ابتكارات امام در رسالهء الاستصحاب و ديگر تقريرات درس آن بزرگوار و مقارنه بين اقوال اعلام اربعه را در مقدّمه رساله خود مورد بررسى قرار داده است . در فصل ديگرى از اين بخش ، موضوع رساله را كه بررسى تطبيقى و مقارنه آراى اعلام اربعه و تبيين مبانى و مكتب اصولى صاحب كفايه و صاحب رسائل است ، همراه با عنايت به آثار و تقريرات شهيد صدر توضيح داده است . به عبارت ديگر ابتكارات اصلى و آراى اين اعلام ، همراه عرضهء دقيق و فنّى استدلالات در اين عرصه ، موضوع اين پاياننامه را تشكيل داده است . وى در اين قسمت به اين مطلب اذعان مىكند كه امام خمينى و شهيد صدر در زمرهء فقيهانى هستند كه بر تناسب و اعتدال در گسترهء مباحث علم اصول به عنوان ابزارى كارآمد براى نيل به هدف اصلى ، يعنى فقه و استخراج احكام شرعى ، پافشارى نموده و خود نيز در تأليفات و دروس خويش به پالايش و تهذيب علم اصول از مباحث غير كاربردى اهتمام داشتهاند .
در سومين فصل اين بخش هم با عنوان جايگاه مقارنه در مباحث اصولى ، سعى نگارنده بر اين بوده كه علاوه بر تلاش براى به دست آوردن اصولى كه كبراى قياس استنباط يا اقامهء برهان بر آن قرار مىگيرد ، آراى ديگران را نيز آورده و بين آنها قضاوت نمايد .
به دليل ضرورت بحث از مسائل اصولى در به دست آوردن فروع فقهيه ، در فصل چهارم ، به بحث از مبحث استصحاب كلّى پرداخته و آن را از مباحثى مىداند كه نقش مؤثّرى در ابواب گوناگون فقه ايفا مىكند .
در پنجمين فصل هم پيشينهء بحث را بررسى كرده است ، و ششمين فصل را نيز به معرّفى و توصيف برخى از مهمترين مآخذ و منابع رساله اختصاص داده است كه از جملهء اين منابع كفاية الأصول مرحوم آخوند و تقريرات خارج اصول شهيد صدر ، و كتاب الاستصحاب امام را نام مىبرد .
بخش دوم ، به بحث از كليات و مفاهيم پرداخته است . در فصل اوّل ، تعريف لغات
شناختنامه آخوند خراسانى ( فارسى ) — صفحة 480
مساهمون: مهدى مهريزى وهادى ربانى
ص٤٨٠