « 4 » خردل سفيد عبارت از دانه‌هاى رسيده براسيكاآلبا « 5 » از تيره خاجيان است و از نظر اقتصادى داراى ارزشى معادل خردل سياه مىباشد خردل سفيد مشابه خردل سياه بوده ولى خيلى كوتاهتر و پراكنده‌تر است . خردل سفيد داراى دياستاز مىروزين و گلوكزيد سينالبين مىباشد كه در اثر هيدروليز توليد آكرينيل ايزوتيوسيانات « 6 » مىكند كه روغنى است داراى طعم زننده و بيرنگ و فراريت آن از ايزوتيوسيانات كمتر مىباشد . خردل سفيد همچنين محتوى 20 تا 25 درصد روغن ثابت است . « 1 » خردل سفيد گياهى علفى يك ساله به ارتفاع 20 تا 60 سانتىمتر و پوشيده از كركهاى خشن است . در مزارع كنار جاده‌ها و اماكن سايه‌دار مىرويد . قسمت انتهايى و عارى از دانه ميوه آن كه منقار ميوه به حساب مىآيد بيش از نصف طول آن را اشغال مىكند دانه‌هاى آن نسبتا درشت ، شفاف و به رنگ زرد مايل به قرمز است خردل سفيد در منطقه وسيعى از كره زمين مانند نواحى جنوبى و مركزى اروپا ، افريقاى شمالى و در آسيا تا كشور چين پراكندگى دارد . در بعضى از كشورها مانند انگلستان پرورش نيز مىيابد . قسمت مورد استفاده گياه دانه آن است . روغن دانه آن رنگ زرد طلايى و بو و طعم تند دارد و فقط مصارف صنعتى در بعضى نواحى مانند : هند دارد . در اوايل قرن 17 از دانه خردل سفيد براى تهيه چاشنى اغذيه استفاده مىشده است دانه خردل سفيد خاصيت قرمز كننده پوست ولى با اثر ضعيف‌تر از خردل سياه دارد لذا به حالت مخلوط با دانه خردل سياه استفاده

هامش
( 4 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 3 ، ص 695 .
( 5 ) - .brassica alba
( 6 ) - .acrinyl isothiocyanate
( 1 ) - مفردات پزشكى جديد ، فارماكوگنوزى ، ص 183 .