نيست . همچنين ايشان در تفسير پس از على بن ابى طالب عليه السلام و اهل بيت عليهم السلام سرآمد صحابه در زمان خود بوده است .
تفسيرهاى منسوب به ابن عباس
تفسيرى كه ابن عباس آن را تأليف يا نگارش كرده باشد ، در دست نيست و اصل چنين نگارشى مورد ترديد مىباشد ؛ اما كتابهايى در تفسير به نام ايشان جمع آورى شده و به ايشان نسبت دادهاند كه عبارتند از :
1 . تنوير المقياس من تفسير ابن عباس . اين تفسير از محمد بن يعقوب فيروز آبادى ، لغت شناس معروف و صاحب كتاب القاموس المحيط است ؛ « 1 »
2 . صحيفة على بن ابى طلحه عن ابن عباس في تفسير القرآن الكريم ؛ « 2 »
3 . غريب القرآن في شعر العرب . در اين كتاب حدود دويست و پنجاه كلمه از مفردات قرآن كريم را كه نافع بن ازرق از ابن عباس سؤال كرده ، آمده است . اين كلمات همراه با معنا و شاهدى از اشعار عرب بيان شده ؛ « 3 »
4 . تفسير ابن عباس عن الصحابه ؛ « 4 »
5 . تفسير الجلودى عن ابن عباس ؛ « 5 »
6 . تفسير ابن عباس ؛ « 6 »
7 . تفسير عكرمه عن ابن عباس . « 7 »
از ميان تفاسير فوق سه تفسير نخست منتشر شده و قابل استفاده است . تفسير
هامش
( 1 ) . مصطفى بن عبد اللّه حاجى خليفه ، كشف الظنون ، ج 1 ، ص 502
( 2 ) . جلال الدين سيوطى ، الاتقان ، ج 2 ، ص 5 با سند آن را نقل كرده . اين تفسير نيز با تحقيق راشد عبد المنعم الرجال در قاهره به چاپ رسيده است .
( 3 ) . ر . ك : همان ، ج 2 ، ص 51 ( نوع سى و ششم ) . سيوطى بخش عمده آنها را نقل كرده است .
( 4 ) . احمد بن على نجاشى ، رجال النجاشى ، ص 168
( 5 ) . همان
( 6 ) . محمد بن اسحاق ابن نديم ، الفهرست ، ص 53
( 7 ) . همان