تخطي إلى المحتوى الرئيسي

عقلگرايى در تفاسير قرن چهاردهم ( فارسى ) — صفحة 326

مساهمون:

ص٣٢٦
ما از ملائكه و ماهيت آنها و اين كه چگونه چنين كرده‌اند و چگونه در جنگ شركت داشته‌اند ، چيزى نمىدانيم ، جز آن مقدار كه خداوند ما را از آن مطلع ساخته است . او بحث تفصيلى از چگونگى اين امر را مهم نمىشمارد و بر فرق كلامى اسلامى كه به آن پرداخته‌اند ، خرده مىگيرد و درنگ در برابر حقيقت عظيم همراهى خداوند با ملائكه و مشاركت ملائكه با گروه مسلمانان را بسى نيكوتر و پرثمرتر مىخواند . « 1 »

داستان مسخ

قرآن به اين عذاب ، چنين اشاره مىكند :
« وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِينَ اعْتَدَوْا مِنْكُمْ فِي السَّبْتِ فَقُلْنا لَهُمْ : كُونُوا قِرَدَةً خاسِئِينَ »
. « 2 » سيد قطب توضيح كوتاهى دربارهء داستان و اين كه آنان به علت بىارادگى به مقام بهيميّت تنزل كردند ، ارائه مىدهد و مىافزايد : ضرورتى ندارد كه بدن‌هاى آنها به ميمون تبديل شده باشد ، بلكه مىتوان گفت كه روح و فكرشان به ميمون تبديل شده بود . آن چه در فكر و ذهن مىگذرد ، تأثيرى عميق بر چهره مىگذارد و در آن منعكس مىگردد . « 3 » او على رغم اين سخنان ، در تفسير اين واقعه ، در سورهء اعراف « 4 » به صراحت ، اين تبديل را يك تبديل جسمانى مىخواند و مىپرسد : . . . اما چگونه به ميمون تبديل شدند ؟ چه بر آنها رفت پس از آن كه به ميمون تبديل شدند ؟ آيا آنها همچون ديگر موجوداتى كه از جنس خود خارج شده‌اند ، منقرض گشتند ؟ يا توالد و تناسل كرده ، ميمون باقى ماندند ؟ و ديگر مسائلى كه روايات تفسيرى دربارهء آن بسيار است . اما قرآن در اين باره ساكت است و از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله نيز در اين باره مطلبى در دست نيست . پس ما را به وارد شدن به آن ، نيازى نمىباشد . « 5 »

عذاب‌هاى فرعون

خداوند در سورهء اعراف ، از سرگذشت و معجزات حضرت موسى و درخواستش
هامش
( 1 ) . فى ظلال القرآن ، ج 3 ، ص 1485 و 1486 . ( 2 ) . و همانا دانستيد آنان را كه از ميان شما در روز شنبه تعدى نمودند پس به آنها گفتيم : بوزينگانى مطرود بگرديد . سورهء بقره ، آيهء 65 . ( 3 ) . فى ظلال القرآن ج 1 ، ص 76 . ( 4 ) . سورهء اعراف ، آيهء 166 . ( 5 ) . فى ظلال القرآن ، ج 3 ، ص 1385 .
عقلگرايى در تفاسير قرن چهاردهم ( فارسى ) — صفحة 326 | شادى نفيسى