خود مدينه راه كوبيدهاى براى كوفه و عراق وجود داشته است و نزديكتر هم بوده . سرّ اين مسافرت اين است كه :
1 - چون اخبار شهادت ابى عبد اللَّه ( ع ) در سرزمين عراق كم و بيش مشهور بوده است ، در سر راه مدينه به عراق مراقبتهائى وجود داشته است كه به آسانى مسافرت بدان ممكن نبوده و شايد سرّ اينكه مسلم بن عقيل پس از مأموريت دليل گرفت و از بيراهه رفت و راه را گم كرد همين باشد .
2 - شهادت امام در روز عاشوراء مقدر بود از تاريخ حركت او به مكه تا عاشوراء ماهها فاصله بود و اقامت او در مدينه ميسّر نبود و براى صرف وقت اين مدت را به مكه مسافرت كرد .
3 - چون مكه از تاريخ حركت حسين ( ع ) كه اواخر رجب بود ، كم كم محل اجتماع حجاج و مسلمانان اقطار بعيدهء اسلامى مىشد و بايد امام به همهء مردم و همهء مسلمانان ، مقاصد خويش را بفهماند و دعوت اصلاحى خود را تبليغ كند و با وضع كنترلى كه بنى اميه فراهم كرده بودند اين مقصود جز در مكه و در موسم حج ميسّر نبود ، امام به مكه مسافرت كرد و تا هشتم ذيحجه كه همهء مسافرين اطراف در آنجا جمعآورى مىشوند در آنجا ماند تا دعوت اصلاحى خود را به همهء مردم برساند و به همه اتمام حجت كند .
4 - براى آن حضرت ، اصحاب معيّنى بودند كه در طول مدت بايد از اطراف و اكناف عالم اسلامى و گوشه و كنار جمعآورى شوند و
نفس المهموم ( در كربلا چه گذشت ) ( فارسي ) — صفحة 104
مساهمون: الشيخ عباس القمي
ص١٠٤