ملاقات نجس ، نجس نمىشود ، مگر رنگ يا مزه يا بويش دگر شود . و فرقى ميان آب وارد و آب مورود نيست ، همانطور كه آب داخل آفتابه با ريختن روى دست نجس ، نجس نمىشود و دست را پاك مىكند همين طور است وارد شدن دست نجس نيز در آفتابه كه آب آن را نجس نمىكند .
و از جمله مىفرمود :
اين انگشت تو هرگاه به خون نجس ، آلوده شده باشد ، اگر عين خون را با پارچهاى از انگشت ، محو كنى و سپس انگشت را در يك استكان آب فرو برى انگشت ، پاك مىشود ، و آب استكان نيز همچنان پاك است . در كتاب الفيض آمده است : « 1 » محقّق آخوند خراسانى در كتاب اللمعات المنيره به اين قول عدم انفعال آب قليل در برخورد با نجاست ، گرايش پيدا كرده است .
محقّق خراسانى در لمعات گويد :
اگر آب كمتر از كُر باشد ( يعنى آب قليل ) مشهور اصحاب اماميّه فرمودهاند : به افتادن نجاست در آب قليل ، آب ، نجس مىشود اگر چه يكى از اوصاف آن دگر نشود ، بلكه گروهى از فقها بر اين قول ، ادّعاى اجماع كردهاند . و اخبار بسيارى چه در منطوق ، چه در مفهوم ، بر نجاست آن دلالت دارند ، بر خلاف ابن ابى عقيل كه آب قليل ملاقى بدون تغيّر را پاك مىداند ، و فيض كاشانى و فتونى و گروهى ديگر از او پيروى كردهاند و در مقام استدلال ، علاوه بر اصل طهارت ، و عموم روايت مشهور بين شيعه و اهل سنّت كه در آن آمده است خلق اللَّه الماء طهوراً الخ به روايات بسيار نيز استناد كردهاند كه برخى از آنها ظاهر هستند در طهارت آب قليل ملاقى با نجس ، و برخى ديگر به صراحت بر آن دلالت دارند و اينك برخى از آن روايات :
1 - در قرب الاسناد ، و كتاب المسائل على بن جعفر روايتى است كه در آن از على بن جعفر سؤال شده دربارهء مرد جُنبى كه دست او نجس شده و آن را با پارچهء نظيفى پاك كرده ، سپس براى برداشتن آب ، دست را در آن ( آب قليل ) برده و آب
هامش
( 1 ) الفيض از آيت اللَّه العظمى فيض ، ص 11 - 12 .