تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 191

مساهمون:

ص١٩١

اسم :

در رساله جابر بن حيان از اشق اسم برده شده است . اشق را به اسم علمى
dorema ammonia gum
مىنامند . بعضى اشق را به اسم وشا نوشته‌اند . اشق را به انگليسى :
thuslibycum , ammoniacum thymiana , ammoniacum suffiman
مىنامند . اين صمغ رزينى صمغ درخت
fErula tingitama

است كه در مراكش مىرويد . « 1 » به عربى : اوشج ، اشج ، اشجع ، وشج ، وشق ، لزاق الذهب ، وقنا ، وشق و كلخ ، به يونانى : اثانقون ، امونياقن و پرنقش ، به سريانى : كاما ، به فارسى : اشم ، اوشه كليانى ، اوشه و اشق ، به هندى : كاندر و به انگليسى : « 2 » ammoniacum

و
gummifErum

مىنامند . « 3 » اشق را به شيرازى : بدران « 4 » ، به سيستانى : اوشك و به قول ارجانى : لزاق الذهب مىنامند . « 5 » اشق را به انگليسى عرفى :

gum ammoniac
و به انگليسى علمى :
dorEma ammonia

، به عربى : زبد الارض و به فارسى : بل شيرين مىنامند . « 6 » اشق را به هندى و افغانى : كاندل مىنامند . گياه اشق را به انگليسى نيز

fischEtmEy
و
dorEmaglabrum

مىنامند كه هر دو نوع آن ، اصلشان از ايران است . « 7 » « وشا » صمغ گياهى است كه به فارسى : اشه ، اشك و كندل گويند . به عربى : اشق معرب اشه و فرنگىها : گم آمونياك گويند و آن را از گياه ديگرى كه در بادقيس به كماى اسب معروف است ، مىگيرند ولى معلوم نيست خواص آن با وشا يكى باشد . « 8 »

مزاج :

مزاج اشق گرم در درجه سوم و خشك در درجه اول است . در درجه اول خشك و در آخر درجه سوم گرم است . « 9 » در درجه دوم گرم و در درجه

هامش
( 1 ) - فارماكوگرافيا ، ج 2 ، ص 156 .
( 2 ) - لاثانى لغات الادويه ، ص 16 ؛ لسان العرب ، ص 16 .
( 3 ) - بستان المفردات ، ص 212 .
( 4 ) - طب النبى ، ص 166 .
( 5 ) - صيدنه ، ج 1 ، ص 64 .
( 6 ) - المفردات ، ص 80 .
( 7 ) - دستور بريتانى ، ص 1110 .
( 8 ) - زبان خوراكيها ، ج 3 ، ص 58 .
( 9 ) - قانون در طب ، ج 2 ، ص 66 .