يُعَلِّمانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى يَقُولا إِنَّما نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلا تَكْفُرْ
« 1 » آمده است ، كه فرموده : « امتحان للبلاء ليطيعوا اللّه فيما يتعلّمون » « 2 »
در اين روايت ، امام عليه السّلام ، به ذكر واژهء « امتحان » كه مشابه معناى « فتنه » را دارد بسنده ننموده ، بلكه گويى با افزون جملهء « ليطيعوا اللّه فيما يتعلّمون » اين نكته را بيان فرموده كه ، « فتنه » به آن نوع امتحان و آزمايشى گفته مىشود كه ميزان سر سپردگى انسان در برابر خداوند ، از طريق آن آشكار گردد .
نمونهء سوّم : از همان امام همام روايت شده كه دربارهء جملهء :
جاءَ بِعِجْلٍ حَنِيذٍ
« 3 » ، فرموده : « مشويّا نضيجا » « 4 » ، يعنى ، « گوسالهء پخته و بريان » . در اين روايت ، امام عليه السّلام با دو واژهء « مشوى » و « نضيح » ، معناى واژهء « حنيذ » را بيان فرموده است .
نمونهء چهارم : از امام رضا عليه السّلام روايت شده كه دربارهء « الحرث » و « النسل » در آيهء شريفهء
وَ يُهْلِكَ الْحَرْثَ وَ النَّسْلَ
« 5 » فرموده : « هم الذريّة و الحرث الزّرع » « 6 »
امام عليه السّلام واژهء « نسل » را به « ذريّه » كه در فارسى نيز به آن نسل ، گفته مىشود ، تفسير يا ترجمه نمود و « حرث » را به « زرع » .
هامش
( 1 ) . بقره : 2 / 142 .
( 2 ) . الحويزى ، نور الثقلين ، پيشين ، ج 1 ، ص 107 ، حديث 294 .
( 3 ) . هود : 11 / 69 .
( 4 ) . العيّاشى ، تفسير ، پيشين ، ج 2 ، ص 163 .
( 5 ) . بقره : 2 / 205 .
( 6 ) . الحويزى ، نور الثقلين ، پيشين ، ج 1 ، ص 203 ، حديث 749 .