سؤالى از فيض درباره صوفيه : مؤلّف روضات يك صفحه بعد ، از محدّث عاليقدر سيّد نعمت اللَّه جزايرى شاگرد دانشمند فيض ، در كتاب « مقامات » كه شرح اسامى خداوند است ، در لفظ « شهيد » سؤال و جوابى راجع به صوفيه نقل مىكند كه مناسب است ، در پايان اين بحث بياوريم .
سيد جزائرى مىنويسد : « از مشهد مقدس رضوى درباره آگاهى از حال صوفيه سؤالى به فارسى از استاد علّامهء ما بدين گونه نمودند : « عرضه داشت بنده كمترين :
محمّد مقيم مشهدى ، به عرض مىرساند كه صلاحيّت آثار مولانا محمّد على صوفى مشهور به « مقرى » تا از دارالسلطنهء اصفهان به مشهد مراجعت نموده ، مكرر در محافل و مجالس اظهار مىكند كه در باب « ذِكر جَلّى » و در اثناى تكلم به كلمه طيبه ، اشعار عاشقانه خواندن و وجد نمودن و رقصيدن و حيوانى نخوردن ، و چلّه داشتن و غير ذلك از امورى كه متصوفه به رسم عبادت مىآورند ، از عالى جناب معلى القاب دام ظله ، مرخص و مأذون شده ، بلكه مسمّاى مذكور را در مجلس رفيع الشأن نيز گاهى امثال اينها واقع نمود . استدعا چنان است از حقيقت ماجرا شيعيان اينجا را اطلاع بخشند كه آيا آنچه صلاحيت آثار مذكور به خدام گرام ايشان اسناد مىكند ، وقوع دارد يا نه ، تا اگر خلاف واقع ، مذكور ساخته است ، دست از اين قسم حركات بكشند » .
پاسخ فيض راجع به صوفيه : بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ .
« سُبْحانَكَ هذا بُهْتانٌ عَظِيمٌ »
! حاشا كه بنده تجويز كنم تعبدى را كه در قرآن و حديث اذنى در آن وارد نشده باشد ، و تعبد رسمى كه از ائمه معصومين صلوات اللَّه عليهم ، خبرى در مشروعيت آن نرسيده باشد ، بلكه نص قرآن به خلاف آن نازل باشد .
قال اللَّه تعالى :
« ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً ، إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ » !
يعنى :
بخوانيد پروردگار خود را از روى زارى و پنهانى ، بدرستى كه خداى سبحانه و تعالى