تاريك و سياه و تيره شدن ناخن و كشيده شدن پوست پيشانى و كشاده ماندن چشم و بسيار بود كه نزديك مرك مرض و وجع ساكن شود بىسبب طاهر سبب آن است كه طبيعت از حيات نوميد كردد و ترك تصرّف كند
دستور تنقيه نمودن
دستور كلّى در تنقيه آن است كه بعد از تحقق شروط عشره كه در اوّل كتاب ذكر شد و تشخيص دادن ماده مرض روز اوّل را منضج مناسب ان خلط نوشيده مثلا در امراض دماغى كلّيّا تخم كشنيز اسطوخودوس ريشهء كاسنى در منضجات و پوست هليله زرد و مسهلات نمايند و در ذات الجنب و ذات الصّدر و الرّيه تخم كدو و زوفاء خشك پرسياوشان بهدانه روغن بادام در منضجات و در مسهلات اصل السّوس و در منضجات خارخسك مضرّ است و در قولنج و امراض معده تخم كاسنى مغز هستهء آلوبالو افسنتين ريشهء كاسنى ليكن نيلوفر نبايد كرد و در مفاصل تخم كاسنى سورنجان و در مسهلات پوست هليله زرد و در افراط طمث كل حلوا كلنار ريشهء خطمى تخم خرفه و از مدرّات چون خارخسك پرهيز كنند و در صرع اصل السّوس بادرنجويه اسطخودوس و على اىّ حال روز ديّم مرض اكر ماده مرض سوداوى نيست نباشد كه عصانى داشته باشد منضج خفيف مناسب نوشيده از عقب حقنه از مسهلات خلط مشخص نمايند و اكر مرض سوداوى باشد كه روز منضج نوشيده يك روز مسهل به كار برند و چنانچه سابقا ذكر شد مراعات ايّام بحران را از دست ندهند كه در ايّام بحران در اكثر امراض مسهل مضرر است بايد منضج بنوشند